Analysis of the Digital Wallet Policy Impacts on the Grassroots Economy and Fiscal Sustainability
Main Article Content
Abstract
This academic article aims to analyze Thailand's "Digital Wallet" policy, implemented in the aftermath of the COVID-19 crisis. The study focuses on the macroeconomic and fiscal context, as well as the short- and long-term impacts on the grassroots economy. With over one trillion baht allocated through various programs such as "Rao Chana," "Khon La Khrueng," "Ying Chai Ying Dai," and the 10,000-baht Digital Wallet project, this initiative represents one of the largest fiscal measures undertaken to stimulate domestic consumption, enhance purchasing power, and mitigate economic hardships, especially for vulnerable populations. The Digital Wallet policy, with a budget of 450 billion baht (PolicyWatch, 2024), seeks to drive large-scale economic revitalization. The analysis finds that the policy has positively impacted local economies by boosting small business incomes and increasing cash flow within communities. However, key limitations are identified, including the risk of long-term dependency on state support, technological barriers in some areas, and concerns over fiscal sustainability due to rising public debt. The article also draws lessons from international experiences in countries like Japan, Taiwan, and China, where similar policies were implemented. It highlights that while cash handouts can stimulate short-term economic activity, poorly designed policies may lead to structural economic issues in the long run. Key policy recommendations include targeting specific groups clearly, continuously evaluating policy outcomes, providing financial literacy education alongside monetary measures, and linking fiscal stimulus to sustainable infrastructure development to maximize economic benefits and minimize fiscal risks over time.
Article Details

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
References
กระทรวงการคลัง. (2564). สรุปแนวทางการดำเนินงานตามแผนแม่บทเฉพาะกิจ แผนพัฒนาและส่งเสริม
เศรษฐกิจฐานราก พ.ศ. 2564-2565". สืบค้นจาก https://www.mof.go.th.
กรุงเทพธุรกิจ. (2567, 16 มกราคม). ฉบับเต็ม! 4 ความเสี่ยงแจกเงินดิจิทัล ป.ป.ช.ชง 8 ข้อถึง ‘รัฐบาล’ ป้องโกง.
สืบค้นเมื่อ 25 เม.ย. 68. เข้าถึงได้ที่ https://www.bangkokbiznews.com/politics/1108601.
จิตติเกษม พรประพันธ์, ชโลธร และคณะนักศึกษากลุ่มอินโดนีเซีย. (2562). เสรีภาพทางการเงิน เงินดิจิทัลจาก
โลกสู่อาเซียนและไทย, 26–27.
ชญาพัฒน์ เลิศอำนาจกิจเสรี. (2565). เศรษฐกิจดิจิทัล: การเกิดและพัฒนาการ. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์
มจร ปีที่ 10 ฉบับที่ 5 (กรกฎาคม-สิงหาคม 2565). หน้า 2276.
ฐานเศรษฐกิจ. (2567, 23 เมษายน). เปิดเอกสารลับ แบงก์ชาติ ขวาง “เงินดิจิทัลวอลเล็ต” 10,000 บาท เต็มสูบ.
สืบค้นจาก https://www.thansettakij.com/business/economy/594299
ณัฐพล นิมมานพัชรินทร์. (2564). เสถียรภาพทางการคลัง: นโยบายทางเลือกเพื่อความยั่งยืน. กรุงเทพมหานคร:
สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ทีปกร จิร์ฐิติกุลชัย. (2567). เศรษฐศาสตร์เรื่องการแจกเงินดิจิทัล. สืบค้น 19 มี.ค. 68, เข้าถึงได้จาก
https://www.isranews.org/article/isranews-article/126307-digital-5.html.
ผศ.ดร.ดวงมณี เลาวกุล. (2567). ดิจิทัลวอลเล็ต“เสี่ยงได้ไม่คุ้มเสีย”เหตุ“เพิ่มภาระหนี้ล้น” กระตุ้นเศรษฐกิจระยะยาวไม่ได้.
พระครูใบฎีกาอภิชาติ พรสุทธิชัยพงศ์, พระมหาอานนท์ ศรีชาติ, พระมหาสุรชัย พุดชู. (2565) การเสริมสร้างความเข้มแข็ง
ของเศรษฐกิจฐานรากและยกระดับเศรษฐกิจ สังคม และสร้างความมั่นคงทางรายได้. หน้า 935.
พีรพงศ์ กนกเลิศวงศ์. (2564). เงินดิจิทัลกับเสรีภาพทางการเงินสู่ระบบเศรษฐกิจประเทศไทย. วารสารเครือข่าย
ส่งเสริมการวิจัยทางมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 4(3), กันยายน–ธันวาคม.
ยุทธนา เศรษฐปราโมทย์. (2566). โครงการแจกเงินดิจิทัล 10,000 บาท กับความยั่งยืนของการเติบโตเศรษฐกิจไทย.
สืบค้นเมื่อ 19 มี.ค. 68, เข้าถึงได้จาก https://thaipublica.org/2023/10/nida-sustainable-move54/.
ธราธร รัตนนฤมิตศร, & วรธรรม แซ่โง้ว. (2566). ตัวคูณทวีของนโยบายแจกเงินดิจิทัล. สืบค้นเมื่อ 23 เม.ย. 68 เข้าถึงได้ที่ https://www.bangkokbiznews.com/business/economic/1090656.
วรธรรม แซ่โง้ว, & กษิดิศ สุรดิลก. (2566, 9 พฤศจิกายน). จีน ไต้หวัน ญี่ปุ่น ประสบการณ์นโยบายแจกเงินดิจิทัล.
สถาบันอนาคตไทยศึกษา.
วิจิตรา ประยูรวงษ์. (2567). นโยบายแจกเงินดิจิทัล (Digital Wallet Policy) กรณีศึกษาของต่างประเทศ. กลุ่ม
งานวิจัยและพัฒนา, สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, 9–10.
วิลล์ เคนตัน. (2567, 26 มิถุนายน). เศรษฐศาสตร์พฤติกรรมคืออะไร ทฤษฎี เป้าหมาย และการประยุกต์ใช้.
ศตวรรษ ชาญญานนท์, & สัญญา เคณาภูมิ. (2567). นโยบายดิจิทัลวอลเล็ต: การวิเคราะห์ที่มา, ทฤษฎีฐาน, ความ
เสี่ยงต่อการทุจริต และผลกระทบ. วารสารสหศาสตร์การพัฒนาสังคม, 2(6), 56–66.
สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย. (2564). ผลกระทบของมาตรการเยียวยาเศรษฐกิจ Covid-19 ต่อ
เศรษฐกิจฐานราก. สืบค้นจาก https://tdri.or.th.
สิรินทร์ทิพย์ อมรรัตนเมธีกุล, และคณะ. (2567). นโยบายเงินดิจิทัลกับมุมมองการพัฒนาเศรษฐกิจฐานรากที่หลากหลาย.
สุรีย์พร ธนศิลป์. (2562). นโยบายการคลังเพื่อความยั่งยืน. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยรามคำแหง.
สำนักงานบริหารหนี้สาธารณะ. (2568). ข้อมูลหนี้สาธารณะคงค้าง ณ เดือนกุมภาพันธ์ 2568. สืบค้นเมื่อ 22 เม.ย 68,
เข้าถึงได้ที่ https://www.pdmo.go.th/th/public-debt/debt-outstanding.
สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม. (2565). ผลการสำรวจสภาวะทางเศรษฐกิจและแนวโน้มธุรกิจ
SME รายไตรมาส ปี 2565. สืบค้นจาก https://www.sme.go.th/.
สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2565). รายงานสถานการณ์ความยั่งยืนทางการคลังของ
ประเทศไทย ประจำปี 2565. สืบค้นจาก https://www.nesdc.go.th.
สำนักงานสถิติแห่งชาติ กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม. (2567). สำรวจการมีการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ
และการสื่อสารในครัวเรือน พ.ศ. 2567 ไตรมาส 1.
อภิชัย พันธเสน. (2563). เศรษฐกิจฐานรากไทย: ข้อเสนอระบบนิเวศใหม่เพื่อความเป็นธรรมและยั่งยืน.
กรุงเทพมหานคร: โครงการวิจัยเศรษฐกิจพอเพียง สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์.
PPTV Online. (2566, 20 ตุลาคม). ย้อนดูนโยบาย“แจกคูปอง”ของญี่ปุ่น คล้ายดิจิทัลวอลเล็ต 10,000 บาท?.
เข้าถึงได้ที่ https://www.pptvhd36.com/wealth/economic/208517#google_vignette.
Hfocus เจาะลึกสุขภาพ. (2567, 3 มีนาคม). สสส.เผยคนไทยกว่า 8 ล้าน เข้าไม่ถึงอินเทอร์เน็ต เตรียมยื่นข้อเสนอ
ลดความเหลื่อมล้ำทางดิจิทัล. เข้าถึงได้ที่ https://www.hfocus.org/content/2024/05/30652.