การบริหารจัดการสินค้าคงคลังด้วยการวิเคราะห์ ABC–FSN Analysis เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการจัดเก็บ: กรณีศึกษาบริษัทเครื่องสำอางแห่งหนึ่ง

ผู้แต่ง

  • สุปราณี พิมพ์ศร คณะบริหารธุรกิจเศรษฐศาสตร์และการสื่อสาร มหาวิทยาลัยนเรศวร
  • ภาคภูมิ ทรัพย์สุนทร คณะวิทยาศาสตร์การแพทย์ มหาวิทยาลัยนเรศวร
  • อัษฎางค์ พลนอก คณะเภสัชศาสตร์ สถาบันวิทยาการประกอบการแห่งอโยธยา

คำสำคัญ:

คำการจัดการสินค้าคงคลัง , การวิเคราะห์แบบ ABC , การวิเคราะห์แบบ FSN

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการบริหารจัดการสินค้าคงคลังของบริษัท กรณีศึกษาซึ่งเป็นบริษัทรับจ้างผลิตเครื่องสำอาง โดยการวิเคราะห์ข้อมูลสินค้าคงคลังด้วยวิธี ABC- FSN Analysis เพื่อแยกประเภทสินค้าคงคลังตามมูลค่าและความถี่การเบิกจ่าย และนำผลการวิจัยมาปรับใช้ในการบริหารจัดการสินค้าคงคลังเพื่อลดต้นทุนสินค้าคงคลัง ประชากรในการวิจัย หมายถึง วัตถุดิบคงคลังทั้งหมดที่ใช้ในกระบวนการผลิตของบริษัทกรณีศึกษา โดยมีจำนวนทั้งสิ้น 140 รายการ ซึ่งครอบคลุมวัตถุดิบหลักและบรรจุภัณฑ์ที่บริษัทจัดเก็บเพื่อรองรับการผลิตในช่วงเวลาที่ศึกษา กลุ่มตัวอย่าง คือ วัตถุดิบทั้งหมดดังกล่าวที่ถูกนำมาวิเคราะห์ตามเกณฑ์มูลค่าและความถี่การใช้งาน โดยเก็บรวบรวมข้อมูลจากระบบบันทึกข้อมูลของบริษัท ได้แก่ ข้อมูลยอดรับสินค้าเข้า ข้อมูลการเบิกจ่ายสินค้า และข้อมูลสินค้าคงเหลือ ตั้งแต่เดือนตุลาคม พ.ศ. 2565 ถึงเดือนธันวาคม พ.ศ. 2566 สถิติที่ใช้ในการวิจัย สถิติเชิงพรรณณา (Descriptive Statistics) และคำนวณหาค่าร้อยละของหน่วยสะสมของประชากรที่ศึกษาทั้งหมด ผลการวิจัยพบว่า มูลค่าสินค้าคงคลังรวมเพิ่มขึ้นร้อยละ 10.85 อย่างไรก็ดี เมื่อพิจารณากลุ่ม AS AN BS และ BN ซึ่งเป็นรายการที่มีมูลค่าสูงหรือปานกลางแต่มีอัตราการใช้งานปานกลางถึงต่ำ พบว่า มูลค่าลดลงรวม 448,280.23 บาท คิดเป็น ร้อยละ 24.68 ของกลุ่มเป้าหมาย สอดคล้องกับวัตถุประสงค์ในการลดต้นทุนคงคลัง นอกจากนี้ยังพบการย้ายกลุ่มของวัตถุดิบบางรายการตามพฤติกรรมการใช้งานจริงในช่วงเวลาศึกษา สะท้อนความจำเป็นในการทบทวนการจำแนกอย่างสม่ำเสมอ งานวิจัยจึงเสนอให้ดำเนินการวิเคราะห์ ABC–FSN Analysis อย่างน้อยปีละหนึ่งครั้ง เพื่อปรับปรุงการจัดกลุ่มให้ทันต่อการเปลี่ยนแปลงของอุปสงค์และเงื่อนไขการสั่งซื้อ อันจะช่วยคงระดับการให้บริการ พร้อมลดความเสี่ยงทุนจมและพื้นที่จัดเก็บที่ไม่ก่อให้เกิดมูลค่าเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารคงคลังของผู้ผลิตเครื่องสำอางที่มีโครงสร้างออเดอร์ผันผวนได้อย่างเป็นรูปธรรม

เอกสารอ้างอิง

ชนิกานต์ เปรมปรีดิ์. (2566). การจัดการคลังสินค้ากรณีศึกษากลุ่มแม่บ้านเกษตรกรหนองตูมพัฒนา ตำบลหนองตูม อำเภอกงไกรลาศ จังหวัดสุโขทัย. (การค้นคว้าอิสระมหาบัณฑิต). พิษณุโลก: มหาวิทยาลัยนเรศวร

นันทวรรณ สมศรี และศุภฤกษ์ เหล็กดี. (2563). การลดต้นทุนสินค้าคงคลังด้วยวิธี ABC–FSN Analysis กรณีศึกษาโรงงานผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร (วิทยานิพนธ์ปริญญาบัณฑิต). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์.

ธีรวัฒน์ แก่นในเมือง. (2564). การใช้วิธีวิเคราะห์เอฟเอสเอ็น และอีซีอาร์เอส สำหรับการปรับปรุงประสิทธิภาพการจัดการคลังสินค้ากรณีศึกษา บริษัท AAA. (การค้นคว้าอิสระปริญญามหาบัณฑิต). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

ปิยนันท์ สวัสดิศฤงฆาร. (2565). ABC Analysis. สืบค้น 20 มีนาคม 2567, จาก https://drpiyanan.com 2022/03/05/abc-analysis/

arvato. (2024). Importance of inventory management solutions for cosmetics and health & beauty. Retrieved September 16, 2024, from https://arvato.com/about/insights/we-aquire-think-logistics-and-enter-the-canadian-market

Bradlow, E. T., Gangwar, M., Kopalle, P., & Voleti, S. (2017). The role of big data and predictive analytics in retailing. Journal of Retailing, 93(1), 79–95. https://doi.org/10.1016/j.jretai.2016.12.004

Chen, J. (2025). How to source beauty and personal care products from Thailand. Retrieved September 26, 2024, from https://www.sourceready.com/ blog/sourcing-beauty-personal-care-products-thailand

Chu, C. W., Liang, G. S., & Liao, C. T. (2008). Controlling inventory by combining ABC analysis and fuzzy classification. Computers & Industrial Engineering, 55(4), 841–851.

Janine, A. C. (2024). Bridging the performance gap at a fast-moving consumer goods company. (Unpublished Master dissertation). Eindhoven University of Technology: Netherlands

Kadam, A. (2025). Thailand beauty and personal care market size 2025–2034. Retrieved September 26, 2024, from https://www.custommarketinsights.com/report/thailand-beauty-and-personal-care-market/

Kmiecik, M. (2022). Logistics coordination based on inventory management and transportation planning by Third-Party Logistics (3PL). Sustainability, 14(13). https://doi.org/10.3390/su14138134

Markham, R. C. (2020). Minimum order quantity in supply chain management. Journal of Supply Chain Perspectives, 12(3), 45–52.

Silaen, B. R., Nasution, M., & Muti’ah, R. (2024). Implementation of the ABC analysis to the inventory management. International Journal of Science Technology & Management, 5(4), 816–825.

Tripathi, S. & Gupta, A. (2018). Inventory management using FSN analysis and demand forecasting. Germany: Lambert Academic Publishing.

Yiğit, F. & ESNAF, Ş. (2019). A New Approach for Multiple Criteria ABC Inventory Classification.In Proceedings of 10th International Symposium on Intelligent Manufacturing and Service Systems (pp 633-642). Turkey: Sakarya

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-08-31

รูปแบบการอ้างอิง

พิมพ์ศร ส., ทรัพย์สุนทร ภ., & พลนอก อ. (2026). การบริหารจัดการสินค้าคงคลังด้วยการวิเคราะห์ ABC–FSN Analysis เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการจัดเก็บ: กรณีศึกษาบริษัทเครื่องสำอางแห่งหนึ่ง. วารสารวิทยาการจัดการมหาวิทยาลัยราชภัฏพิบูลสงคราม, 8(2), 146–162. สืบค้น จาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/jmspsru/article/view/293900

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย