การท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์เพื่อการพัฒนาชุมชนอย่างยั่งยืน: ปัจจัยแห่งความสำเร็จและแนวทางการจัดการในยุคดิจิทัล
Article Sidebar
Main Article Content
Abstract
Abstract
This academic article aims to analyze the significance of creative tourism in Thailand as an effective community development strategy, emphasizing the enhancement of local resources through unique, distinctive local experiences. The study transitions from traditional souvenir sales towards creating sustainable cultural and economic value. The topic comprehensively explores critical factors contributing to the success of creative tourism by analyzing value-adding characteristics for communities and examining network management processes involving diverse stakeholders, including local communities, government organizations, private sector entities, and educational institutions. Additionally, the topic presents the pivotal role of digital-era leaders who require technological skills to drive community tourism efficiently. Analytical findings reveal that creative tourism serves as a crucial mechanism for community economic development. Leaders embodying Thai Hospitality approaches and digital competencies emerge as primary driving forces in creating memorable tourist experiences, ultimately leading to sustainable tourism development. The strategic integration of technological innovation and cultural authenticity positions creative tourism as a transformative approach to community empowerment and economic resilience.
Article Details
References
จารุวรรณ แดงบุบผา. (2559). การพัฒนาจิตบริการแบบไทยเพื่อสร้างความได้เปรียบทางการแข่งขันในภาคอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวและบริการ. กรุงเทพฯ: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
ใบเฟิร์น วงษ์บัวงาม และญาณาธร เธียรถาวร. (2566). การมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการและการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ เพื่อนำไปสู่การเป็นเมืองสร้างสรรค์ จังหวัดเพชรบุรี. วิทยาการจัดการวไลยอลงกรณ์ปริทัศน์, 45-61.
ปรียวรรณ สุวรรณสูนย์. (2568). การท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ (Creative Tourism). บทวิทยุกระจายเสียง, สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, สำนักวิชาการ. เข้าถึงได้จาก https://library.parliament.go.th/en/radioscript/rr2568-feb6
ฉลองศรี พิมลสมพงศ์. (2566). ระบบการท่องเที่ยว: การขับเคลื่อนด้วยพลังของจิตบริการ. วารสารเทคโนโลยีภาคใต้, 16(2), 119-129.
ดุริยางค์ คมขำ. (2566). เรื่องเล่าและการเล่าเรื่องเพื่อสะท้อนอัตลักษณ์ชุมชนท่องเที่ยวบ้านเชียง. วารสารเทคโนโลยีสื่อสารมวลชน, 8(1), 91-108.
เทิดชาย ช่วยบำรุง. (2552). บทบาทขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นกับการพัฒนาการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนบนฐานแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียง (พิมพ์ครั้งที่ 1). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์คณะรัฐมนตรีและราชกิจจานุเบกษา.
พจนา สวนศรี. (2556). คู่มือการจัดการท่องเที่ยวโดยชุมชน. กรุงเทพฯ: โครงการท่องเที่ยวเพื่อชีวิตและธรรมชาติ.
พิมพ์ระวี โรจน์รุ่งสัตย์. (2556). การท่องเที่ยวชุมชน. กรุงเทพฯ: โอเดียนสโตร์.
พิมพ์ระวี โรจน์รุ่งสัตย์ และกลุ่มกรีน เอนเนอร์จี. (2563). บทเรียนรู้ด้านต้นทุน และการต่อยอดการท่องเที่ยวโดยชุมชน บ้านนาต้นจั่น ในจังหวัดสุโขทัย. วารสารศรีปทุมปริทัศน์ ฉบับมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 165-179.
รัชพล เอี้ยวน้าว และอภิชาติ พานสุวรรณ. (2567). การพัฒนาสมรรถนะด้านเทคโนโลยีของกำนัน ผู้ใหญ่บ้าน ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน สารวัตรกำนัน แพทย์ประจำตำบล ตามพระราชบัญญัติลักษณะปกครองท้องที่อำเภอมหาราช จังหวัดพระนครศรีอยุธยา. Journal of Modern Learning Development, 511-531.
รัตติยา พรมกัลป์, พระเทพปริยัติเมธี และนัยนา เกิดวิชัย. (2562). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการจัดการท่องเที่ยวโดยชุมชนเชิงสร้างสรรค์. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 13-28.
รุ่งรดิศ เมืองลือ และอิสรีย์ ติยะพิพัฒน์. (2567). กลยุทธ์การพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์อย่างยั่งยืนในเขตอารยธรรมล้านนาของชุมชนตำบลศรีเตี้ย อำเภอบ้านโฮ่ง จังหวัดลำพูน. Journal of Social Science and Cultural, 296-310.
วงศ์วิภา โถสุวรรณจินดา และสุวารี นามวงค์. (2562). การท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์กับการจัดการกิจกรรมให้มีอัตลักษณ์โดยเน้นเรื่องอาหารไทย. วารสารเกษมบัณฑิต, 127-142.
วรรณวิษา รัตตพงษ์ และพยอม ธรรมบุตร. (2565). แผนยุทธศาสตร์แบบบูรณาการเพื่อพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ที่ยั่งยืนในจังหวัดราชบุรี. นาคบุตรปริทัศน์, 34-45.
ศศิธร รัตนประยูร. (2566). การพัฒนาต้นแบบไมซ์เพื่อชุมชนด้วยโซ่คุณค่าการจัดประชุม การท่องเที่ยวเพื่อเป็นรางวัล และการเดินทางบนฐานจิตบริการแบบไทย. พิษณุโลก: มหาวิทยาลัยนเรศวร.
ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินทร. (27 พฤศจิกายน 2566). บ้านนาต้นจั่น. เข้าถึงได้จาก วิถีชุมชน: https://wikicommunity.sac.or.th/community/1246
สรรเพชญ์ มีกุศล, เสรี วงษ์มณฑา และผกามาศ ชัยรัตน์. (2566). การส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ในพื้นที่แหล่งท่องเที่ยวเกาะเกร็ด จังหวัดนนทบุรี. วารสารการบริหารนิติบุคคลและนวัตกรรมท้องถิ่น, 172-182.
สำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ (องค์การมหาชน). (3 กรกฎาคม 2566). นวัตกรรมการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนของประเทศไทย ความท้าทายใหม่ในเวทีโลก. เข้าถึงได้จาก สำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ (องค์การมหาชน): https://www.nia.or.th/Sustainable-Tourism-Innovation-in-Thailand
สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม. (2562). เทรนด์ท่องเที่ยวมาแรง 2020 อะไรที่คนไทยนิยม? เข้าถึงได้จาก SME ONE: https://www.smeone.info/detail-article/7403
สุดถนอม ตันเจริญ. (2560). การจัดการการท่องเที่ยวโดยชุมชนกับการพัฒนาการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนของชุมชนบางขันแตก จังหวัดสมุทรสงคราม. วารสารวิชาการการท่องเที่ยวไทยนานาชาติ, 13(2), 1-24.
สุเมธ แสงนิ่มนวล. (2552). ภาวะผู้นำกับธรรมาภิบาลในการบริหารงานองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. กรุงเทพมหานคร: ส เจริญ การพิมพ์.
องค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (องค์การมหาชน). (2558). การท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์. กรุงเทพฯ: บริษัท โคคูน แอนด์ โค จำกัด.
องค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (องค์การมหาชน). (2564). คู่มือกระบวนการพัฒนาและยกระดับกิจกรรมท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์. กรุงเทพฯ: อพท. เข้าถึงได้จาก https://www.dasta.or.th/th/article/105
อิสรีย์ นรเศรษฐาภรณ์. (2563). การท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์กับมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมผ้าหมักโคลนบ้านนาต้นจั่น อำเภอศรีสัชนาลัย จังหวัดสุโขทัย. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยปทุมธานี, 39-52.
Binkhorst, E., & Den Dekker, T. (2009). Agenda for co-creation tourism experience. Journal of Tourism Consumption and Practice, 1(1), 1-22.
Buhalis, D., & Amaranggana, A. (2015). Smart tourism destinations enhancing tourism experience through personalisation of services. In Information and Communication Technologies in Tourism 2015 (pp. 377-389). Springer, Cham.
Carvalho, R. M. F., Costa, C., & Ferreira, A. M. (2024). Multidimensional benefits of creative tourism: A network approach. Urban Science.
Hewitt, A., McKinnon, C., McKeon-White, W., O'Donnell, G., & Ludl, P. (2024). Forrester's digital workplace model. Forrester.
Jung, T., Dieck, M. C., Lee, H., & Chung, N. (2022). Effects of virtual reality and augmented reality on visitor experiences in museum. Information & Management, 59(1), 103-121.
Mills, Q. D. (2005). Leadership: How to lead, how to live. MindEdge Press.
Prentice, R., & Andersen, V. (2003). Festival as creative destination. Annals of Tourism Research, 30(1), 7-30.
Richards, G. W., & Raymond, C. (2000). Creative tourism. ATLAS News, 23, 16-20.
Richards, G. (2010). Creative tourism and cultural events. Paper presented at the 2nd Forum on UNESCO Creative Cities Network, Icheon, Republic of Korea.
Richards, G. (2020). Creative tourism: Opportunities for sustainable local development. Sustainability, 12(3).
Scherf, K. (2021). Creative tourism in smaller communities: Place, culture, and local representation. University of Calgary Press.
SiteMinder. (2025, March 10). How to make the most of your hotel online bookings. Retrieved from https://www.siteminder.com/th/r/online-bookings/
Telan, S., & Jamieson, W. (2021). Developing creative tourism in Southeast Asia: A case study of Phuket Old Town Thailand. Journal of Hospitality & Tourism, 48-65.
ThaiPR.net. (2023, November 10). [Thai-language news item on Thailand's creative tourism network]. Retrieved from https://www.ryt9.com/s/prg/3468926
Tussyadiah, I. P., & Zach, F. (2017). Identifying salient attributes of peer-to-peer accommodation experience. Journal of Travel & Tourism Marketing, 34(5), 636-652.
World Tourism Organization (UNWTO). (2023). Digital transformation for SMEs in tourism. UNWTO. https://doi.org/10.18111/9789284423361