คุณสมบัติทางวากยสัมพันธ์และอรรถศาสตร์ของคำว่า “ยัน” ในภาษาไทยปัจจุบัน
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) วิเคราะห์คุณสมบัติทางวากยสัมพันธ์และอรรถศาสตร์ของคำว่า ยัน และ 2) วิเคราะห์การขยายความหมายและหน้าที่ทางไวยากรณ์ของคำว่า ยัน ในภาษาไทยปัจจุบัน โดยเก็บข้อมูลจากคลังข้อมูลภาษาไทยแห่งชาติ ฯ และสื่อออนไลน์ จำนวน 1,000 ข้อมูล ผลการวิจัยพบว่า คำว่า ยัน ในภาษาไทยปัจจุบันมี 4 หน้าที่ ได้แก่ คำกริยา (สกรรม) คำขยายหรือกริยาวิเศษณ์ คำบุพบท และคำเชื่อม แสดงความหมาย 7 ความหมาย ได้แก่ 1) ทำให้สิ่งใดสิ่งหนึ่งเคลื่อนที่ไปยังทิศทางใดทิศทางหนึ่ง 2) ทำให้สิ่งใดสิ่งหนึ่งไม่เคลื่อนที่ 3) รักษาตำแหน่งหรือสภาวะ 4) ตรวจสอบหรือยืนยัน 5) แสดงความสม่ำเสมอและมั่นคง 6) หน่วยคำเชื่อม แสดงจุดสิ้นสุดของพื้นที่ เวลา และกิจกรรม และ 7) หน่วยเชื่อมอนุพากย์หรือประโยค แสดงจุดสิ้นสุดเหตุการณ์ ส่วนผลการขยายความหมายพบว่า ความหมายที่ 1 และ 2 เป็นความหมายพื้นฐานก่อนที่จะขยายไปสู่ความหมายอื่น 5 เส้นทางผ่านกระบวนการอุปลักษณ์และนามนัย ผลการวิจัยนี้สะท้อนให้เห็นว่า คำกริยา ยัน มีทิศทางการขยายความหมายจากคำเนื้อหาไปสู่คำไวยากรณ์ได้เช่นเดียวกับคำกริยาแสดงการเคลื่อนที่อีกหลายคำในภาษาไทย
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ยังไม่เคยลงตีพิมพ์ในวารสารใดมาก่อน และไม่อยู่ระหว่างการพิจารณาของวารสารอื่น
บทความที่ลงพิมพ์เป็นข้อคิดเห็น/แนวคิด/ทัศนคติของผู้เขียนเท่านั้น หากเกิดผลทางกฎหมายใดๆที่อาจ
เกิดขึ้นจากบทความนี้ ผู้เขียนจะเป็นผู้รับผิดชอบ และบทความนี้เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
กรองกานต์ รอดพันธ์. (2555). “ถึง”: การศึกษาเชิงประวัติ. [วิทยานิพนธ์อักษรศาสตรมหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย].
จรัสดาว อินทรทัศน์. (2539). กระบวนการที่คำกริยากลายเป็นคำบุพบทในภาษาไทย. [วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย].
นววรรณ พันธุเมธา. (2544). คลังคำ. อมรินทร์.
ราชบัณฑิตยสถาน. (2556). พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2554 (พิมพ์ครั้งที่ 2). นานมีบุ๊คส์ พับลิเคชั่นส์.
วิจินตน์ ภาณุพงศ์. (2543). โครงสร้างของภาษาไทย: ระบบไวยากรณ์ (พิมพ์ครั้งที่ 15). มหาวิทยาลัยรามคำแหง.
สุทธิรักษ์ บูรพาศิริวัฒน์. (2564). คำว่า ดัน เสือก และ ทะลึ่ง ในภาษาไทย: การวิเคราะห์ทางอรรถศาสตร์ วากยสัมพันธ์และแบบลักษณ์ภาษา. [วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์].
อมรา ประสิทธิ์รัฐสินธุ์, กิติมา อินทรัมพรรย์ และนัฐวุฒิ ไชยเจริญ. (2554). โครงการไวยากรณ์ไทยฉบับครอบคลุมภาษาย่อย เล่มที่ 1 เรื่อง ไวยากรณ์ภาษาไทยมาตรฐาน (รายงานการวิจัย). สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
Johnson, M. (1987). The body in the mind: The bodily basis of meaning, imagination, and reason. University of Chicago Press.
Lakoff, G. (1987). Woman, fire and dangerous things: What categories reveal about the mind. University of Chicago Press.
Lakoff, G., & Johnson, M. (1980). Metaphors we live by. University of Chicago Press.
Talmy, L. (2000). Toward a Cognitive Semantics: Typology and Process in Concept Structuring. MIT Press.
Tyler, A. & Evans, V. (2003). The semantics of English preposition: Spatial scenes, embodied meaning and cognition. Cambridge University Press.
