การพัฒนาพี่เลี้ยงชุมชนร่วมป้องกันและแก้ปัญหาความรุนแรงในครอบครัว ด้วยพุทธบูรณาการ
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยแบบผสมวิธีนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) สร้างและพัฒนาหลักสูตรพี่เลี้ยงชุมชนร่วมป้องกันและแก้ปัญหาความรุนแรงในครอบครัวด้วยพุทธบูรณาการ และ 2) ประเมินประสิทธิผลของการนำหลักสูตรไปใช้พร้อมทั้งนำเสนอชุดความรู้คู่มือการพัฒนาพี่เลี้ยงชุมชน ดำเนินการ 2 ระยะคือ ระยะที่ 1 วิจัยเชิงปริมาณสำรวจประชาชนในเขตราษฎร์บูรณะ กรุงเทพมหานคร 434 คน และวิจัยเชิงคุณภาพสัมภาษณ์ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ 38 คน เพื่อออกแบบหลักสูตร ระยะที่ 2 ทดลองใช้หลักสูตรกับกลุ่มเป้าหมาย 34 คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าเฉลี่ย ( ) ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) และสถิติทดสอบที (t-test)
ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพปัญหาความรุนแรงในสังคมเมืองมีลักษณะซ่อนเร้นจากปัจจัยเศรษฐกิจ ยาเสพติด และค่านิยมชายเป็นใหญ่ นำไปสู่การพัฒนา “หลักสูตรพี่เลี้ยงชุมชน (SAFE) Family” โดยบูรณาการหลักไตรสิกขาและฆราวาสธรรม 4 เข้ากับทักษะสมัยใหม่ เน้นสมรรถนะ 5 ด้าน ได้แก่ การเฝ้าระวัง, การให้คำปรึกษา, การจัดกิจกรรม, การประสานงานส่งต่อ และการบริหารทีม ผ่านโมดูลการเรียนรู้เชิงปฏิบัติ 43 ชั่วโมง และภาคปฏิบัติ 21 วัน เพื่อให้พี่เลี้ยงสามารถจุดประกายและขับเคลื่อนพื้นที่สันติสุข 2) ผลการประเมินหลังการอบรม พบว่า กลุ่มเป้าหมายมีสมรรถนะรวมเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (t = 4.49, p < .05$) โดยด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุดคือ การให้คำปรึกษาเสริมพลังเชิงบวก ( = 4.26, S.D. = 0.50) หลักสูตรมีประสิทธิภาพ E1/E2 = 81.10/88.50 ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์ที่กำหนด ผู้วิจัยได้นำเสนอชุดความรู้ “5 ศาสตร์พี่เลี้ยงชุมชน Safe Family”
องค์ความรู้ใหม่คือ “SAFE Family Community Mentor Model” ประกอบด้วย S: Spiritual Transformation (พัฒนาฐานใจ), A: Active Skillset (ทักษะเชิงรุก), F: Field Synergy (พลังความร่วมมือพื้นที่) และ E: Ecosystem of Care (ระบบนิเวศแห่งความปลอดภัย) เพื่อใช้เป็นกลไกสร้างเสริมครอบครัวและชุมชนสันติสุขอย่างยั่งยืน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ทัศนะและความคิดเห็นที่ปรากฏในบทความในวารสาร ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความนั้น และไม่ถือเป็นทัศนะและความรับผิดชอบของกองบรรณาธิการ ยินยอมว่าบทความเป็นลิขสิทธิ์ของวารสาร
เอกสารอ้างอิง
Cohen, K. (2019). Community Leadership and Empowerment for Social Change. New York, NY: Routledge.
Department of Women’s Affairs and Family Development. (2024). Report on the Situation of Domestic Violence in Thailand 2024. Bangkok: Ministry of Social Development and Human Security.
Jittasavee, N. (2017). Volunteer Development Among Older Adults in Thai Communities. Bangkok: Chulalongkorn University Press.
Kanjanamathee, J. (2018). Blended Learning for Community-Based Education. Bangkok: Educational Innovation Press.
King Prajadhipok’s Institute. (2020). Community Leadership Competency Framework. Bangkok: Author.
Mezirow, J. (2000). Learning as Transformation: Critical Perspectives on a Theory in Progress. San Francisco, CA: Jossey-Bass.
P. A. Payutto. (2020). Buddhist Integrated Development: Ethics, Wisdom, and Happiness. Bangkok: Buddhadhamma Foundation.
Phra Methivajrabandit (Hansa Dhammahāso). (2023). Buddhist Peaceful Means: Integrating Principles and Tools for Conflict Management. (4th ed.). Bangkok: Prayurasas Thai Printing.
Rat Burana District Office. (2025). Annual Report on Population Statistics of Rat Burana District, Bangkok. Bangkok: Bangkok Metropolitan Administration.
Thongchuea, U. (2023). The Development of Family Happiness–Building Processes Based on Buddhist Peace Principles. Journal of MCU Peace Studies, 4(6), 2520–2534.
United Nations. (2015). Transforming Our World: The 2030 Agenda for Sustainable Development. New York: United Nations.
Wattanapradit, K. (2022). Local Peace Engineers: Participatory Approaches to Violence Prevention. Bangkok: Social Innovation Press.
York, E., & Kasl, E. (2002). Toward a Theory and Practice for Transformative Learning. New Directions for Adult and Continuing Education, 93, 3–12.
