ปัจจัยและบทเรียนจากการก้าวข้ามการวัดความพึงพอใจสู่ผลลัพธ์การเรียนรู้ในการพัฒนาคุณภาพบริการฝึกอบรม : บทเรียนจากวิทยาลัยนานาชาติ มหาวิทยาลัยมหิดล พ.ศ. 2562–2567
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิชาการฉบับนี้เป็นการนำเสนอข้อค้นพบเชิงประจักษ์และสังเคราะห์องค์ความรู้ใหม่ เพื่อตอบสนองต่อปัญหาเชิงทฤษฎีและปฏิบัติที่สำคัญในการประเมินผลการฝึกอบรม นั่นคือ ข้อขัดแย้งเชิงประจักษ์ (Empirical Paradox) ซึ่งหมายถึงความไม่สอดคล้องระหว่างการรับรู้คุณภาพบริการและความพึงพอใจของผู้เรียน (Kirkpatrick Level 1) กับผลลัพธ์การเรียนรู้ที่วัดได้จริง (Kirkpatrick Level 2) ปัญหาดังกล่าวยืนยันโดยงานวิชาการอภิมานระดับสากลหลายชิ้นที่ชี้ถึงความสัมพันธ์ที่จำกัดระหว่าง Level 1 และ Level 2 ทำให้เกิดความท้าทายในการบริหารคุณภาพบริการฝึกอบรมของสถาบันอุดมศึกษา ดังนั้น วัตถุประสงค์หลักของบทความนี้คือการยืนยัน Empirical Paradox และสังเคราะห์ "ปัจจัยชดเชยเชิงกลยุทธ์" เพื่อสร้างแบบจำลองคุณภาพบริการฝึกอบรมที่มุ่งเน้นผลลัพธ์ (Outcome-Oriented Model)
บทความนี้นำเสนอบทเรียนจากการวิเคราะห์เชิงประจักษ์ โดยใช้ข้อมูลทุติยภูมิเชิงปริมาณจากโครงการฝึกอบรมสำหรับองค์กร 9 โครงการของวิทยาลัยนานาชาติ มหาวิทยาลัยมหิดล (MUIC) ระหว่างปี พ.ศ. 2562–2567 และประยุกต์ใช้กรอบแนวคิดแบบบูรณาการของ SERVQUAL Model ในการประเมินมิติคุณภาพบริการร่วมกับการวัดอัตราการเพิ่มพูนความรู้แบบปรับมาตรฐาน (Normalized Learning Gain หรือ Hake’s G) เพื่อวัด Level 2
ข้อค้นพบหลักชี้ว่า แม้ว่าคะแนน Level 1 (ความพึงพอใจ) จะสูงสม่ำเสมอ แต่ค่า Hake’s G มีความผันผวนสูง (ตั้งแต่ 0.45 ถึง 0.82) ซึ่งยืนยัน Empirical Paradox บทเรียนสำคัญที่สังเคราะห์ได้คือ การนำเสนอ ปัจจัยชดเชยเชิงกลยุทธ์ (Strategic Compensatory Factor) ซึ่งเป็นกลไกเชิงทฤษฎีที่เชื่อมโยงมิติ Assurance (ความเชื่อมั่น) ของวิทยากรกับ Learning Gain ผ่านตัวแปรแทรกซ้อน ได้แก่ Self-Efficacy และ Perceived Utility ของผู้เรียน บทความนี้สังเคราะห์เป็นแบบจำลองคุณภาพบริการฝึกอบรมที่มุ่งเน้นผลลัพธ์ (Outcome-Oriented Model) พร้อมด้วยกรอบตัวชี้วัดผลงานหลัก (KPI Framework) ที่สมดุล ซึ่งมุ่งเน้นการสร้างความเชี่ยวชาญด้าน AI Fluency ให้แก่วิทยากรเป็นปัจจัยขับเคลื่อนคุณภาพหลัก
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ทัศนะและความคิดเห็นที่ปรากฏในบทความในวารสาร ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความนั้น และไม่ถือเป็นทัศนะและความรับผิดชอบของกองบรรณาธิการ ยินยอมว่าบทความเป็นลิขสิทธิ์ของวารสาร
เอกสารอ้างอิง
Arthur, W., Bennett, W., Edens, P. S., & Bell, S. T. (2003). Effectiveness of Training in Organizations: A Meta-Analysis of Design and Evaluation Features. Journal of Applied Psychology, 88(2), 234–245.
Autor, D. H. (2015). Why Are There Still So Many Jobs? The History and Future of Workplace Automation. Journal of Economic Perspectives, 29(3), 3–30.
Blume, B. D., Ford, J. K., Baldwin, T. T., & Huang, J. L. (2010). Transfer of Training: A Meta-Analytic Review. Journal of Management, 36(4), 1065–1105.
Digital Economy Promotion Agency. (2022). Thailand Digital Skill Index Report 2022. Bangkok: DEPA.
Hake, R. R. (1998). Interactive-Engagement versus Traditional Methods: A Six-Thousand-Student Survey of Mechanics Test Data for Introductory Physics Courses. American Journal of Physics, 66(1), 64–74.
Kirkpatrick, D. L., & Kirkpatrick, J. D. (2006). Evaluating Training Programs. (3rd ed.). San Francisco: Berrett-Koehler.
Mahidol University International College. (2019–2024). Annual Training Program Evaluation Reports. Bangkok: MUIC.
Ministry of Higher Education, Science, Research and Innovation. (2021). Guidelines for Quality Assurance in Thai Higher Education 2021. Bangkok: MHESI.
Parasuraman, A., Zeithaml, V. A., & Berry, L. L. (1988). SERVQUAL: A Multiple-Item Scale for Measuring Consumer Perceptions of Service Quality. Journal of Retailing, 64(1), 12–40.
Salas, E., Tannenbaum, S. I., Kraiger, K., & Smith-Jentsch, K. A. (2012). The Science of Training and Development in Organizations: What Matters in Practice. Psychological Science in the Public Interest, 13(2), 74–101.
Sitzmann, T., Brown, K. G., Casper, W. J., Ely, K., & Zimmerman, R. D. (2008). A Review and Meta-Analysis of the Effectiveness of Training in Organizations. Journal of Applied Psychology, 93(6), 1113–1133.
Wang, G., & Lin, C. (2024). The Role of Soft Skills Development in Mitigating the Impact of the Digital Skills Gap. International Journal of Training and Development, 28(1), 120–140.
Zeithaml, V. A., Bitner, M. J., & Gremler, D. D. (2018). Services Marketing: Integrating Customer Focus across the Firm. (7th ed.). McGraw-Hill Education.
