แนวทางการแก้ไขปัญหาการฟ้องคดีของบุคคลผู้ได้รับความเดือดร้อนหรือเสียหายตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. 2542

สุนทร บัวจันทร์ และเปมิกา สนิทพจน์

บทคัดย่อ

การศึกษาวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาและวิเคราะห์ปัญหาในการใช้สิทธิของผู้ได้รับความเดือดร้อนหรือเสียหายตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง  พ.ศ. 2542 อีกทั้งศึกษาแนวทางแก้ปัญหาในการใช้สิทธิของผู้ได้รับความเดือดร้อนหรือเสียหายตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง  พ.ศ. 2542 งานวิจัยนี้เป็นการศึกษาเชิงคุณภาพ ซึ่งสัมภาษณ์เชิงลึกกลุ่มผู้ให้ข้อมูลหลัก 2 กลุ่ม ได้แก่ ได้แก่ ผู้เดือดร้อนหรือผู้เสียหายจากการกระทำของฝ่ายปกครองจำนวน  และกลุ่มผู้เกี่ยวข้องกับการดำเนินคดีปกครองอันได้แก่ นิติกรของหน่วยงานรัฐและทนายความ รวมผู้ให้ข้อมูลสำคัญทั้งสิ้นจำนวน 12 คน  ผลวิจัยพบว่า ปัญหาการฟ้องคดีของบุคคลผู้ได้รับความเดือดร้อนหรือเสียหายตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง  พ.ศ. 2542 มาจากข้อกฎหมายและบุคคลผู้ได้รับความเดือดร้อนหรือเสียหายเอง ปัญหาข้อกฎหมายได้แก่ ความไม่ชัดเจนของคำนิยามบุคคลผู้ได้รับความเดือดร้อนหรือเสียหายตามตามมาตรา 42  ระยะเวลาในการพิจารณาคดีที่ล่าช้า ระยะเวลาในการอุทธรณ์คดีปกครอง ส่วนปัญหาอันเกิดจากบุคคลผู้ได้รับความเดือดร้อนหรือเสียหาย คือ การขาดความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับระบบกฎหมายปกครองและแนวทางปฏิบัติในการฟ้องคดีปกครอง ปัจจัยทั้งสองที่กล่าวมาข้างต้นส่งผลกระทบต่อสิทธิของบุคคลผู้ได้รับความเดือดร้อนหรือเสียหาย  สำหรับแนวทางการแก้ไขปัญหาการฟ้องคดีของบุคคลผู้ได้รับความเดือดร้อนหรือเสียหายตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง  พ.ศ. 2542 ให้มีประสิทธิภาพประกอบด้วยการแก้ไขข้อกฎหมายเกี่ยวกับคำนิยามบุคคลผู้ได้รับความเดือดร้อนหรือเสียหายตามตามมาตรา 42  ให้ชัดเจนมากขึ้น การขยายระยะเวลาในการคำพิพากษาหรือคำสั่งศาลปกครองชั้นต้นได้ถึง 60 วัน พร้อมทั้งการจัดตั้งศูนย์ช่วยเหลือแก่บุคคลผู้ได้รับความเดือดร้อนหรือเสียหายในคดีปกครองและการให้ความรู้ความเข้าใจคดีปกครองของบุคคลผู้ได้รับความเดือดร้อนหรือเสียหาย