การพัฒนารูปแบบการเฝ้าระวังโรคไข้เลือดออก โดยใช้ชุมชนเป็นฐานจังหวัดสมุทรสงคราม

ผู้แต่ง

  • อำนาจ ทวีชื่น มหาวิทยาลัยเวสเทิร์น
  • ประภา เพ็ญสุวรรณ มหาวิทยาลัยเวสเทิร์น

คำสำคัญ:

รูปแบบการเฝ้าระวังโรคไข้เลือดออก, ชุมชนเป็นฐาน, การวิจัยเพื่อพัฒนา

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเพื่อพัฒนารูปแบบการเฝ้าระวังโรคไข้เลือดออก วิเคราะห์สถานการณ์ และปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับพัฒนารูปแบบ และทดลองใช้และประเมินรูปแบบการเฝ้าระวังโรคไข้เลือดออกที่พัฒนาขึ้น มีการดำเนินการ 3 ระยะ คือ ระยะที่ 1 การวินิจฉัยปัญหาโดยศึกษาในกลุ่มตัวอย่าง 270 คน ระยะที่ 2 การพัฒนารูปแบบ โดยภาคีเครือข่ายสุขภาพที่มีส่วนเกี่ยวข้องจำนวน 12 คน และระยะที่ 3 การทดลองใช้และประเมินผลรูปแบบกับกลุ่มตัวอย่างในชุมชน 40 คน เป็นเวลา 12 สัปดาห์ แผนกิจกรรมที่พัฒนาขึ้นได้เน้นกิจกรรมการเฝ้าระวังพาหะนำโรค การเฝ้าระวังสิ่งแวดล้อม และการเฝ้าระวังโรค โดยความร่วมมืออย่างเต็มที่ของภาคีเครือข่ายสุขภาพ รวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามวัดการรับรู้เกี่ยวกับโรคไข้เลือดออก พฤติกรรมการป้องกันโรคไข้เลือดออก และ HI และ CI วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนาและ t-test

ผลการศึกษา พบว่า รูปแบบการเฝ้าระวังโรคไข้เลือดออกโดยชุมชนเป็นฐานที่พัฒนาขึ้น มีประสิทธิผลในการเปลี่ยนแปลง การรับรู้เกี่ยวกับโรคไข้เลือดออก พฤติกรรมการป้องกันโรคไข้เลือดออกอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.01) รวมถึงค่า HI และ CI ในบ้านของกลุ่มตัวอย่างลดลง สมาชิกเครือข่ายสุขภาพมีความพึงพอใจต่อรูปแบบที่พัฒนาขึ้นในระดับมากที่สุด (gif.latex?\bar{x}=4.58, S.D.=3.72) ข้อเสนอแนะคือ รูปแบบการการเฝ้าระวังโรคไข้เลือดออกโดยใช้ชุมชนเป็นฐานนี้ควรนำไปใช้ในชุมชนอื่น ๆ และควรพัฒนาศักยภาพของสมาชิกเครือข่ายสุขภาพอย่างต่อเนื่อง

References

กาญจนา ปัญญาธร และคณะ. (2563). ความรู้ ความเชื่อด้านสุขภาพและพฤติกรรมการป้องกันโรคโควิด19 ของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ตำบลเชียงพิณ อำเภอเมือง จังหวัดอุดรธานี. วารสารการแพทย์โรงพยาบาลอุดรธานี, 30(1), 1-11.

วิทยา ศรแก้ว. (2563). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อพฤติกรรมการป้องกันและควบคุมโรคไข้เลือดออกของประชาชนในตำบลที่มีอัตราป่วยสูง อำเภอฉวาง จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารศาสตร์สุขภาพและการศึกษา, 2(1), 1-14.

สุจิตรา นิมมานนิตย์. (2556). โรคไข้เลือดออกเดงกี่. นนทบุรี: กระทรวงสาธารณสุข

Becker, MH & Maiman LA. (1975). Socio behavioral Determinants of Compliance with Health and Medical Care Recommendations. Medical Care, 8(13), 10-24.

Salazar D, Diegorojas. (1993). Folk Models and Household Ecology of Dengue Fever in An Urban Community of The Dominican Republic (Mexico). Dai-B, 54(4), 14-40.

World Health Organizaiton. (2009). Dengue, Guidelines for Diagnosis, Treatment, Prevention and Control, (New Edition). World Health Organization, Geneva Available at Retrieved January 5, 2020, from https://www.ncbi.nlm.nig.gov. books 5 Jan. 2020

Downloads

เผยแพร่แล้ว

2023-06-23

How to Cite

ทวีชื่น . อ., & เพ็ญสุวรรณ ป. (2023). การพัฒนารูปแบบการเฝ้าระวังโรคไข้เลือดออก โดยใช้ชุมชนเป็นฐานจังหวัดสมุทรสงคราม. วารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 12(3), 110–124. สืบค้น จาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/jssr/article/view/256896