ธรรมรัฐ ธรรมราชากับปรากฏการณ์การเมืองไทย
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารากฐานทางความคิดและพฤติกรรมทางการ เมืองและเสนอแนวทางการสร้างธรรมาภิบาลเพื่อการพัฒนาการเมืองที่ยั่งยืน จากการศึกษาพบว่าด้านรากฐานทางการเมืองไทย การเมืองไทยได้รับอิทธิพลจากคติความเชื่อเรื่อง “ธรรมราชา” ซึ่งเป็นหลักการครองราชย์ด้วยธรรมที่ปลูกฝังอยู่ในสังคมไทยมาอย่างยาวนาน โดยมีอิทธิพลต่อความคาดหวังของประชาชนต่อจริยธรรมของผู้นำ ด้านการประยุกต์ใช้ธรรมรัฐและธรรมราชา ในยุคเปลี่ยนผ่าน พบบทบาทของสถาบันพระมหากษัตริย์ในการเป็นศูนย์รวมจิตใจและแก้ไขวิกฤตการณ์ทางการเมืองผ่านหลักทศพิธราชธรรม ขณะที่ “ธรรมรัฐ” หรือธรรมาภิบาลถูกนำมาใช้เป็นเครื่องมือในการปฏิรูประบบราชการและการเมืองเพื่อสร้างความโปร่งใส และด้านแนวทางการพัฒนา การสร้างการเมืองที่มั่นคงต้องอาศัยการบูรณาการระหว่างหลักธรรมราชา (จริยธรรมผู้นำ) และธรรมรัฐ (กลไกการบริหารจัดการที่ดี) เพื่อสร้างสมดุลระหว่างอำนาจหน้าที่และความรับผิดชอบต่อประชาชน อันจะนำไปสู่การพัฒนาประชาธิปไตยที่สอดคล้องกับบริบททางวัฒนธรรมของไทย
Article Details
เอกสารอ้างอิง
พระครูไพโรจน์คีรีรักษ์และพระมหาจักรพันธ์ สุรเตโช. (2564) ธรรมราชาตามแนวพุทธปรัชญาเถรวาท. วารสารปณิธาน ปีที่ 17 ฉบับที่ 1 มกราคม-มิถุนายน
พระไตรปิฎกออนไลน์, พระไตรปิฎกออนไลน์ ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย 45 เล่ม, [ออนไลน์], แหล่งที่มา: https://www.thepathofpurity.com/home [23 มิถุนายน 2567].
พระพรหมบัณฑิต (ประยูร ธมฺมจิตฺโต). (2557). ธรรมราชา. เอกสารสารนิพนธ์พุทธศาสตรบัณฑิตเรียบเรียงจากปาฐกถานำแสดง ณ ห้องคอนเวนชั่นเซ็นเตอร์
โรงแรมรามาการ์เด้นส์ เนื่องในการประชุมวิชาการของสถาบันพระปกกล้า ครั้งที่ 15 ประจำปี 2556 เมื่อวันที่ 7 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2557 ในโอกาสเฉลิมฉลอง12 ปี พระบรมราชสมภพพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว
พระมหาหรรษา ธมฺมหาโส. ทศพิธราชธรรม: 10 ตัวชี้วัดสำหรับผู้นำองค์กร. [ออนไลน์], แหล่งที่มา: https://www.mcu.ac.th/article/detail/14241 [23 มิถุนายน 2567].
มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎก ภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
อารี ผสานสินธุวงศ์. (2556). ธรรมรัฐกับความเป็นวิชาชีพนักรัฐประศาสนศาสตร์, วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยอีสเทิร์นเอเชีย ปีที่ 3 ฉบับที่ 1 (มกราคม –มิถุนายน) :
สุพจน์ ด่านตระกูล. ความขัดแย้งในสังคมไทยก่อนเปลี่ยนแปลงการปกครอง. [ออนไลน์], แหล่งที่มา: https://pridi.or.th/th/content/2020/06/296 [20 มิถุนายน 2567].
ลิขิต ธีรเวคิน. อนาคตการเมืองไทยและระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย. [ออนไลน์], แหล่งที่มา: http://wiki.kpi.ac.th/index.php?title [22 มิถุนายน 2567].
หน่วยราชการในพระองค์. พระราชประวัติ. [ออนไลน์], แหล่งที่มา: https://www.royaloffice.th/2023/10/02/พระราชประวัติ-2489-2559/ [23 มิถุนายน 2567].
The 'Truly'Untrue Stories. ย้อนรอยการชิงอำนาจในยุคประชาธิปไตยคณะราษฎร. [ออนไลน์], แหล่งที่มา: https://www.luehistory.com/luehistory-article-04092021/ [21 มิถุนายน 2567].