การพัฒนาการมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชนในการเลือกตั้งทั่วไป ของจังหวัดหนองบัวลำภู

ศรีเมือง สามล
Thailand
พิชัยรัฐ หมื่นด้วง
Thailand
คำสำคัญ: การพัฒนา, การมีส่วนร่วมทางการเมือง, การเลือกตั้งทั่วไป, ประชาชน
เผยแพร่แล้ว: ก.ค. 28, 2026

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) ปัญหาอุปสรรคและเสนอแนวทางการพัฒนาการมีส่วนร่วมทางการเมือง 2) ระดับการมีส่วนร่วมทำการเมือง 3) ปัจจัยการมีส่วนร่วมทางการเมือง และ 4) ปัจจัยที่ส่งผลต่อการมีส่วนร่วมทางการเมือง กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษาวิจัยครั้งนี้ คือประชาชนที่มีอายุ 18 ปีขึ้นไป ในพื้นที่จังหวัดหนองบัวลำภู จำนวน 400 คน ด้วยการใช้สูตรของ Yamane และผู้ให้ข้อมูลสำคัญ โดยผู้วิจัยได้กำหนดคัดเลือกแบบเจาะจง จำนวน 20 คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมเป็นแบบสอบถาม และแบบสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ คือ จำนวน ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิเคราะห์ข้อมูลทดสอบสมมติฐาน โดยใช้การวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณแบบเป็นขั้นตอน (Stepwise Multiple Regression Analysis)         


ผลการวิจัยพบว่า


  1. ประชาชนจังหวัดหนองบัวลำภูให้ความสำคัญกับสิทธิเลือกตั้ง เชื่อว่าหนึ่งเสียงสามารถสร้างการเปลี่ยนแปลงได้ แม้จะมีอุปสรรคด้านข้อมูล เศรษฐกิจ ระบบอุปถัมภ์ ข่าวปลอม และผลกระทบจากโรคระบาด แต่ยังมองว่าการเลือกตั้งเป็นกลไกสำคัญในการพัฒนาท้องถิ่น จึงควรส่งเสริมการมีส่วนร่วมทางการเมืองผ่านการให้ความรู้ เพิ่มการเข้าถึงข้อมูล ป้องกันการซื้อเสียง และสร้างระบบที่โปร่งใส เท่าเทียม และเข้าถึงได้สำหรับทุกคน

  2. 2. การมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชนในการเลือกตั้งทั่วไปของจังหวัดหนองบัวลำภู โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก ( = 3.93, D = 0.31) และเมื่อพิจารณารายด้าน พบว่า ด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด คือ ด้านการมีส่วนร่วมในการประเมินผล ( = 4.62, S.D = 0.32) รองลงมา คือ ด้านการมีส่วนร่วมในการรับผลประโยชน์ ( = 3.85, S.D = 0.46) และด้านที่มีค่าเฉลี่ยน้อยที่สุด คือ ด้านการมีส่วนร่วมในการปฏิบัติงาน ( = 3.62, S.D = 0.60)

  3. ปัจจัยการมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชนในการเลือกตั้งทั่วไปของจังหวัดหนองบัวลำภู โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก ( = 3.99, S.D = 0.28) และเมื่อพิจารณารายด้าน พบว่า ด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด คือ ด้านการสมัครเป็นสมาชิกพรรคการเมือง ( = 4.55, S.D = 0.36) รองลงมา คือ ด้านการเข้าร่วมชุมนุมทางการเมือง ( = 4.25, S.D = 0.49) และด้านที่มีค่าเฉลี่ยน้อยที่สุด คือ ด้านการเข้าร่วมทำกิจกรรมทางการเมืองกับพรรคการเมืองและกลุ่มทางการเมืองต่าง ๆ ( = 3.63, S.D = 0.58)

  4. ผลการวิเคราะห์ปัจจัยที่ส่งผลต่อการมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชนในการเลือกตั้งทั่วไปของจังหวัดหนองบัวลำภู พบว่า ด้านการสนทนาเรื่องการเมือง (X3) ด้านการติดต่อกับนักการเมือง (X5) ด้านการเข้าร่วมชุมนุมทางการเมือง (X6) ด้านการใช้สิทธิเลือกตั้งและการรณรงค์หาเสียงเลือกตั้ง (X2) ด้านการเข้าร่วมทำกิจกรรมทางการเมืองกับพรรคการเมืองและกลุ่มทางการเมืองต่าง ๆ (X4) และด้านการสมัครเป็นสมาชิกพรรคการเมือง (X7) มีอิทธิพลต่อการมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชนในการเลือกตั้งทั่วไปของจังหวัดหนองบัวลำภู (Y) ร้อยละ 93.60

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง

สามล ศ. ., & หมื่นด้วง พ. (2026). การพัฒนาการมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชนในการเลือกตั้งทั่วไป ของจังหวัดหนองบัวลำภู. วารสารการบริหารการปกครองและนวัตกรรมท้องถิ่น, 10(2), e300550 . สืบค้น จาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/JLGISRRU/article/view/300550

ประเภทบทความ

บทความวิจัย (Research Articles)

หมวดหมู่

เอกสารอ้างอิง

ชนัญชิดา กั้ววิจารย์, ธนกฤต โพธิ์เงิน, และสมนึก สอนเนย. (2568). ปัจจัยการมีส่วนร่วมทางการเมืองของกลุ่มสตรีในจังหวัดปทุมธานี. วารสารรัฐศาสตร์และการปกครอง, 15(2), 71–88.

นันท์นภัส วาจาดี, ประสิทธิ์ กุลปุญญา, และไพศาล พากเพียร. (2568). แนวทางการพัฒนาการมีส่วนร่วมทางการเมืองของสตรีในเขตเทศบาลเมืองวารินชำราบ อำเภอวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี. วารสารรัฐศาสตร์และการปกครอง, 15(2), 55–70.

นฤมล มณีวรรณ. (2562). การมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชนในระบอบประชาธิปไตย. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

พระครูปลัดสุพัฒ ผาสุโก (แก้วประเสริฐ). (2568). การมีส่วนร่วมทางการเมืองในระบอบประชาธิปไตยของประชาชนอำเภอรัตนบุรี จังหวัดสุรินทร์. มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย.

วิลาวัลย์ ศรีสว่าง, และอัมรินทร์ นาคณัฐเศรษฐ์. (2562). ปัจจัยที่ส่งผลต่อวัฒนธรรมการมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชนในองค์การบริหารส่วนตำบล อำเภอเมืองฉะเชิงเทรา จังหวัดฉะเชิงเทรา. วารสารชุมชนวิจัย, 13(2), 191–202.

สมศักดิ์ ผู่เจริญ. (2567). บทบาทของสื่อมวลชนที่มีต่อการส่งเสริมการมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชนในระบอบประชาธิปไตย [ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐศาสตร์, มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย].

สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา. (2560). รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. ราชกิจจานุเบกษา.

สำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้ง. (2566). ผลการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรเป็นการทั่วไป 14 พฤษภาคม 2566. https://ectreport66.ect.go.th/

สำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้งประจำจังหวัดหนองบัวลำภู. (2568). สถิติการออกมาใช้สิทธิเลือกตั้งทั่วไป. จังหวัดหนองบัวลำภู.

สำนักงานสถิติจังหวัดหนองบัวลำภู. (2566). รายงานสภาวะเศรษฐกิจและสังคมจังหวัดหนองบัวลำภู ปี 2566. จังหวัดหนองบัวลำภู.

สำนักงานสถิติจังหวัดหนองบัวลำภู. (2568). รายงานสภาวะเศรษฐกิจและสังคมจังหวัดหนองบัวลำภู ปี 2566. จังหวัดหนองบัวลำภู.

สุกัญญาณัฏฐ อบสิน, จำนงค์ อดิวัฒนสิทธิ์, และสุรพล สุยะพรหม. (2568). การมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชนในการเลือกตั้งทั่วไปของจังหวัดภาคเหนือตอนล่าง. วารสารรัฐศาสตร์และการปกครอง, 15(2), 101–118.

เอกลักษณ์ สุนทราลักษณ์, อนุภูมิ โซวเกษม, และธัชชนันท์ อิศรเดช. (2567). การพัฒนาการมีส่วนร่วมทางการเมืองตามหลักธรรมาธิปไตยของประชาชนตำบลห้วยโป่ง อำเภอเมือง จังหวัดระยอง. วารสารรัฐศาสตร์และการปกครอง, 14(1), 77–92.

Almond, G. A., & Verba, S. (1963). The civic culture: Political attitudes and democracy in five nations. Princeton University Press.

Arnstein, S. R. (1969). A ladder of citizen participation. Journal of the American Institute of Planners, 35(4), 216–224.

Beesley, C., & Hawkins, D. (2021). Corruption, institutional trust and political engagement in Peru. World Development, 146, 105563.

Beesley, C., & Hawkins, D. (2022). Corruption, institutional trust and political engagement in Peru. World Development, 151, 105758.

Bugnicourt, J. (1982). Popular participation in development in Africa. Assignment Children, 59/60, 57–77.

Freedom House. (2024). Freedom in the world 2024: Democracy under threat.

Fung, A. (2003). Recipes for public spheres: Eight institutional design choices and their consequences. Journal of Political Philosophy, 11(3), 338–367.

Putnam, R. D., Leonardi, R., & Nanetti, R. Y. (1993). Making democracy work: Civic traditions in modern Italy. Princeton University Press.

Tocqueville, A. de. (2003). Democracy in America and two essays on America (G. Bevan, Trans.). Penguin Classics. (Original works published 1835 and 1840)

United Nations Development Programme. (2024). Human development report 2023–2024: Breaking the gridlock: Reimagining cooperation in a polarized world. https://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2023-24reporten.pdf

Willeck, C., & Mendelberg, T. (2022). Education and political participation. Annual Review of Political Science, 25(1), 89–110.

Yamane, T. (1967). Statistics: An introductory analysis (2nd ed.). Harper & Row.