ความพึงพอใจของประชาชนและการพัฒนาโมเดลการกำหนดลำดับความสำคัญในการพัฒนาบริการสุขภาพปฐมภูมิ: กรณีศึกษาโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลสีกาย  จังหวัดหนองคาย

อรรคณา บุลสถาพร; เสาวลักษณ์ จักรบุตร; เสกสรร สายสีสด

ผู้แต่ง

อรรคณา บุลสถาพร พยาบาลวิชีพชำนาญการ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลเวียงคุก จังหวัดหนองคาย
เสาวลักษณ์ จักรบุตร นักวิชาการสาธารณสุขชำนาญการ อำเภอโนนศิลา จังหวัดขอนแก่น
เสกสรร สายสีสด ผู้ช่วยศาสตราจารย์ คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี

คำสำคัญ:

ความพึงพอใจของประชาชน , บริการสุขภาพปฐมภูมิ , การกำหนดลำดับความสำคัญเชิงนโยบาย

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาระดับความพึงพอใจของประชาชนต่อการให้บริการสุขภาพปฐมภูมิของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลสีกาย จังหวัดหนองคาย (2) วิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างมิติการให้บริการสุขภาพปฐมภูมิกับความพึงพอใจของประชาชน และ (3) พัฒนาโมเดลการกำหนดลำดับความสำคัญในการพัฒนาบริการสุขภาพปฐมภูมิ เพื่อใช้ประกอบการกำหนดนโยบายและการบริหารจัดการบริการสุขภาพในระดับพื้นที่ การวิจัยเป็นการวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่างคือประชาชนที่มารับบริการ จำนวน 381 คน ได้มาโดยการสุ่มแบบชั้นภูมิ เครื่องมือที่ใช้คือแบบสอบถามมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา การวิเคราะห์สหสัมพันธ์ และการวิเคราะห์ค่าน้ำหนักปัจจัยแบบบูรณาการ ผลการวิจัยพบว่า ความพึงพอใจของประชาชนต่อการให้บริการสุขภาพปฐมภูมิในภาพรวมอยู่ในระดับมาก และมิติการให้บริการมีความสัมพันธ์เชิงบวกกับความพึงพอใจอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ โมเดลการกำหนดลำดับความสำคัญที่พัฒนาขึ้นชี้ให้เห็นว่าการพัฒนาด้านบุคลากรและกระบวนการให้บริการควรได้รับความสำคัญเป็นลำดับแรก รองลงมาคือด้านการเข้าถึงบริการและด้านสถานที่ ผลการวิจัยสามารถใช้เป็นกรอบเชิงนโยบายในการจัดสรรทรัพยากร วางแผนพัฒนาคุณภาพบริการ และยกระดับการให้บริการสุขภาพปฐมภูมิในบริบทพื้นที่ได้อย่างเป็นระบบ

เอกสารอ้างอิง

Andersen, R. M. (1995). Revisiting the behavioral model and access to medical care: Does it matter? Journal of Health and Social Behavior, 36(1), 1–10. https://doi.org/10.2307/2137284

Baltussen, R., and Niessen, L. (2006). Priority setting of health interventions: The need for multi-criteria decision analysis. Cost Effectiveness and Resource Allocation, 4(14), 1–9. https://doi.org/10.1186/1478-7547-4-14

Chanpen, S. (2020). People’s satisfaction with primary health care services in rural areas. Journal of Public Health, 29(3), 512–525. (in Thai)

Donabedian, A. (1988). The quality of care: How can it be assessed? Journal of the American Medical Association, 260(12), 1743–1748.

Kulpradeepanya, K., Phibanwong, P., Weeraphan, T., Kaewphamon, T., and Palakrai, R. (2024). Study of the health service system, obstacles, and public opinion on sub-district health promoting hospitals during the transitional period of mission transfer to provincial administrative organizations. Journal of Public Health and Health Education, 4(2), 1–15. (in Thai)

Ministry of Public Health. (2022). Strategic plan for the development of primary health care services system in Thailand, 2023-2027. Ministry of Public Health. (in Thai)

National Health Security Office. (2019). Report on the comparison of budget allocation ratios of the National Health Security Fund. (in Thai)

Pattanajak, C. (2023). Situation and problems of pharmaceutical management in sub-district health promoting hospitals: A case study of Mueang District, Maha Sarakham Province. Journal of Clinical Pharmacy, 29(1), 41–50. (in Thai)

Shaw, K. (2023). Community health communication: A case study of sub-district health promoting hospitals in Suphan Buri and Kalasin Provinces. Panyapiwat Journal, 15(2), 235–253. (in Thai)

Srisuk, A. (2021). Service quality and satisfaction of service recipients in primary health care units. Journal of Health Administration, 10(2), 67–81. (in Thai)

Suwansri, W., Poonphon, K., and Saengthong, C. (2022). Using empirical evidence to determine priorities for local health service development. Journal of Public Health Policy, 7(1), 23–39. (in Thai)

Thonbutr, S. (2023). Determinants of healthcare accessibility among regional elderly in Thailand. Thesis of the Degree of Doctoral Program. Phitsanulok: Naresuan University. (in Thai)

Waitayangkoon, W., Srisuk, S., and Saengthong, P. (2018). Factors influencing patient satisfaction in community hospitals in Northeastern Thailand. Journal of Public Health and Development, 16(2), 45–62. (in Thai)

World Health Organization. (2018). Primary health care: Transforming vision into action. WHO Press.

World Health Organization. (2025). Primary health care. [Online]. Retrieved from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/primary-health-care

Zeithaml, V. A., Bitner, M. J., and Gremler, D. D. (2009). Services marketing: Integrating customer focus across the firm. 5th ed. McGraw-Hill.