การยกระดับรายได้ของชาวนาตลาดแคโดยพลังเครือข่ายกลุ่มเกษตรกร เทศบาลตำบลตลาดแค อำเภอโนนสูง จังหวัดนครราชสีมา
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพบริบท กระบวนการผลิตข้าวในพื้นที่เทศบาลตำบลตลาดแค อำเภอโนนสูง จังหวัดนครราชสีมา 2) ศึกษาวิธีการลดต้นทุนค่าใช้จ่ายตลอดกระบวนการผลิตข้าวของชาวนา 3) วิเคราะห์แนวทางในการยกระดับรายได้ของชาวนาโดยพลังเครือข่ายเกษตรกร และ 4) หารูปแบบการยกระดับรายได้ของชาวนาตลาดแคโดยพลังเครือข่ายกลุ่มเกษตรกรเทศบาลตำบลตลาดแค อำเภอโนนสูง จังหวัดนครราชสีมา เป็นการศึกษาวิจัยที่มีชุมชนเป็นฐาน (CBR) จำนวน 60 คน โดยใช้เครื่องมือแบบสัมภาษณ์ การสัมภาษณ์กลุ่ม (Group Interview) การสัมภาษณ์เชิงลึก (In-depth Interview และการประชุมกลุ่มย่อย โดยมีเครื่องมือที่ใช้เป็นข้อมูลได้แก่ การจดบันทึก ถ่ายภาพ แบบสัมภาษณ์ แปลงทดลองเชิงปฏิบัติการ และการสังเกตการณ์แบบส่วนร่วม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการใช้การวิเคราะห์เนื้อหาสาระ (Content analysis) และการวิเคราะห์เชิงบรรยาย (Descriptive analysis)
ผลการศึกษา 1) สภาพบริบทพื้นที่มีเกษตรกรในพื้นที่ 390 คน มีพื้นที่เพาะปลูกข้าวรวม 5,941 ไร่ เป็นดินเหนียวปนทราย มีกระบวนการผลิตข้าวสอดคล้องกับประเพณีทางศาสนา โดยในพื้นที่ยังไม่มีการรวมกลุ่มเกษตรกร 2) ต้นทุนการผลิตในพื้นที่ พบว่า มีต้นทุนการผลิตรวมทั้งสิ้น 4,850 บาท/ต่อไร่ ได้ผลตอบแทนในการขายข้าวเปลือกที่ 5,250 บาท/ต่อไร่ สรุปได้กำไรต่อไรที่ 400 บาท/ต่อไร่ 3) วิธีการลดต้นทุนทำได้ 3 วิธี คือ การเตรียมดิน วิธีการเพาะปลูกและบำรุงรักษา คัดเลือกเมล็ดพันธุ์ 4) รูปแบบการยกระดับรายได้ของชาวนาตลาดแค ที่จะส่งผลให้เกษตรกรที่รวมกลุ่มมีความเข้มแข็งแ มีการบริหารงานกลุ่มที่มีประสิทธิภาพ ต้องมีการดำเนินการต่อไปนี้ คือ การจัดโครงสร้าง บทบาทหน้าที่ การบริหารกลุ่มเครือข่ายเกษตรกรเป็นกองทุนเครือข่าย มีการกำหนดกติกาของกลุ่ม กติกาในการเข้าร่วมเป็นสมาชิกกลุ่ม กติกาในการรับเมล็ดพันธ์ข้าว และกติกาโรงสีข้าวของกลุ่มเครือข่าย และอาศัยภูมิปัญญาท้องถิ่น วัฒนธรรมท้องถิ่นมาประยุกต์ใช้ในการเพาะปลูกตั้งแต่กระบวนการต้นน้ำ กลางน้ำ และปลายน้ำ ในการพัฒนาผลิตภัณฑ์จากข้าวของพื้นที่
Downloads
Article Details
รูปแบบการอ้างอิง
ประเภทบทความ
บทความวิจัย (Research Articles)
หมวดหมู่
Copyright & License
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารการบริหารการปกครองและนวัตกรรมท้องถิ่น
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Amintra, R. (2013). Factors affecting the strength of community rice centers: A case study of Ban Na Chum, Sa Mueng Subdistrict, Warin Chamrap District, Ubon Ratchathani Province (Unpublished master’s thesis). Sukhothai Thammathirat Open University.
Chittaseno, A. (2012). Principles and methods of community management. Working Group on Knowledge Management in Research and Development Projects Based on the Sufficiency Economy Philosophy towards Holistic Well-being.
Limnirankul, B. (2011). Innovation in promotion for sustainable agricultural expansion. Kasetsart Journal, 27(3), 293–303.
Nantapanich, P. (2012). The effect of participatory learning on organic farming practices of farmers in Sisaket Province. Kaen Kaset, 40(3), 207–216.
Nokkaew, N., Wichitrapap, T., & Sawangwong, N. (2017). Guide to planting and producing upland rice seeds for community food security. Chumphon Printing Press.
Phahonpak, S. (2012). Appropriate rice farming patterns for agricultural schools in Chai Nat Province. Chandrakasem Rajabhat University.
Phanthasen, A. (2003). Application of the sufficiency economy philosophy to medium and small-sized industries. Thailand Research Fund.
Phodi, A. (2004). Unit 3 economic principles related to crop production management. In Teaching documents on crop production management: Crop commodity management (Units 1–7) (3rd ed.). Department of Agricultural Extension and Cooperatives, Sukhothai Thammathirat Open University.
Saenwong, W., Chuea-uan, S., & Ruensuk, N. (2010). Production costs, yields, income, and problems of weed outbreaks in rice cultivation in irrigated fields, Uttaradit Province. Rice Academic Journal, 4(2), 47–55.
Thongrod, C., Banjongsiri, S., & Khiawwan, B. (2018). Management guidelines for large-scale rice fields in Ban Thap Ya, Singburi Province. In Proceedings of the 8th Sukhothai Thammathirat Open University National Research Conference (pp. 1843–1855). Sukhothai Thammathirat Open University.
Witthayuchit, D. (2011). Potential zoning of rice production in Chaiyaphum Province. Chaiyaphum Rice Research Center.
Yasothonsrikun, P., & Lehraksa, C. (2017). Thai way of life, rice way of life and Isan way of life: Rice and the lives of Thai farmers from Maha Sarakham Province. Journal of Business Administration and Accountancy, Khon Kaen University, 1(3), 19–34.
