การศึกษากระบวนการส่งเสริมสุขภาพชุมชนตำบลจันดี อำเภอฉวาง จังหวัดนครศรีธรรมราช

Main Article Content

ประสิทธิ์ โชติรัตน์
ดิเรก นุ่นกล่ำ
พระครูวิรัตธรรมโชติ .
ไพรัตน์ ฉิมหาด

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษากระบวนการส่งเสริมสุขภาพของชุมชนตำบลจันดี และ 2) เพื่อศึกษาข้อเสนอแนะแนวทางกระบวนการส่งเสริมสุขภาพของชุมชนตำบลจันดี อำเภอฉวาง จังหวัดนครศรีธรรมราช เป็นการวิจัยแบบผสานวิธี ได้แก่ เชิงคุณภาพ โดยการสัมภาษณ์ด้วยแบบสัมภาษณ์ที่ไม่มีโครงสร้างกับกลุ่มผู้ให้ข้อมูลสำคัญ ประกอบด้วย ผู้อำนวยการโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพประจำตำบล ตัวแทนอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน และตัวแทนประชาชนทั่วไปในพื้นที่ โดยการเลือกแบบเจาะจง จำนวน 21 คน ควบคู่กับเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ประชาชนในชุมชนตำบลจันดี อำเภอฉวาง จังหวัดนครศรีธรรมราช โดยใช้ตารางสำเร็จรูปของ Krejcie and Morgan ได้กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 180 คน ใช้แบบสอบถามเป็นเครื่องมือในการวิจัย มีการตรวจสอบเครื่องมือโดยผู้ทรงคุณวุฒิ และหาค่าความเชื่อมั่นของเครื่องมือ พบว่า แบบสอบถามมีความน่าเชื่อถือและสามารถนำไปใช้ได้ ผลการวิจัยพบว่า 1) กระบวนการส่งเสริมสุขภาพชุมชนตำบลจันดี อำเภอฉวาง จังหวัดนครศรีธรรมราช โดยรวมทั้ง 5 ด้าน มีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมาก (equation = 3.58, S.D. = 0.93) 2) ข้อเสนอแนะแนวทางกระบวนการส่งเสริมสุขภาพของชุมชนตำบลจันดี พบว่า กระบวนการส่งเสริมสุขภาพชุมชนจันดี มีการคำนึงถึงสุขภาพของบุคลากรใน รพ.สต. และ อสม. ที่จะต้องมีความสามารถในการส่งเสริมสุขภาพของตนเอง มีวิถีชีวิตในลักษณะของการส่งเสริมสุขภาพและเป็นแบบอย่างให้กับประชาชน ปรับกิจกรรมด้านส่งเสริมสุขภาพให้เข้ากับการจัดบริการของ รพ.สต. เพิ่มกิจกรรมด้านส่งเสริมสุขภาพ โดยจัดให้มีการปรึกษาด้านสุขภาพ องค์ประกอบของกระบวนการส่งเสริมสุขภาพชุมชนจันดี ได้แก่ 1) ส่งเสริม ป้องกัน รักษา ฟื้นฟู คุ้มครอง 2) การคัดกรองผู้ป่วย 3) การวินิจฉัยโรคและการส่งต่ออย่างเป็นระบบ 4) การให้ความรู้ด้านสุขภาพ 5) การทำงานเชิงรุก 6) การเชื่อมโยงกับภาคีเครือข่าย และ 7) การเข้าใจบริบทชุมชน

Article Details

How to Cite
โชติรัตน์ ป. ., นุ่นกล่ำ ด. ., . พ., & ฉิมหาด ไ. . (2024). การศึกษากระบวนการส่งเสริมสุขภาพชุมชนตำบลจันดี อำเภอฉวาง จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 11(10), 262–273. สืบค้น จาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/JMND/article/view/281542
บท
บทความวิจัย

References

กองสุขศึกษา กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข. (2552). มาตรฐานงานสุขศึกษาสถานีอนามัย/ศูนย์สาธารณสุขชุมชน. นนทบุรี: โรงพิมพ์กองสุขศึกษา.

คณัสนันท์ สงภักดิ์ และคณะ. (2562). การพัฒนารูปแบบการสร้างเสริมสุขภาพผู้สูงอายุโดยชุมชนมีส่วนร่วม บ้านไชยสอ ตำบลไชยสอ อำเภอชุมแพ จังหวัดขอนแก่น. มนุษยสังคมสาร (มสส.), 17(2), 159-178.

ชนม์ ฉายแม้น. (2566). การพัฒนาทักษะการเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพในชุมชนของแกนนำชุมชน โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านคุย อำเภอกุฉินารายณ์ จังหวัดกาฬสินธุ์. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อมและสุขภาพชุมชน, 8(1), 337-345.

เนาวรัตน์ กระมูลโรจน์ และคณะ. (2567). บทบาทพยาบาลเวชปฏิบัติชุมชนกับการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองที่บ้าน โดยใช้แนวคิดการดูแลที่เน้นครอบครัวเป็นศูนย์กลาง. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 11(1), 82-93.

บริษัท เมดิคอลไลน์แล็บ จำกัด (สหคลินิกเมดิคอลไลน์แล็บ). (2567). สภาวะสุขภาพ และปัญหาด้านสุขภาพของคนไทยส่วนใหญ่. เรียกใช้เมื่อ 15 เมษายน 2567 จาก https://www.medicallinelab.co.th/บทความ/สภาวะสุขภาพ-และปัญหาด้า/

ปนัดดา จั่นผ่อง และคณะ. (2566). การส่งเสริมสุขภาพและคุณภาพชีวิตเด็กและประชาชนในพื้นที่ภูฟ้าพัฒนา จังหวัดน่าน. วารสารวิชาการสาธารณสุข, 32(2), 274-287.

ผู้ให้ข้อมูลสำคัญท่านที่ 1. (26 ก.พ. 2567). การศึกษากระบวนการส่งเสริมสุขภาพชุมชนตำบลจันดี อำเภอฉวาง จังหวัดนครศรีธรรมราช. (ประสิทธิ์ โชติรัตน์, ผู้สัมภาษณ์)

ผู้ให้ข้อมูลสำคัญท่านที่ 2. (26 ก.พ. 2567). การศึกษากระบวนการส่งเสริมสุขภาพชุมชนตำบลจันดี อำเภอฉวาง จังหวัดนครศรีธรรมราช. (ประสิทธิ์ โชติรัตน์, ผู้สัมภาษณ์)

ผู้ให้ข้อมูลสำคัญท่านที่ 3. (27 ก.พ. 2567). การศึกษากระบวนการส่งเสริมสุขภาพชุมชนตำบลจันดี อำเภอฉวาง จังหวัดนครศรีธรรมราช. (ประสิทธิ์ โชติรัตน์, ผู้สัมภาษณ์)

ผู้ให้ข้อมูลสำคัญท่านที่ 4. (27 ก.พ. 2567). การศึกษากระบวนการส่งเสริมสุขภาพชุมชนตำบลจันดี อำเภอฉวาง จังหวัดนครศรีธรรมราช. (ประสิทธิ์ โชติรัตน์, ผู้สัมภาษณ์)

ผู้ให้ข้อมูลสำคัญท่านที่ 5. (27 ก.พ. 2567). การศึกษากระบวนการส่งเสริมสุขภาพชุมชนตำบลจันดี อำเภอฉวาง จังหวัดนครศรีธรรมราช. (ประสิทธิ์ โชติรัตน์, ผู้สัมภาษณ์)

สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข. (2541). นโยบายสาธารณะเพื่อสุขภาพ. กรุงเทพมหานคร: บริษัท ดีไซร์ จำกัด.

สำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ. (2564). ปฏิรูปไม่ใช่ปฏิลูบ. เรียกใช้เมื่อ 15 เมษายน 2567 จาก https://www.nationalhealth.or.th/th/node/2382

สุเทพ พลอยพลายแก้ว. (2556). การพัฒนารูปแบบการดูแลสุขภาพตนเองของชุมชนจังหวัดลพบุรี. วารสารพยาบาลทหารบก, 14(1), 61-70.

องค์การอนามัยโลก. (2556). พัฒนาการสำคัญของการสร้างเสริมสุขภาพ แปลจาก Milestones in Health Promotion: Statements from global conferences. (สินศักดิ์ชนม์ อุ่นพรมมี, ผู้แปล) กรุงเทพมหานคร: ธนาเพรส จำกัด.

อรจิรา รัตนเณร. (2563). การดูแลผิวหนังที่มีการเปลี่ยนแปลงจากการฉายรังสีในผู้ป่วยมะเร็งศีรษะและลำคอ. ใน รายงานการวิจัยการพยาบาลรังสีวิทยา. มหาวิทยาลัยมหิดล.

Jancey, J. et al. (2016). We need a comprehensive approach to health promotion. Health Promotion Journal of Australia, 27(1), 1-3.

Naidoo, J. & Wills, J. (2001). Health studies: An Introduction. Basingstoke: Macmillan.