การควบรวมองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นของประเทศไทย
คำสำคัญ:
การควบรวมองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น, องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นขนาดเล็ก, ประเทศไทยบทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มุ่งศึกษาการควบรวมองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.) ขนาดเล็กที่มีงบประมาณไม่เพียงพอต่อการจัดบริการสาธารณะ โดยวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพจากกรณีศึกษาทั้งในประเทศ 40 ตัวอย่าง และต่างประเทศ 10 ตัวอย่าง รวม 50 ตัวอย่าง ผ่านการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการศึกษาพบว่า อปท.ขนาดเล็กมีข้อได้เปรียบด้านความใกล้ชิดและความรวดเร็วในการให้บริการประชาชน แต่ประสบปัญหาขาดขีดความสามารถในการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน เนื่องจากงบประมาณส่วนใหญ่ถูกใช้เป็นค่าใช้จ่ายประจำของบุคลากร ขณะที่ อปท.ขนาดใหญ่มีศักยภาพในการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานมากกว่า แต่กลับมีปัญหาความล่าช้าและความไม่ใกล้ชิดกับประชาชน ทั้งนี้ ขนาดขององค์กรจึงส่งผลต่อประสิทธิภาพการบริหาร โดยงบประมาณขั้นต่ำที่เหมาะสมควรอยู่ที่ 50 ล้านบาทต่อปี และจำนวนประชากรควรอยู่ระหว่าง 5,000–10,000 คน ตามข้อเสนอของธนาคารโลกที่เห็นว่าฐานประชากร 10,000 คนต่อ อปท.เป็นมาตรฐานที่เหมาะสม รวมถึงการกำหนดพื้นที่อย่างน้อย 7.5 ตารางกิโลเมตรในเขตเมือง และ 20 ตารางกิโลเมตรในเขตชนบท สำหรับรูปแบบการปกครองที่เหมาะสม ควรจัดให้มี 3 ลักษณะ ได้แก่ (1) การปกครองรูปแบบพิเศษ เช่น เขตเศรษฐกิจพิเศษ เขตวัฒนธรรม หรือเขตชายแดน โดยใช้ระบบสภาผู้จัดการ (City Manager) (2) การปกครองรูปแบบทั่วไประดับบน (Upper Tier) เช่น เทศบาลจังหวัดที่รวมเทศบาลนครหรือเทศบาลเมือง และ (3) การปกครองรูปแบบทั่วไประดับล่าง (Lower Tier) ซึ่งมีความยืดหยุ่นตามบริบทของพื้นที่ แบ่งเป็นเทศบาลเขตเมือง เทศบาลเขตชนบท และเทศบาลพิเศษตามสภาพเศรษฐกิจสังคม ทั้งนี้ ข้อเสนอทั้งหมดมุ่งสู่การสร้างรูปแบบ อปท.ที่มีประสิทธิภาพ สอดคล้องกับหลักการกระจายอำนาจ และตอบสนองต่อความต้องการของประชาชนได้ดียิ่งขึ้น
เอกสารอ้างอิง
Anderson, J. E. (1994). Public policy–making: Introduction (2nd ed.). New York: Houghton Mifflin Company.
Bardach, E. (1980, September). Implementation studies and the study of implements. Paper presented at the 1980 meeting of the American Policy Science Association, University of California, Berkeley.
Chelimsky, E. (1978). Differing perspectives of evaluation. In C. C. Rentz & R. R. Rentz (Eds.), Evaluating federally sponsored programs: New directions for program evaluation (Vol. 2, Summer). San Francisco: Jossey-Bass.
Considine, M. (1994). Public policy: A critical approach. South Melbourne, Australia: Macmillan.
Dye, T. R. (1981). Understanding public policy. Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall.
Easton, D. (1953). The political system. New York: Knopf.
Eulau, H., & Prewitt, K. (1973). Labyrinths of democracy. Indianapolis: Bobbs-Merrill.
Eyestone, R. (1971). The threads of public policy: A study of policy leadership. Indianapolis: Bobbs-Merrill.
Friedrich, C. J. (1963). Constitutional government. New York: McGraw-Hill.
House, E. R. (1984). How we think about evaluation. In R. F. Conner, D. G. Altman, & C. Jackson (Eds.), Evaluation studies review annual (Vol. 9). Beverly Hills, CA: Sage.
Hurst, J. (2010). Effective ways to realise policy reforms in health systems (OECD Health Working Papers No. 51). Paris: OECD Publishing.
Lasswell, H. D., & Kaplan, A. (1970). Power and society. New Haven, CT: Yale University Press.
Nagel, S. S. (1994). Systemic policy evaluation. In S. S. Nagel (Ed.), Encyclopedia of policy studies. New York: Marcel Dekker, Inc.
National Institute of Population and Social Security Research. (2007). Social security in Japan. Tokyo: National Institute of Population and Social Security Research.
Owen, J. M. (1993). Program evaluation: Forms and approaches. St. Leonards, Australia: Allen & Unwin Pty Ltd.
Pressman, J. L., & Wildavsky, A. (1973). Implementation. Berkeley, CA: University of California Press.
Sabatier, P. A., & Mazmanian, A. (1989). Policy implementation. In S. S. Nagel (Ed.), Encyclopedia of policy studies. New York: Marcel Dekker, Inc.
Sharkansky, I. (1970). Policy analysis in political science. Chicago, IL: Markham.
Smith, W. (1965). A framework for political analysis. Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall, Inc.
Sombat, T. (2006). Public policy: Concepts, analysis, and processes (14th ed.). Bangkok: Sematham.
Suchart, Y. (2001). Public policy (5th ed.). Bangkok: Chulalongkorn University Press.
Sakon, C. (2011). From policy to practice: The 15-year free quality education policy. Bangkok: Ministry of Education.
Sujee, A. (1999). Effective management strategies. Songkhla: Chonbut Graphic.
Thomson, S., Foubister, T., & Mossialos, E. (2009). Financing health care in the European Union: Challenges and policy responses (Observatory Studies Series No. 17). Copenhagen: World Health Organization.
Voradech, C. (2011). Theories of public policy implementation (5th ed.). Bangkok: Prikwangraphic.
Williams, W. (1971). Social policy research and analysis: The experience in the federal social agencies. New York: American Elsevier Publishing Co.
Zibulewsky, J. (2001). The Emergency Medical Treatment and Active Labor Act (EMTALA): What it is and what it means for physicians. Proceedings (Baylor University Medical Center), 14(4), 339–346.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสาร มจร พุทธปัญญาปริทรรศน์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
