บทบาทของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย เพื่อป้องกันการคอร์รัปชัน
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษามาตรการและวิเคราะห์กรณีศึกษาการคอร์รัปชัน ของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย รวมถึงแนวทางที่เหมาะสมในการป้องกันการทุจริตคอร์รัปชันของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย โดยใช้วิธีวิจัยเชิงคุณภาพ ประกอบด้วย การวิจัยเอกสารและการสัมภาษณ์เจาะลึกกลุ่มผู้ให้ข้อมูลสำคัญจากบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์และผู้เกี่ยวข้อง จำนวน 8 คน และกรณีศึกษา จำนวน 7 บริษัท
ผลการวิจัยพบว่า หลักธรรมาภิบาลหรือบรรษัทภิบาลของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ไทยยังไม่มีประสิทธิภาพอย่างเพียงพอในการป้องกันการทุจริตคอร์รัปชัน ภายใต้การกำกับดูแลของสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (สำนักงาน ก.ล.ต.) และตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย เพราะยังมีช่องทางการกระทำผิดของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ อันเป็นผลมาจากมาตรการหรือแนวทางรวมทั้งสภาพแวดล้อม (Eco-system) ที่ยังนำไปสู่การทุจริตคอร์รัปชันได้ กรณีแรกมี 4 บริษัท ที่การกระทำความผิดโดยใช้ช่องโหว่ทางกฎหมายกระทำความผิด รวมทั้งการปั่นหุ้นเพื่อสร้างราคา และกรณีที่สอง มี 3 บริษัท ที่การกระทำความผิดใช้การตกแต่งบัญชี ซึ่งได้สร้างผลกระทบต่อสังคมเป็นวงกว้าง รวมทั้งลดทอนความเชื่อมั่นจากนักลงทุนทั้งในประเทศและต่างประเทศต่อตลาดหลักทรัพย์ไทยอีกด้วย
ข้อเสนอแนะจากการศึกษา 1) เมื่อบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แล้ว หน้าที่การกำกับดูแลบริษัทควรถ่ายโอนให้แก่สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (สำนักงาน ก.ล.ต.) ซึ่งเป็นหน่วยงานรัฐที่มีอำนาจดูแลตามกฎหมาย เพื่อความโปร่งใสในการกำกับดูแลและลดปัญหาการทับซ้อน 2) ควรสร้างระบบประเมินเพื่อวัดระดับบรรษัทภิบาลให้สะท้อนความจริงและโปร่งใส และ 3) ควรบังคับใช้กฎหมายให้รวดเร็วและมีประสิทธิภาพ จากกรณีที่บริษัทกระทำความผิดทั้งโทษทางแพ่งและอาญา เพื่อลดผลกระทบต่อสังคมและสร้างความเชื่อมั่นต่อตลาดหลักทรัพย์ไทย
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนครศรีอยุธยา
ทัศนะและความคิดเห็นที่ปรากฏในบทความในวารสารฯ ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความ และไม่ได้เป็นทัศนะและความรับผิดชอบของ กองบรรณาธิการ หรือ ของ มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนครศรีอยุธยา
เอกสารอ้างอิง
พระราชบัญญัติหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ พ.ศ. 2535. (2535, 12 มีนาคม). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 109 ตอนที่ 22. หน้า 41.
พระราชบัญญัติสัญญาซื้อขายล่วงหน้า พ.ศ. 2546. (2546, 3 กรกฎาคม). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 120 ตอนที่ 65ก. หน้า 142, 163-164.
พระราชกำหนดนิติบุคคลเฉพาะกิจเพื่อการแปลงสินทรัพย์เป็นหลักทรัพย์ พ.ศ. 2540. (2540, 27 มิถุนายน). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 114 ตอนที่ 29 ก. หน้า 3.
พระราชกำหนดการประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัล พ.ศ. 2561. (2561, 10 พฤษภาคม). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 135 ตอนที่ 33 ก. หน้า 55-56.
ผาสุก พงษ์ไพจิตร และสังศิต พิริยะรังสรรค์. (2537). คอร์รัปชันกับประชาธิปไตยไทย. ศูนย์ศึกษาเศรษฐศาสตร์การเมือง คณะเศรษฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
รัตพงษ์ สอนสุภาพ. (2566). ธรรมาภิบาลและการควบคุมคอร์รัปชัน. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยรังสิต.
สมาคมส่งเสริมสถาบันกรรมการบริษัทไทย (IOD). (2566). รายงานผลสำรวจการกำกับดูแลกิจการบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย ปี 2566. สมาคมส่งเสริมสถาบันกรรมการบริษัทไทย (Thai IOD). http://thai-iod.com/imgUpload/Brochure%20CGR%202023_ver_%2015072024%20-%20final.pdf
สมบูรณ์ ศิริประชัย. (2550). ธรรมาภิบาลภายใต้กระแสโลกาภิวัฒน์ : นัยต่อประเทศไทย. ใน เอกสารประกอบการการสัมมนาทางวิชาการประจำปี 2550 ครั้งที่ 30 เรื่อง “เศรษฐกิจไทยภายใต้กระแสโลกาภิวัตน์: การปฏิรูปเชิงสถาบัน” (หน้า 1-91). คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
สุรพล ศรีวิทยา, กิติศักดิ์ ปรกติ, รัตพงษ์ สอนสุภาพ และคณะ. (2557). แนวทางแก้ไขและการป้องกันปัญหาการคอร์รัปชันของบริษัทที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย. สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ.
สังศิต พิริยะรังสรรค์. (2549). ทฤษฎีคอร์รัปชั่น. สำนักพิมพ์ร่วมด้วยช่วยกัน.
สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต). (2567). สถิติการดำเนินการทางบริหาร. สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์. https://www.sec.or.th/TH/Documents/AnnualStatistics/enforce-statistic-admin-TH.pdf
สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต). (2567). สถิติการดำเนินการทางแพ่ง. สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาด หลักทรัพย์. https://www.sec.or.th/TH/Documents/AnnualStatistics/enforce-statistic-civil-TH.pdf
สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต). (2567). สถิติการเปรียบเทียบ/กล่าวโทษ. สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์. https://www.sec.or.th/TH/Documents/AnnualStatistics/enforce-statistic-criminal-TH.pdf
สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต). (2566). การคอร์รัปชัน. สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์. https://www.sec.or.th/cgthailand/TH/Pages/corruption.aspx
Arsalidou, D., & Wang, M. (2005). Difficulties with enforcing Western standards of corporate governance in Asia. European Business Law Review, 16, 329.
Hutchroft, P. D. (1998). Booty capitalism: The politics of banking in the Philippines. Cornell University Press.
Jensen, M. C., & Meckling, W. H. (1976). Theory of the firm: Managerial behavior, agency costs and ownership structure. Journal of Financial Economics, 3(4), 305–360.
Khan, M. H., & Jomo, K. S. (Eds.). (2000). Rents, rent-seeking and economic development: Theory and evidence in Asia. Cambridge University Press.
Williamson, O. E. (1975). Markets and hierarchies: Analysis and antitrust implications. Macmillan.
Williamson, O. E. (2005). The economics of governance. American Economic Review, 95(2), 1–18.
OECD. (2004). OECD principles of corporate governance 2004. OECD. https://www.oecd.org/en/publications/oecd-principles-of-corporate-governance-2004_9789264015999-en.html
OECD. (2023). G20/OECD principles of corporate governance 2023. OECD. https://www.oecd.org/en/publications/g20-oecd-principles-of-corporate-governance-2023_ed750b30-en.html
Simon, H. A. (1947). Administrative behavior: A study of decision-making processes in administrative organization. Macmillan.
Rose-Ackerman, S. (1999). Corruption and government: Causes, consequences, and reform. Cambridge University Press.