แนวทางการบริหารสถานศึกษาของผู้บริหารโรงเรียนมัธยมศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ที่มีคุณภาพตามมาตรฐานการศึกษาขั้นพื้นฐาน

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการจำเป็น   2) สร้างแนวทางการบริหาร และ 3) ตรวจสอบและประเมินแนวทางการบริหาร เป็นการวิจัยแบบผสมวิธี การวิจัยดำเนินการเป็น 3 ระยะ ได้แก่ ระยะที่ 1 การศึกษาสภาพปัจจุบันและสภาพที่พึงประสงค์ ระยะที่ 2 การสร้างแนวทางการบริหารและระยะที่ 3 การตรวจสอบและประเมินแนวทาง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยได้แก่ แบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์และแบบบันทึกการสนทนากลุ่ม การวิจัยเชิงปริมาณ รวบรวมข้อมูลจากกลุ่มตัวอย่างซึ่งสุ่มเลือกแบบหลายขั้นตอน ประกอบด้วย ผู้บริหารและครู จำนวน 474 คน ได้มาโดยการสุ่มแบบหลายขั้นตอน การวิจัยเชิงคุณภาพรวบรวมข้อมูลโดยการสัมภาษณ์เชิงลึกจากผู้ให้ข้อมูลหลัก จำนวน 15 คน และผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 9 คน เลือกแบบเจาะจงในการอภิปรายสนทนากลุ่ม การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณ ได้แก่ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์ PNI_modified ส่วนการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพใช้การวิเคราะห์เชิงเนื้อหา

ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์และความต้องการจำเป็นของการบริหารด้าน  ที่มีค่าดัชนีความต้องการจำเป็นสูงที่สุด คือ การจัดสภาพแวดล้อมให้เอื้อต่อการจัดกิจกรรมของผู้เรียนและมีความปลอดภัย รองลงมา คือ การจัดระบบเทคโนโลยีสารสนเทศและนวัตกรรมเพื่อการบริหารอย่างมีคุณภาพ การส่งเสริมวินัย คุณธรรมและจริยธรรมในสถานศึกษา การบริหารหลักสูตรและการจัดการเรียนรู้ที่เน้นคุณภาพผู้เรียนทุกกลุ่มเป้าหมาย การพัฒนาขีดความสามารถของครูและบุคลากรทางการศึกษาให้มีความเชี่ยวชาญและการกำหนดนโยบาย การวางแผนและบริหารจัดการสถานศึกษา 2) แนวทางการบริหารที่สร้างขึ้น ประกอบด้วย 6 แนวทางหลัก 18 แนวทางรอง 86 แนวทางปฏิบัติ และ 3) ผลการตรวจสอบและประเมินมีคุณภาพระดับมากทุกด้าน ประกอบด้วย ความเป็นไปได้ ความถูกต้อง ความเป็นประโยชน์ และความเหมาะสม