รูปแบบการจัดการความรู้เพื่อการพัฒนาครู: กรณีศึกษากลุ่มโรงเรียนน้ำผุดโพธาราม สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาตรังเขต 1

บทคัดย่อ

         การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ พัฒนารูปแบบการจัดการความรู้และศึกษาผลการพัฒนาครูโดยใช้รูปแบบการจัดการความรู้ กลุ่มตัวอย่างได้จากการเลือกแบบเจาะจงบุคลากรภายในกลุ่มโรงเรียนจำนวน 96 คน การวิจัยแบ่งเป็น 4 ระยะ คือ 1) การศึกษาวิเคราะห์เนื้อหาแนวคิดการจัดการความรู้และการพัฒนาครู 2) นำเสนอร่างรูปแบบการจัดการความรู้โดยสนทนากลุ่มผู้ทรงคุณวุฒิจำนวน 12 คน 3) การทดลองใช้ ประเมินและพัฒนารูปแบบใช้แบบสอบถามประเมินความเหมาะสมและพัฒนารูปแบบโดยสนทนากลุ่มผู้ร่วมวิจัยจำนวน 12 คน และ 4) การศึกษาผลการพัฒนาครูโดยใช้แบบสะท้อนคิดการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมกับครู และสัมภาษณ์เชิงลึกผู้ให้ข้อมูลสำคัญจำนวน 24 คน ผลการวิจัยพบว่ารูปแบบการจัดการความรู้เพื่อการพัฒนาครูประกอบด้วย การบ่งชี้ความรู้การแลกเปลี่ยนความรู้ การสร้างความรู้ การจัดเก็บความรู้ การนำความรู้ไปใช้ และการประเมินผลความรู้และได้พัฒนารูปแบบด้านการสร้างความรู้เป็นการแสวงหาความรู้ ผลการพัฒนาครูเกิดการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมไปในทางที่ดีขึ้นได้แก่การประพฤติตนเป็นแบบอย่าง การสร้างความรักและกัลยาณมิตรกับผู้เรียน การมีความเสียสละ การสร้างความเป็นธรรมแก่ผู้เรียน การมีเจตคติที่ดีและศรัทธาอาชีพครู การมีความรับผิดชอบต่อหน้าที่ตนเอง การเห็นคุณค่าในความสามารถของผู้เรียน การตรงต่อเวลา การหลีกเลี่ยงไม่หลงมัวเมาอบายมุขและการมีความอดทนอดกลั้น การจัดการความรู้เพื่อการพัฒนาครูได้ใช้การปฏิบัติโดยเครือข่ายการจัดการความรู้ได้แก่ความร่วมมือ การมีปฏิสัมพันธ์ การติดต่อสื่อสารต่อกัน เป็นกลไกการพัฒนาโดยมีวิสัยทัศน์ร่วม ภาวะผู้นำและการทำงานเป็นทีมงานเป็นปัจจัยเสริมให้การจัดการความรู้สำเร็จดีขึ้น