ศิลปะ ลวดลาย พิณอีสานกับการสร้างอัตลักษณ์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษาศิลปะการตกแต่งลวดลายพิณอีสานและศึกษาการสร้างอัตลักษณ์อีสานผ่านการตกแต่งลวดลายพิณอีสาน ดำเนินการวิจัยตามระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ โดยศึกษาศิลปินพิณอีสานที่มีชื่อเสียงเป็นที่ยอมรับ ผลการวิจัยพบว่า ศิลปะและการตกแต่งของพิณอีสานนิยมตกแต่งส่วนของหัวของพิณ โดยตกแต่งลวดลายที่หัวพิณอีสานตามรูปแบบนิยมและความเชื่อของชาวอีสานด้วยรูปทรงจำนวน 4 รูปแบบ คือ หัวตัด หัวพญานาค หัวหงส์ และหัวกนก การตกแต่งลวดลายมีความเกี่ยวข้องกับการสร้างอัตลักษณ์อีสานทั้งในระดับอัตลักษณ์บุคคลและระดับสังคม นักดนตรีให้ความสำคัญกับการตกแต่งหัวพิณและให้ความหมายของลวดลายนั้นเชื่อมโยงกับความเชื่อส่วนบุคคลที่เกี่ยวข้องกับการแสดงตัวตน ซึ่งแสดงถึงเอกลักษณ์เฉพาะตัวของศิลปิน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ข้อความและความคิดเห็นที่แสดงในบทความ เป็นแนวคิดของผู้เขียน มิใช่ความรับผิดชอบของกองบรรณาธิการ และคณะผู้จัดทำแต่อย่างใด
บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารวิเทศศึกษา ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิเทศศึกษา หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อกระทำการใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจากวารสารวิเทศศึกษา ก่อนเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
กฤษฎา ดาวเรือง. (2561). เพลงพิณโบราณของครูทองใส ทับถนน เพื่อประพันธ์เพลงสำหรับวงเครื่องลมตะวันตก. ดุษฎีนิพนธ์ สาขาวิชาดุริยางคศาสตร์, มหาวิทยาลัยกรุงเทพธนบุรี.
กาญจนา วัฒนะพิพัฒน และ ศรัณย์ นักรบ. (2553). การประยุกต์ใช้พิณและโหวดของมงคล อุทก เพื่อการบรรเลงร่วมกับเครื่องดนตรีสากล. วารสารมนุษยศาสตร์, 17(2), 139-154.
เจนจิรา เบญจพงศ์. (2555). ดนตรีอุษาคเนย์. กรุงเทพฯ: เรือนแก้วการพิมพ์.
ทองใส ทับถนน. (2557, ตุลาคม 18 ). บรรเลงพิณหัวกนก. [วิดีโอ]. Youtube https://www.youtube.com/watch?v=Ksf1WP9IohY
ทองเบส ทับถนน. (2564, มกราคม 5). บรรเลงพิณคอยนาง. [วิดีโอ]. Youtube https://www.youtube.com/watch?v=kl_fNu_MZ9w
ธงไท จันเต. (2554). การศึกษาลายพิณในวัฒนธรรมดนตรีอีสาน กรณีศึกษาจังหวัดอุบลราชธานี. วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาการบริหารศิลปะและวัฒนธรรม คณะศิลปกรรมศาสตร์, มหาวิทยาลัยบูรพา.
ธนินท์รัฐ คำมาธีรวิทย์. (2562). พิณไฟฟ้ากับวัฒนธรรมดนตรีอีสาน: กรณีศึกษา โมดี้ กีตาร์ขอนแก่น. วารสารวิจัยรามคำแหง (มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์), 22(2), 19-26.
ปราโมท ด่านประดิษฐ์ และคณะ. (2559). คู่มือการจัดการเรียนรู้วิชาวัฒนธรรมดนตรีผู้ไทย. มหาสารคาม: มหาสารคามการพิมพ์.
ภาดร ทรงวิชา พงษ์ศักดิ์ ฐานสินพล และ ยงยศ วงศ์แพงสอน. (2563). การผลิตและพัฒนาพิณอีสานของนายประกาศิต แสนปากดี ในพื้นที่อำเภอเมือง จังหวัดสกลนคร. วารสารบัณฑิตศึกษา, 17(76), 10-17.
ภิภพ ปิ่นแก้ว. (2559).ปฏิบัติดนตรีพื้นบ้านขั้นพื้นฐาน. เอกสารประกอบการสอน. มหาวิทยาลัยราชภัฎอุดรธานี.
มนัส แก้วบูชา. (2544). การศึกษา รูปร่าง ลวดลาย ร้านฆ้องมอญโบราณ. ปริญญามหาบัณฑิต สาขวิชาวัฒนธรรมศึกษา, มหาวิทยาลัยมหิดล.
วีระศักดิ์ ชัยผง และ สมคิด สุขเอิบ. (2565). พิณอีสาน: การสร้างนวัตกรรมใหม่เพื่อพัฒนาผลิตภัณฑ์เชิงเศรษฐกิจสร้างสรรค์. วารสารการบริหารนิติบุคคลและนวัตกรรมท้องถิ่น, 8(8), 287-290.
อวิรุทธ์ โททำ และ สกุลโชติ แก้วหย่อง. (2564). เทคนิคการทำพิณโปร่งและช่องทางการตลาดของช่างทำพิณโปร่งในเขตพื้นที่ยุทธศาสตร์พัฒนา ภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนกลางร้อยแก่นสารสินธุ์. วารสารสังคมศาสตร์เพื่อพัฒนาท้องถิ่น มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม, 5(3), 68-75.
อาทิตย์ กระจ่างศรี และจตุพร สีม่วง. (2561). ดนตรีพื้นบ้านอีสานร่วมสมัย วงพาราไดซ์แบงคอกหมอลำอินเตอร์เนชั่นเเนล. วารสารศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 10(2), 23-45.
Avorgbedor, D. (1998). Rural-Urban Interchange: The Anlo-Ewe. In R. M. Stone (Ed.), Africa: The Garland Encyclopedia of World Music (pp. 389-99). New York and London: Garland.
Daoruang, K. (2021). Analysis of Phin Music Transmission Process Based on Local Wisdom of Thongsai Tubtanon. Journal of Human Sciences, 22(1), 65-85.
Garzoli, J. (2014). International, Idiomatic, and Historical Factors That Shape Contemporary Thai Fusion Music. Ph.D Thesis, Faculty of Arts, Monash University.
Kartomi, M. (2001). The Classification of Musical Instrument: Changing Trends in Research from the Late Nineteenth Century, with Special Reference to the 1990s. Society for Ethnomusicology, 45(2), 283-314.
Miller, E. T., Williams, S. (2008). The Garland Handbook of Southeas Asian Music. London: Routledge Taylor & Francis Group.
Rice, T. (2013). Ethnomusicology: A Very Short Introduction. New York: Oxford University Press.
Ruth, M. T. (2008). Theory for Ethnomusicology. New Jersey: Pearsong Prentice Hall.
