การสร้างฐานข้อมูลเชิงพื้นที่ด้านการใช้ประโยชน์ที่ดินในการวางแผนป้องกันความเสียหายจากภัยแล้งซ้้าซากและพื้นที่น้้าท่วมด้วยระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์
คำสำคัญ:
การใช้ประโยชน์ที่ดิน, ฐานข้อมูลเชิงพื้นที่, ภัยแล้ง, ภัยน้ำท่วมบทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ คือ 1) เพื่อสร้างฐานข้อมูลเชิงพื้นที่ด้านการใช้ประโยชน์ที่ดินในการวิเคราะห์ศักยภาพภาคการเกษตรในจังหวัดนครราชสีมา และ 2) เพื่อประยุกต์เทคโนโลยีระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์ในการวางแผนป้องกันความเสียหายจากภัยแล้งซ้ำซากและพื้นที่น้ำท่วมในจังหวัดนครราชสีมา
งานวิจัยนี้เป็นการรวบรวบข้อมูลทุติยภูมิ จากฐานข้อมูล KORAT_GIS เอกสารงานวิจัยการออกเก็บข้อมูลภาคสนาม จับพิกัดทางภูมิศาสตร์ การแปลภาพถ่ายดาวเทียมจำแนกการใช้ประโยชน์ที่ดินด้วยเทคนิคแบบ Supervised classification ร่วมกับวิธีการวิเคราะห์เชิงพื้นที่แบบ Potential Surface Analysis (PSA) มีการซ้อนทับข้อมูล และประเมินพื้นที่เสี่ยงภัยน้ำท่วมและภัยแล้ง โดยให้ค่าคะแนนและจัดระดับความเสี่ยงในแต่ละพื้นที่ผลการวิจัยพบว่า 1) ได้ฐานข้อมูลเชิงพื้นที่ที่ถูกต้องและเหมาะสมคือ (1) ฐานข้อมูลการใช้ที่ดิน (2) ฐานข้อมูลชุดดิน (3) ฐานข้อมูลผลิตภัณฑ์ชุมชน หรือ OTOP ด้านการเกษตร (4) ฐานข้อมูลภูมิปัญญาท้องถิ่นด้านการเกษตร และ (5) ฐานข้อมูลการวิเคราะห์ศักยภาพ/ปัญหาของพื้นที่ และ 2) พื้นที่เสี่ยงภัยแล้งระดับต่างๆ พบว่าไม่เสี่ยงต่อการเกิดภัยแล้ง 20,818.75 ไร่ เสี่ยงภัยแล้งระดับต่ำ 1,564,718.75 ไร่ เสี่ยงภัยแล้งระดับปานกลาง 9,516,237.50 ไร่ และเสี่ยงภัยแล้งระดับสูง 1,738,787.50 ไร่ พื้นที่ส่วนใหญ่เสี่ยงภัยแล้งระดับปานกลางมากเป็น 3 ใน 4 และพื้นที่เสี่ยงเกิดภัยน้ำท่วม คือเสี่ยงภัยน้ำท่วมระดับต่ำ 9,587,075.63 ไร่ มากเป็น 3 ใน 4 พบในเขตตอนล่างของจังหวัด มีระดับภูมิประเทศค่อนข้างสูง และภูเขา รองลงมาเสี่ยงภัยน้ำท่วมระดับปานกลาง 3,415,358.13 ไร่ พบบริเวณตอนกลางและกระจายตัวทั่วทั้งจังหวัด และเสี่ยงภัยน้ำท่วมระดับสูง 506.88 ไร่ พบในเขตตอนบนของจังหวัด
เอกสารอ้างอิง
Bernhardsen, T. (1999). Geographic information system: An introduction. 2nd ed. John Wiley.
Chanlikhit, D. (1998). Principles of database design in geographic databases. Department of Geography, Faculty of Arts, Chulalongkorn University. [in Thai]
Department of Disaster Prevention and Mitigation, Ministry of Interior, Thailand. (2015). Annual report 2015. http://www.disaster.go.th/upload/download/file_attach/5769077bcd659.pdf [in Thai]
Department of Disaster Prevention and Mitigation, Ministry of Interior Thailand. (2018). Establishment of an action plan for disaster prevention and mitigation of local administrative organizations B.E. 2561. https://
www.disaster.go.th/th/cdetail-14448-perimeter_fence-193-4/ [in Thai]
Doydee, P. & Vaesorn, S. (2015). Geography for creating a map of some economic crop areas in Nong Han Luang area, Sakon Nakhon province. Faculty of Natural Resources and Agro-Industry, Kasetsart University Chaloem Phrakiat Campus, Sakon Nakhon Province. [in Thai]
Environmental Systems Research Institute. (1996). Using avenue customization and application development for ArcView GIS. Redlands. ESRI. [in Thai]
Foipikul, W. and others. (2014). Spatial potential of Nakhon Ratchasima Province. Nakhon Ratchasima: Nakhon Ratchasima Rajabhat University. [in Thai]
Geo-Informatics and Space Technology Development Agency. (2014). Annual flood areas, the whole country. http://www.flood.gistda.ro.th/ [in Thai]
Hong, S. and others. (2004). Mapping Pre-European settlement vegetation using a hierarchical bayesian model and GIS. http://www.google.com/search? q=gis+and+settlement&hlth&lr=N [in Thai]
Limkomoluilas, T. (2014). Integrated geoinformatics models for land-use management in Lamtakong Watershed, Nakhon Ratchasima Province [Unpublished doctoral dissertation]. Kasetsart University. [in Thai]
Longley, P. A. and others. (2001). Geographic information systems and science. John Wiley. [in Thai]
Meejing, K. and others. (2019). Application of geographic information system for assessing flood risk areas and receiving areas: A case study of the southern area of Suphan Buri Province. Faculty of Technology and Environment, Prince of Songkla University, Phuket Campus. [in Thai]
Meteorological Department. (2016). Drought. https://itunes.apple.com/th/app/thai-weather/id734275345?l=th [in Thai]
Ministry of Science Technology and environment. (2007). Complete report on the drought risk area information system development project. Khon Kaen University Center. [in Thai]
Mongkolsawat, C. and others. (2006). Northeast spatial potential for development. Geospatial Center for Northeastern Development, Khon Kaen University. Khon Kaen Printing House. [in Thai]
Nakhon Ratchasima Rajabhat University. (2004). Study area. Nakhon Ratchasima Rajabhat University: Ratchasima. [in Thai]
Noijasin, L. (2015). Application of geographic information system to assess flood risk areas in Sa Kaeo Province. Faculty of Science and Social Sciences, Burapha University, Sa Kaeo Campus. [in Thai]
Office of the National Economic and Social Development Board. (2017). The national economic and social development plan No.12. https://www.nesdb.go.th/ewt_news.php?nid=6420&filename=develop_issue
[in Thai]
Pakdeewatthanakun, K. & Kruautsaha, J. (2001). Database design. Thai Charoen Publication. [in Thai]
Pandey, S. and others. (2012). Coping with drought in rice farming in Asia : Insights from a cross-country [master’s thesis]. Proquest Dissertations and Theses Database. (UMI No.1697466689). [in Thai]
Sawadee, C. (2011). Analysis of drought risk areas in the Mae Klang River Basin for sustainable land use. Kasetsart University, Bangkok. [in Thai]
Sernkandee, P. and others. (2014). Area analysis: Risk of flooding by using geographic information system in Khuan Khun Non District, Phatthalung Province. Songkhla: Geographic Information Science Program, Faculty of Science and Technology, Hat Yai University. [in Thai]
Sethakun, N. and others. (2008). The geographic information system of the Pak Phanang River Basin, as well as the deterrmination of the likely area of natural disasters in the Pak Phanang River Basin: A complete report. Walailak University, in collaboration with the Research Fund Office (TRF). Bangkok: Walailak University. [in Thai]
Thanaroon, S. & Amonsanguansin, J. (2008). Application of GIS in the determination of flood risk areas in Ang Thong Province [Unpublished master’s thesis]. National Institute of Development Administration. [in Thai]
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์บทความเป็นของผู้เขียน แต่วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ขอสงวนสิทธิ์ในการเป็นผู้ตีพิมพ์เผยแพร่เป็นครั้งแรก
