รูปแบบการบริหารจัดการเพื่อยกระดับศักยภาพเศรษฐกิจชุมชนของกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกกล้วยหอมทอง อำเภอท่ายาง จังหวัดเพชรบุรี

บทคัดย่อ

 บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับการบริหารจัดการกลุ่มเกษตรกรและศักยภาพเศรษฐกิจชุมชนของกลุ่มเกษตรกร 2) ศึกษาปัจจัยการบริหารจัดการที่ส่งผลต่อการยกระดับศักยภาพเศรษฐกิจชุมชนของกลุ่มเกษตรกร และ 3) สร้างรูปแบบการบริหารจัดการเพื่อยกระดับศักยภาพเศรษฐกิจชุมชนของกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกกล้วยหอมทอง อำเภอท่ายาง จังหวัดเพชรบุรี ใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสมผสานเก็บรวบรวมข้อมูลเชิงปริมาณจากเกษตรกรผู้ปลูกกล้วยหอมทองที่ขึ้นทะเบียนกับสหกรณ์การเกษตรท่ายาง จำนวน 350 คน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล คือ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณแบบขั้นตอน ผสานวิธีด้วยการวิจัยเชิงคุณภาพ สัมภาษณ์ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ ใช้วิธีการเลือกแบบเจาะจงจากผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกกล้วยหอมทอง อำเภอท่ายาง จังหวัดเพชรบุรี จำนวน 12 คน วิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์เนื้อหา นำเสนอผลการวิจัยเชิงพรรณนา
ผลการวิจัยพบว่า 1) การบริหารจัดการกลุ่มเกษตรกรและศักยภาพเศรษฐกิจชุมชน โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด มีค่าเฉลี่ย (µ=4.78, σ=0.22) และ (µ=4.75, σ=0.27) และ 2) ปัจจัยการบริหารจัดการที่ส่งผลต่อการยกระดับศักยภาพเศรษฐกิจชุมชน ได้แก่ ด้านการตลาด (X₈) ด้านการสั่งการ (X₃) ด้านเงินทุน (X₅) ด้านการควบคุม (X₄) และด้านการผลิต (X₇) มีประสิทธิภาพในการทำนายร้อยละ 72.80 นำมาเขียนเป็นสมการถดถอย คือ = 0.773 + 0.325(X8) + 0.207(X3) + 0.144(X5) + 0.087(X₄) + 0.071(X₇) และ 3) รูปแบบการบริหารจัดการเพื่อยกระดับศักยภาพเศรษฐกิจชุมชน คือ “MDCCP Model” ประกอบด้วย 1) การตลาดรองรับผลผลิต 2) การวางแผนผลผลิตให้สอดคล้องกับตลาด 3) จัดหาแหล่งเงินทุนภายในและภายนอกที่น่าเชื่อถือ 4) จัดเจ้าหน้าที่คอยควบคุมดูแลผลผลิต และ 5) ส่งเสริมการผลิตพืชปลอดภัยหรือเกษตรอินทรีย์ ทำให้ได้องค์ความรู้ใหม่ในการกำหนดนโยบายและวางแผนการสร้างรูปแบบการบริหารจัดการ เพื่อยกระดับศักยภาพเศรษฐกิจชุมชนและเครือข่ายของกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกกล้วยหอมทองที่เกี่ยวข้อง