แนวทางการพัฒนาภาวะตื่นรู้ตามหลักสติปัฏฐานของนักเรียน จังหวัดนนทบุรี
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพภาวะตื่นรู้ของนักเรียน จังหวัดนนทบุรี 2) เพื่อศึกษาวิธีการพัฒนาภาวะตื่นรู้ตามหลักสติปัฏฐานของนักเรียน จังหวัดนนทบุรี 3) เพื่อเสนอแนวทางการพัฒนาภาวะตื่นรู้ตามหลักสติปัฏฐานของนักเรียน จังหวัดนนทบุรี เป็นการวิจัยแบบผสานวิธีโดยการวิจัยเชิงปริมาณใช้แบบสอบถามความคิดเห็นของนักเรียน จำนวน 351 คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติพื้นฐาน คือ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิจัยเชิงคุณภาพด้วยการสัมภาษณ์ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 15 รูป/คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพภาวะตื่นรู้ของนักเรียน จังหวัดนนทบุรี โดยภาพรวมอยู่ในระดับมากทั้ง 3 ด้าน คือ ด้านตื่นรู้ในความคิด ด้านตื่นรู้ที่หัวใจ ด้านตื่นรู้ในชีวิต 2) วิธีการพัฒนาภาวะตื่นรู้ตามหลักสติปัฏฐานของนักเรียน จังหวัดนนทบุรี ได้แก่ (1) ด้านตื่นรู้ในความคิด มุ่งเน้นการฝึกฝนสติและสมาธิ จัดกิจกรรมที่หลากหลาย และสร้างบรรยากาศแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ เพื่อให้เกิดความตื่นตัวทางปัญญา (2) ด้านตื่นรู้ที่หัวใจ สร้างความเข้าใจใน คุณค่าของตนเองและผู้อื่น ยอมรับความไม่สมบูรณ์แบบ และมีความเมตตา ฝึกสังเกตอารมณ์โดยไม่ตัดสิน และอยู่กับปัจจุบัน ส่งเสริมกิจกรรมจิตอาสา การช่วยเหลือ และการให้อภัย เพื่อลดอัตตาและเพิ่มความเห็นอกเห็นใจ (3) ด้านตื่นรู้ในชีวิต ปลูกฝัง คุณธรรมและจริยธรรม การมีกฎระเบียบชัดเจน ฝึกการคิดวิเคราะห์แก้ปัญหาจริยธรรมจากสถานการณ์จริง และสะท้อนความคิดเพื่อเชื่อมโยงสู่การใช้ชีวิต และ 3) แนวทางการพัฒนาภาวะตื่นรู้ตามหลักสติปัฏฐานของนักเรียน จังหวัดนนทบุรี เป็นการประยุกต์ใช้หลักสติปัฏฐาน 4 เพื่อสร้างสติและสัมปชัญญะ โดยแบ่งการพัฒนาออกเป็น 3 ด้าน ประกอบด้วย (1) ด้านตื่นรู้ในความคิด เน้นฝึก สติและสมาธิ สังเกตความคิด มีเป้าหมายเพื่อให้เกิดการใช้เหตุผล การวิเคราะห์ และการสื่อสารที่ดี (2) ด้านตื่นรู้ที่หัวใจ เน้นความเข้าใจความสัมพันธ์ของ ร่างกายและอารมณ์ มีเป้าหมายเพื่อให้รู้เท่าทันความรู้สึกและจัดการอารมณ์ได้เหมาะสม (3) ด้านตื่นรู้ในชีวิต เน้นการ รู้จัก
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ส่งมาขอรับการตีพิมพ์ในวารสารบวรสหการศึกษาและมนุษยสังคมศาสตร์ จะต้องไม่เคยตีพิมพ์หรืออยู่ระหว่างการพิจารณาจากผู้ทรงคุณวุฒิเพื่อตีพิมพ์ในวารสารอื่น รวมทั้งผู้เขียนจะต้องคำนึงถึงจริยธรรมการวิจัย ไม่ละเมิดหรือคัดลอกผลงานของผู้อื่นมาเป็นของตนเอง ซึ่งทางวารสารฯ ได้กำหนดความซ้ำของผลงาน ด้วยโปรแกรม CopyCat เว็บ Thaijo ในระดับ ไม่เกิน 25%
ในกรณีที่ บทความวิจัยมีกระบวนการวิจัยเกี่ยวข้องกับมนุษย์ ผู้นิพนธ์จะต้องส่งหลักฐานการรับรองจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์มาประกอบการลงตีพิมพ์ด้วยจึงจะได้รับการพิจารณาลงตีพิมพ์ในวารสาร
ผู้เขียนบทความจะต้องปฏิบัติตามหลักเกณฑ์การเสนอบทความเพื่อตีพิมพ์ในวารสารบวรสหการศึกษาและมนุษยสังคมศาสตร์ รวมทั้งระบบการอ้างอิงต้องเป็นไปตามหลักเกณฑ์ของวารสารบวรสหการศึกษาและมนุษยสังคมศาสตร์ โดยรวมทั้งทัศนะและความคิดเห็นที่ปรากฏในบทความในวารสารบวรสหการศึกษาและมนุษยสังคมศาสตร์ ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความนั้น และไม่ถือเป็นทัศนะและความรับผิดชอบของกองบรรณาธิการวารสารบวรสหการศึกษาและมนุษยสังคมศาสตร์และวารสารบวรสหการศึกษาและมนุษยสังคมศาสตร์
เอกสารอ้างอิง
ชมพูนุท ศรีจันทร์นิล. (2552). จิตวิทยาแนวพุทธ: แนวทางเพื่อการเยียวยาและพัฒนาจิตโจมนุษย์, วารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย, 24(4), 288-208.
พระไพศาล วิสาโล. (2566). การตื่นรู้. แหล่งที่มา https://weoneness.com/awareness สืบค้นเมื่อ 5 กุมภาพันธ์ 2567.
พระมหาสมชาย ฐานวุฑฺโฒ. (2566). การฝึกสติ. แหล่งที่มา http://www.thaigoodview.com/library/studentshow/st2545/5-5/no27-1/sec02p02.html สืบค้นเมื่อ 1 พฤศจิกายน 2566.
พระอธิการยงยงค์ยุธ เตชธมฺโม (สุขสำราญ). (2560). การศึกษาภาวะตื่นรู้ในพระพุทธศาสนา. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกฉบับภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
แม่ชีกุลภรณ์ แก้ววิสัย. (2550). การปรับพฤติกรรมของสตรีผู้ปฏิบัติวิปัสสนากรรมฐานในสังคมไทยยุคปัจจุบัน. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
ศุกร์ใจ เจริญสุข, เพ็ญพรรณ พิทักษ์สงคราม และไมเคิล คริสโตเฟอร์. (2563). ความหมายและปัจจัยบ่มเพาะสติ จากประสบการณ์ของสตรีไทยที่ปฏิบัติธรรม. วารสารพยาบาลกระทรวงสาธารณสุข, 25(3), 70-83.
สุวรีย์ ศิริโภคาภิรมย์. (2546). การวิจัยทางการศึกษา. พิมพ์ครั้งที่ 3. ลพบุรี: สถาบันราชภัฏเทพสตรี.
อารี นัยบ้านด้าน และคณะ. (2559). ผลการฝึกปฏิบัติสมาธิแบบการเจริญสติโดยการเคลื่อนไหวมือต่อความเครียดและระดับสติของนักศึกษาพยาบาล มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์. รายงานการวิจัย. คณะพยาบาลศาสตร์. มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.
ThaiHealth Official. (2567). การพัฒนาจิตเยาวชน แบบบูรณาการ. แหล่งที่มา https://www.thaihealth.or.th สืบค้นเมื่อ 5 กุมภาพันธ์ 2567.
Morrissey. Kathleen M. and Ronald Jay Werrer-Wilson. (2005). He Relationship Between Out-of-School Activities and Positive Youth Development: An Investigation of the influences of Communities and Family.
