ความสัมพันธ์เชิงสาเหตุระหว่างกระแสเงินสด สภาพคล่องทางการเงิน  ความสามารถในการทำกำไร และผลการดำเนินงานทางการเงิน ของบริษัทจดทะเบียนในประเทศไทย

ทัศนีย์ยา เจิมจวง; เฉวียง วงค์จินดา; วรพรรณ รัตนทรงธรรม

ผู้แต่ง

ทัศนีย์ยา เจิมจวง คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์
เฉวียง วงค์จินดา คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์
วรพรรณ รัตนทรงธรรม คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์

คำสำคัญ:

กระแสเงินสด, สภาพคล่องทางการเงิน, ความสามารถในการทำกำไร, ผลการดำเนินงานทางการเงิน, บริษัทจดทะเบียนในประเทศไทย

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความสัมพันธ์เชิงสาเหตุระหว่างกระแสเงินสด สภาพคล่องทางการเงิน ความสามารถในการทำกำไร และผลการดำเนินงานทางการเงิน บริษัทจดทะเบียนในประเทศไทยโดยเก็บข้อมูลทุติยภูมิจากบริษัทจดทะเบียนในประเทศไทย จำนวน 1,188 ปี-บริษัท ระหว่างปีพ.ศ. 2562–2564 จากฐานข้อมูล SETSMART ตัวแปรที่ศึกษา คือ ตัวแปรภายในแฝง 3 ตัวแปร ได้แก่ สภาพคล่องทางการเงิน ความสามารถในการทำกำไร และผลการดำเนินงานทางการเงิน ตัวแปรภายนอกแฝง1 ตัวแปร ได้แก่ กระแสเงินสด เครื่องมือวิเคราะห์ข้อมูล คือ การวิเคราะห์โมเดลสมการโครงสร้าง (SEM) ผลการวิจัยพบว่า กระแสเงินสดเป็นปัจจัยความสัมพันธ์เชิงสาเหตุที่มีความสัมพันธ์กับสภาพคล่องทางการเงิน ความสามารถในการทำกำไร และผลการดำเนินงานทางการเงินของกิจการ นอกจากนั้น สภาพคล่องทางการเงิน และความสามารถในการทำกำไร เป็นปัจจัยความสัมพันธ์เชิงสาเหตุที่มีความสัมพันธ์กับผลการดำเนินงานทางการเงิน นอกจากนี้ผลการวิเคราะห์ข้อมูลยังพบว่า โมเดลโครงสร้างที่พัฒนาขึ้นมีความสอดคล้องกับข้อมูลเชิงประจักษ์ในระดับดีมากตามดัชนีชี้วัดความกลมกลืน ได้แก่ค่า RMSEA = 0.000 และ GFI = 0.990 ผลการวิจัยสะท้อนถึงบทบาทของกระแสเงินสดในการพยากรณ์ผลการดำเนินงานการลดปัญหาข้อมูลอสมมาตร และการเพิ่มประสิทธิภาพในการตัดสินใจของนักลงทุนผู้วิจัยขอแนะนำให้ผู้มีส่วนได้ส่วนเสียให้ความสำคัญกับการจัดทำและเปิดเผยข้อมูลกระแสเงินสดอย่างเป็นระบบ รวมถึงส่งเสริมการประยุกต์ใช้โมเดลในบริบทอุตสาหกรรมที่หลากหลายหรือในช่วงวิกฤตเศรษฐกิจ เพื่อพัฒนาระดับการบริหารการเงินในอนาคต

เอกสารอ้างอิง

ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย. (2567). รายชื่อบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ กลุ่ม SETSMART และข้อมูลงบการเงิน อัตราส่วนทางการเงิน และวงจรเงินสด ตั้งแต่ปี 2562–2564. สืบค้น 10 สิงหาคม 2567, จาก https://www.set.or.th/th/market/information/securities-list/main

ทิพากร ศรีชัยธำรง, ชลกนก โฆษิตคณิน และนิกข์นิภา บุญช่วย. (2564). อิทธิพลของงบกระแสเงินสดต่อสภาพคล่องและความมั่งคั่งสูงสุดของธุรกิจ กรณีศึกษา: กลุ่มสินค้าอุตสาหกรรมในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย.วารสารศิลปะการจัดการ, 5(1), 87-102.

ธนาคารกรุงไทย. (2567). ข้อมูลงบกระแสเงินสด. สืบค้น 5 สิงหาคม 2567, จาก https://krungthai.com/th/investor-relations/financial-information/annual-report

ธัญญพัทธ์ วัฒนจิรพันธ์, จงจิต พิมพ์สวัสดิ์ และศุภวรรณ มาลีหวล. (2566). อิทธิพลของกระแสเงินสดที่มีผลต่อความสามารถในการทำกำไรของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยในช่วงสถานการณ์โควิด 19.วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม, 7(8), 305–317.

ประชาชาติธุรกิจ. (2567). ข่าวบริษัทจดทะเบียนตลาดหลักทรัพย์ : บริษัท สตาร์ค คอเปอร์เรชั่น จำกัด(มหาชน) และบริษัท เจเอ็นเค โกลบอล กรุ๊ป จำกัด (มหาชน). สืบค้น 20 สิงหาคม 2567, จากhttps://www.prachachat.net/breaking-news/news-1844431.

เปรมารัช วิลาลัย และพรชนก เฉลิมพงษ์. (2567). กระแสเงินสดกับการเติบโตของกิจการในสถานการณ์โควิดของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย. วารสารสุทธิปริทัศน์, 38(2), 11–19.

พรรณทิพย์ อย่างกลั่น และวัชธนพงศ์ ยอดราช. (2565). ความสัมพันธ์ระหว่างกระแสเงินสดกับความสามารถในการทำกำไรของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย. วารสารการวิจัยกสนบริหารพัฒนา, 12(3), 518-532.

มัตธิมา กรงเต้น และสันติพงษ์ กุมารสิงห์. (2565). ความสัมพันธ์ระหว่างอัตราส่วนทางการเงินกับราคาหลักทรัพย์ของบริษัทที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย: SET100. วารสารสหวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์, 6(2), 117–126.

รุ่งนภา ทาธิวัน. (2563). การวิเคราะห์สภาพคล่องและความสามารถทำกำไรของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ (วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต). นนทบุรี: มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.

วิชิตา สวนมะลิ. (2565). สภาพคล่องและความสามารถบริหารหนี้สินส่งผลกระทบต่อความสามารถในการทำกำไร และผลตอบแทนของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยกลุ่มอุตสาหกรรมทรัพยากร หมวดธุรกิจพลังงานและสาธารณูปโภค (วิทยานิพนธ์ปริญญาโทบัญชีมหาบัณฑิต ค้นคว้าอิสระ). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยศรีปทุม

สมศรี พลภักดี. (2561). ความสัมพันธ์ระหว่างกระแสเงินสดกับผลประกอบการของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย กลุ่ม SET 100 (สารนิพนธ์ปริญญาเอกบัญชีมหาบัณฑิต). กรุงเทพฯ:มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์.

สุภาพร คงวิมล. (2562). การศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างความเสี่ยงทางการเงินและการกำกับดูแลกิจการกับมูลค่ากิจการกรณีศึกษา: บริษัทที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ (วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต). ชลบุรี: มหาวิทยาลัยบูรพา.

อภิชา วัลลิโภดม. (2564). ความสัมพันธ์ระหว่างกระแสเงินสดกับประสิทธิภาพในการดำเนินงานของบริษัทหลักทรัพย์ในกลุ่ม SET 100 (สารนิพนธ์ปริญญาเอก). กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์.

อาภาภรณ์ พันธ์เขียว. (2564). ความสัมพันธ์ระหว่างอัตราส่วนกระแสเงินสดจากกิจกรรมดำเนินงานต่อความสามารถในการทำกำไรและความสามารถในการชำระหนี้ของกลุ่มอุตสาหกรรมเทคโนโลยีที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (วิทยานิพนธ์ปริญญาโทบัญชีมหาบัณฑิตค้นคว้าอิสระ). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยศรีปทุม.

Almeida, H., Campello, M., & Weisbach, M. S. (2004). The cash flow sensitivity of cash. The Journal of Finance, 59(4), 1777–1804

Barclay, D., Higgins, C., & Thompson, R. (1995). The Partial Least Squares (PLS) approach to causal modeling: Personal computer adoption and use as an illustration. Technology Studies, 2(2), 285–309.

Chung, K. H. & Pruitt, S. W. (1994). A simple approximation of Tobin’s Q. Financial Management, 23(3), 70–74.

Chow, W. S. & Chan, L.S. (2008). Social network, social trust and shared goals in organizational knowledge sharing. Information and Management, 45(7), 458-462.

Diana, S. P. C. (2024). Influences on the Tobin's Q. Empirical Study on Companies Listed on Bucharest Stock Exchange and Warsaw Stock Exchange. Economic Computation and Economic Cybernetics Studies and Research, 58(2), 281–298.

Etim, E. O., Daferighe, E., Enang, E. R., & Nyong, M. B. (2022). Cash flow management and financial performance of selected listed companies in Nigeria. Indo-Asian Journal of Finance and Accounting, 3(1), 27-46.

Fazzari, S. M., Hubbard, R. G., & Petersen, B. C. (1988). Financing constraints and corporate investment. Brookings Papers on Economic Activity, 1988(1), 141–206.

Fornell, C. & Larcker, D.F. (1981). Evaluating structural equation models with unobservable variables and measurement error. Journal of Market Research, 18(1), 39-50.

Gertler, M. & Hubbard, R. G. (1988). Financial factors in business fluctuations. In J. B. Taylor & M. Woodford (Eds.) Economic Policy Symposium (pp.33-78). Kansas City: Handbook of macroeconomics.

Hair, J. F. , Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2010). Multivariate data analysis: A global perspective (7th ed.). New Jersey: Pearson Education.

Jensen, M. C. & Meckling, W. H. (1976). Theory of the firm: Managerial behavior, agency costs and ownership structure. Journal of Financial Economics, 3(4), 305–360.

Lang, L. H., Stulz, R. M., & Walkling, R. A. (1989). Managerial performance, Tobin’s Q, and the gains from successful tender offers. Journal of Financial Economics, 24(1), 137–154.

Luu, T. V., Kim, S. Y., Cao, H. L., & Park, Y. M. (2008). Performance measurement of construction firms in developing countries. Construction management and economics, 26(4), 373-386.

Olulu-Briggs, O. & Wobo, T. (2023). Effect of cash flow and liquidity on financial performance of non-financial firms in Nigeria. International Journal of Finance and Accounting, 13(2), 16–29.

Prasetya, R. A. A. & Susilowati, C. (2024). The Effect of Capital Structure and Sales Growth on Financial Performance with Company Size as a Moderating Variable. Jurnal Proaksi, 11(2), 432–443.

Kurniasih, R. P. & Akhmadi, A. (2024). Profitability mediates the Influence of Operational Efficiency on Company Financial Performance. International journal of social science and human research, 7(7), 4634-4644.

Schumacker, R. E. & Lomax, R. G. (2010). A beginner’s guide to structural equation modeling (3rd ed). New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates.

Tobin, J. (1969). A general equilibrium approach to monetary theory. Journal of Money, Credit, and Banking, 1(1), 15–29.

Thosaporn, T. & Supha, K. (2020). The impact of profitability on earnings quality measured by market-to-book ratio. Journal of Financial and Accounting Research, 15(2), 45–58.