ความรู้และปัจจัยที่ส่งผลต่อระดับความรู้เกี่ยวกับการดูแลแบบประคับประคองของผู้ป่วยในเขตเมืองที่มารับบริการในโรงพยาบาลวชิรพยาบาล
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ที่มา: ปัจจุบันประชากรสูงอายุเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว ซึ่งเป็นกลุ่มที่มีโอกาสเจ็บป่วยด้วยโรคเรื้อรังและอยู่ในภาวะพึ่งพิง ส่งผลให้การดูแลแบบประคับประคองมีบทบาทมากขึ้น โดยหนึ่งในปัจจัยที่เป็นอุปสรรคต่อการเข้าถึง คือ การขาดความรู้ การศึกษานี้ทำขึ้นเพื่อประเมินระดับความรู้และปัจจัยที่ส่งผลต่อระดับความรู้เกี่ยวกับการดูแลแบบประคับประคองของผู้ป่วยในเขตเมือง
รูปแบบวิจัย: การศึกษาแบบภาคตัดขวาง
วัสดุและวิธีการ: กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้ป่วยอายุตั้งแต่ 18 ปีขึ้นไป ที่มารับบริการทางการแพทย์ที่คลินิกเวชศาสตร์ครอบครัว โรงพยาบาลวชิรพยาบาล ในช่วงเดือนเมษายน - เดือนมิถุนายน พ.ศ. 2567 จำนวน 191 คน เก็บข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามประกอบด้วย ข้อมูลส่วนบุคคล และแบบประเมินความรู้ต่อการดูแลแบบประคับประคอง วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา และวิเคราะห์ปัจจัยที่ส่งผลต่อระดับความรู้เกี่ยวกับการดูแลแบบประคับประคอง โดยวิเคราะห์ความสัมพันธ์แบบพหุตัวแปร ใช้การวิเคราะห์การถดถอยเชิงเส้นพหุคูณ แสดงค่าความสัมพันธ์ในรูปค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์เชิงเส้น และช่วงความเชื่อมั่นที่ร้อยละ 95 โดยกำหนดนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05
ผลการศึกษา: กลุ่มตัวอย่างมีอายุเฉลี่ย 49.57 16.24 ปี ส่วนมากมีคะแนนความรู้อยู่ในระดับปานกลาง คิดเป็นร้อยละ 39.8 โดยพบว่า อายุ สถานภาพสมรส การรับรู้ข้อมูล และประสบการณ์เกี่ยวกับการดูแลแบบประคับประคอง ส่งผลต่อระดับความรู้เกี่ยวกับการดูแลแบบประคับประคอง อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ
สรุป: ควรมีการให้ความรู้เกี่ยวกับการดูแลแบบประคับประคองให้ทั่วถึงมากขึ้น เพื่อให้ผู้ป่วยและประชาชนมีความเข้าใจที่ถูกต้อง เพิ่มการเข้าถึงการดูแลแบบประคับประคอง และเป็นการเพิ่มคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยและครอบครัว
คำสำคัญ: การดูแลแบบประคับประคอง ความรู้ เวชศาสตร์ครอบครัว เขตเมือง
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสาร PCFM ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรง ซึ่งกองบรรณาธิการวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยหรือร่วมรับผิดชอบใด ๆ
บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ลงในวารสาร PCFM ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสาร PCFM หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อกระทำการใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจากวารสาร PCFM ก่อนเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
กรมสุขภาพจิต. ก้าวย่างของประเทศไทย สู่สังคมผู้สูงอายุอย่างสมบูรณ์แบบ [อินเทอร์เน็ต]. 2563 [สืบค้นเมื่อ 16 มี.ค. 2567]. สืบค้นจาก: https://dmh.go.th/news-dmh/view.asp?id=30476
สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. กองยุทธศาสตร์และแผนงาน. สถิติสาธารณสุข พ.ศ.2565 [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: กระทรวงสาธารณสุข; 2565 [สืบค้นเมื่อ 20 ม.ค. 2567]. สืบค้นจาก: https://spd.moph.go.th/wp-content/uploads/2023/11/Hstatistic65.pdf
กรมอนามัย. กองแผนงาน. แผนยุทธศาสตร์ส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม ระยะ 5 ปี (พ.ศ.2566-2570) [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: กรมอนามัย; 2565 [สืบค้นเมื่อ 16 มี.ค. 2567]. สืบค้นจาก: https://planning.anamai.moph.go.th/th/doh-strategic-plan/download?id=118198&mid=35346&mkey=m_document&lang= th&did=29498
Natetida Bunnag. sustainable urbanization การกลายเป็นเมืองอย่างยั่งยืน [อินเทอร์เน็ต]. sdgmove; 2565 [สืบค้นเมื่อ 16 มี.ค. 2567]. สืบค้นจาก: https://www.sdgmove.com/2021/07/22/sdg-vocab-37-sustainable-urbanization/
ราชบัณฑิตยสถาน. พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ.2524. กรุงเทพฯ: นานมีบุ๊คส์; 2546.
World Health Organization. Urban Governance for Health and Well-being for Cities In South-East Asia: Self Assessment tool and case studies; 2022.
World Health Organization. Palliative care 2020 [Internet]. World Health Organization; 2020 [cited 2024 Jan 20]. Available from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/palliative-care
Temel JS, Greer JA, Muzikansky A, Gallagher ER, Admane S, Jackson VA, et al. Early palliative care for patients with metastatic non–small-cell lung cancer. New England Journal of Medicine. 2010;363:733-42.
ศรีเวียง ไพโรจน์กุล. การดูแลแบบประคับประคองของประเทศไทย. ใน: ปฐมพร ศิรประภาศิริ, เดือนเพ็ญ ห่อรัตนาเรือง, บรรณาธิการ. คู่มือการดูแลผู้ป่วยแบบประคับประคองและระยะท้าย (สำหรับบุคลากรทางการแพทย์). นนทบุรี: กรมการแพทย์, กระทรวงสาธารณสุข; 2563.
Schlichte LM, Hildenbrand J, Wolf S, Herring KW, Troy JD, LeBlanc TW. Knowledge of palliative care and barriers to access among outpatients with cancer. J Pain Symptom Manage . 2024;67:115-25.
Taber JM, Ellis EM, Reblin M, Ellington L, Ferrer RA. Knowledge of and beliefs about palliative care in a nationally-representative U.S. sample. PLoS One. 2019;14(8):e0219074. PubMed PMID: 31415570
Pruthi M, Bhatnagar S, Indrayan A, Chanana G. The Palliative Care Knowledge Questionnaire-Basic (PCKQ-B): Development and validation of a tool to measure knowledge of health professionals about palliative care in India. Indian J Palliat Care. 2022;2):180-91.
Wake AD. Knowledge and associated factors towards palliative care among nurses in Ethiopia: A systematic review and meta-analysis. SAGE Open Med. 2022;10:1-12.
Jiang Q, Lu Y, Ying Y, Zhao H. Attitudes and knowledge of undergraduate nursing students about palliative care: An analysis of influencing factors. Nurse Education Today. 2019;80:15-21.
Ashrafizadeh H, Khanali Mojen L, Barasteh S, Akbari ME, Beiranvand S, Shirinabadi Farahani A, et al. Factors related to nurses and physicians’ knowledge and attitudes towards palliative care. Int J Cancer Manag. 2022;15(2):e122653.
แสงวรรณ ตั้งแสงสกุล, สุปริญญา สัมพันธรัตน์, จุลจราพร สินสิริ. ความรู้ ทัศนคติ และการรับรู้สมรรถนะแห่งตนในการดูแลแบบประคับประคองผู้ป่วยระยะท้าย ของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน. วารสารพยาบาลสงขลานครินทร์. 2018;38:77-89.
Wayne WD. Biostatistics: a foundation of analysis in the health sciences. 6th ed. New York: John Wiley & Sons; 1995. p. 177-8.
Ngamjarus C, Chongsuvivatwong V, McNeil E. n4Studies: sample size calculation for an epidemiological study on a smart device. Siriraj Med J. 2016; 68:160-7.
มหาวิทยาลัยมหิดล. คณะเวชศาสตร์เขตร้อน. ตำราการวิจัยทางคลินิก. กรุงเทพฯ: 2554.
Kozlov E, Carpenter BD, Rodebaugh TL. Development and validation of the Palliative Care Knowledge Scale (PaCKS). Palliat Support Care. 2017;15: 524-34.
Bloom BS. Taxonomy of education objective, handbook I: Cognitive domain. NewYork: David Mackay; 1984.
อวยพร เรืองตระกูล. การตรวจสอบคุณภาพของเครื่องมือการวิจัย [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ: ภาควิชาวิจัยและจิตวิท-ยาการศึกษา คณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; [สืบค้นเมื่อ 16 มี.ค. 2567]. สืบค้นจาก: http://www.rlc.nrct.go.th/ewt_dl.php?nid=713
Palliative Care Australia. Palliative care myths [Internet]. Palliative Care Australia; 2016 [cited 2024 Sep 17]. Available from: https://palliativecare.org.au/wp-content/uploads/dlm_uploads/2016/12/20151109_myths_updated.pdf
Zolfaghari A, Ardakani SS, Abadi MA. Investigation of the relationship between health literacy and demographic variables of Yazd city citizens. Biquarterly Iranian Journal of Health Psychology. 2019; 2:95-102.
