การบริหารจัดการวิถีวัฒนธรรมในอนาคตของกลุ่มชาติพันธุ์เขมรในเขตพื้นที่เขตเศรษฐกิจพิเศษสระแก้ว

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์สำคัญเพื่อศึกษาการบริหารจัดการวัฒนธรรมของหน่วยงานภาครัฐต่อกลุ่มชาติพันธุ์เขมรและเพื่อเสนอรูปแบบที่เหมาะสมในการบริหารจัดการวัฒนธรรมกลุ่มชาติพันธุ์เขมรในเขตพื้นที่เขตเศรษฐกิจพิเศษสระแก้ว การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพโดยเน้นการสัมภาษณ์แบบเจาะลึก ผู้ให้ข้อมูลที่สำคัญ 30 คน มาจาก 2 กลุ่มที่สำคัญ ได้แก่ กลุ่มที่ 1 ผู้นำกลุ่มชาติพันธุ์เขมรในพื้นที่เขตพัฒนาเศรษฐกิจพิเศษสระแก้ว มีบทบาทในกิจกรรมสืบสาน อนุรักษ์ และเผยแพร่ทางวิถีวัฒนธรรมของกลุ่มชาติพันธุ์เขมร จำนวน 13 คน และ กลุ่มที่ 2 กลุ่มตัวแทนจากองค์กรและสถาบันทางสังคมต่างๆทั้งภายในและภายนอกชุมชน จำนวน 18 คน ตรวจสอบความถูกต้องและความน่าเชื่อถือของข้อมูล โดยการตรวจสอบสามเส้าด้านข้อมูล

ผลการวิจัย พบว่า การบริหารจัดการวิถีวัฒนธรรมของกลุ่มชาติพันธุ์เขมรในเขตพื้นที่พัฒนาเศรษฐกิจพิเศษสระแก้วที่ผ่านมา เป็นการบริหารสาธารณะแบบดั้งเดิม (The old public administration) รัฐเป็นศูนย์กลางและเป็นผู้แสดงบทบาทหลักในการพัฒนาชุมชน กลุ่มชาติพันธุ์เขมรเป็นเพียงผู้รับสนองนโยบายที่ถูกกำหนดมาจากบนลงล่างเท่านั้น ไม่ได้มีบทบาทในการกำหนดนโยบาย รูปแบบที่เหมาะสมในการบริหารจัดการวัฒนธรรมกลุ่มชาติพันธุ์เขมรในเขตพื้นที่อำเภออรัญประเทศ จังหวัดสระแก้ว ควรมีลักษณะมุ่งเน้นการจัดการปกครองสาธารณะแนวใหม่ (The New Public Governance) โดยการจัดการสาธารณะในรูปแบบนโยบายสาธารณะ (public policy governance) โดยให้ความสนใจไปที่วิธีการปฏิสัมพันธ์ระหว่างผู้นำกับชุมชนเครือข่ายต่างๆ ในการมีส่วนร่วมในการกำหนดนโยบายสาธารณะ ซึ่งกลุ่มชาติพันธุ์เขมรควรเป็นศูนย์กลางของการกำหนดและการนำนโยบายไปปฏิบัติเพื่อตอบสนองต่อการพัฒนาท้องถิ่นของรัฐ ดังนั้นในการบริหารจัดการวัฒนธรรมกลุ่มชาติพันธุ์เขมรในเขตพื้นที่อำเภออรัญประเทศจังหวัดสระแก้ว จึงควรมีทิศทางในการรวมตัวกันจัดตั้งเป็น “สมาคม” เพื่อให้มีความอิสระ อำนาจต่อรอง และความสามารถดำเนินการระดมทรัพยากรเพื่อดำเนินโครงการของตนเองอย่างถูกต้องตามกฎหมาย ลักษณะการดำเนินงานของสมาคมควรให้ความสำคัญต่อการบริหารจัดการแบบผสานความร่วมมือโดยใช้วัฒนธรรมชุมชนเป็นฐานเพื่อให้เกิดความยั่งยืนในอนาคต