จากผู้กระทำความผิดสู่การฟื้นฟูให้รู้แจ้ง: พุทธนวัตกรรมการพัฒนาและยกระดับทักษะแห่งสัมมาชีพของผู้กระทำผิดซ้ำเพื่อฟื้นคืนกลับสู่ความเข้มแข็งทางจิตวิญญาณในภาคอีสานตอนล่าง กลุ่ม 2
บทคัดย่อ
ภาคอีสานตอนล่าง กลุ่ม 2 ถูกจัดเป็นพื้นที่วิกฤติ เนื่องจากช่วง พ.ศ. 2560–2564 พบคดีความผิดที่รัฐเป็นผู้เสียหายรวม 64,676 คดี จึงมีความจำเป็นเร่งด่วนในการฟื้นฟู เยียวยา และลดการกระทำผิดซ้ำ (สำนักงานสถิติแห่งชาติ, 2564) งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ประเมินสถานการณ์ความผิดทางอาญาที่เกิดจากความพลาดพลั้ง พลัดหลง พลัดตก พลัดพราก และกระทำความผิดซ้ำของกลุ่มเปราะบางที่อยู่ภายใต้การกำกับดูแลของสำนักงานคุมประพฤติจังหวัด ในภาคอีสานตอนล่าง กลุ่ม 2 (2) ออกแบบพุทธนวัตกรรมเพื่อพัฒนาและยกระดับทักษะแห่งสัมมาชีพของผู้กระทำผิดซ้ำเพื่อฟื้นคืนความเข้มแข็งทางจิตวิญญาณ และ (3) ถ่ายทอดนวัตกรรมเพื่อสร้างเครือข่ายและขยายผล ใช้ระเบียบวิธีวิจัยและพัฒนาแบบผสานวิธี เก็บข้อมูลเชิงปริมาณด้วยแบบสอบถามจากกลุ่มตัวอย่างแบบโควตา 1,536 คน และเชิงคุณภาพด้วยการสัมภาษณ์เชิงลึกจากผู้ให้ข้อมูลสำคัญ 40 คน ประเมินนวัตกรรมโดยผู้เชี่ยวชาญ 13 คน วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณด้วยสถิติพรรณนา PNImodified สหสัมพันธ์เพียร์สัน และการถดถอยพหุคูณ ข้อมูลเชิงคุณภาพตรวจสอบความน่าเชื่อถือด้วยวิธีสามเส้า ผลการวิจัยชี้ว่า การยกระดับสัมมาชีพเพื่อป้องกันการกระทำผิดซ้ำควรทำแบบองค์รวม บูรณาการพุทธธรรมกับสังคมศาสตร์ การศึกษา และจิตวิทยา นวัตกรรมที่พัฒนาขึ้นจากการวิจัย คือ “รูปแบบพุทธนวัตกรรมการคืนคนดีสู่สังคม” 3 มิติ คือ (1) พุทธธรรม พัฒนาจิตและศีลธรรมเป็นฐานสัมมาชีพ (2) การเรียนรู้ทางสังคม แบบอย่างที่ดี ระบบพี่เลี้ยง และชุมชนการเรียนรู้ และ (3) ความเข้มแข็งทางจิตวิญญาณ เสริมพลังใจ ความหมายชีวิต และคุณค่าในตน ผลผลิตสำคัญ คือ แนวทางฟื้นฟูผู้กระทำผิดซ้ำ ระบบสารสนเทศเพื่อป้องกันการกระทำผิดซ้ำ และองค์ความรู้ที่เผยแพร่สู่สาธารณะ
Downloads
Article Details
รูปแบบการอ้างอิง
ประเภทบทความ
บทความวิจัย (Research Articles)
หมวดหมู่
Copyright & License
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารการบริหารการปกครองและนวัตกรรมท้องถิ่น
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงมหาดไทย สำนักงานบริหารยุทธศาสตร์กลุ่มจังหวัดภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่าง 2. (2567). แผนพัฒนากลุ่มจังหวัดภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่าง 2 พ.ศ. 2566–2570 (ฉบับทบทวนประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569). http://www.osmnortheast-s1.moi.go.th/plan_develop.php
คณะกรรมการยุทธศาสตร์ชาติ. (2561). ยุทธศาสตร์ชาติ (พ.ศ. 2561–2580). ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 135 ตอนที่ 82 ก. https://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2561/A/082/T_0001.PDF
ตระกูล จิตวัฒนากร, นันทนา ชวศิริกุลฑล, นพพงศ์ เกิดเงิน, และจำเนียร จวงตระกูล. (2567). การตรวจสอบแบบสามเส้าด้านนักวิจัย: กลยุทธ์เพื่อสร้างความเชื่อถือได้ในงานวิจัยเชิงคุณภาพ. Research Community and Social Development Journal Social Science, 18(3), 521-532. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/NRRU/article/view/270348
ธนัท ติระพรชัย. (2567). พุทธนวัตกรรมกับการพัฒนาทุนมนุษย์. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 7(1), 319-319. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jidir/article/view/267643
ธัญญรัศม์ ธนวัติอภิชาตโชติ. (2567). รูปแบบการให้การปรึกษาแนวพุทธจิตวิทยาเพื่อแก้ไขบำบัด ฟื้นฟูสำหรับเด็กและเยาวชนกระทำความผิด. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 9(2), 333-344. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/mcjou/article/view/277477
นพวรรณ ชุมพล และธีรวุฒิ เอกะกุล. (2567). การวิจัยและพัฒนา: กระบวนการและแนวทางการประยุกต์ใช้เพื่อการพัฒนาสมรรถนะครู ระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน. Ubon Ratchathani Journal of Research and Evaluation, 13(2), 129-139. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/ubonreseva/article/view/278545
ปิยะนุุช มาสิิงห์์, สุวิน ปั้นทอง, และพระมหาปพน กตสารโร (แสงย้อย). (2567). รูปแบบการบูรณาการพุทธจริยศาสตร์กับการใช้อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ติดตามตัวผู้กระทำผิดในการป้องกันการกระทำความผิดซ้ำของสำนักงานคุมประพฤติ. Dhammathas Academic. 24(2). 73-83. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/dhammathas/article/view/268198
ผจงจิต อินทสุวรรณ. (2548). การใช้สถิติในงานวิจัยทางภาษา. วารสาร JOLING (Journal of Language and Linguistics), 24(1), 45-58. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/joling
พงศ์สรัญ หัสชู, พระมหาประกาศิต ฐิติปสิทธิกร, และพระครูปลัดประวิทย์ วรธมฺโม. (2567). แนวทางการแก้ไขการกระทำผิดซ้ำของผู้ต้องขังในเรือนจำกลางนครปฐม. วารสารวิจยวิชาการ, 7(4), 237-254. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/jra/article/view/267263
ไพฑูรย์ โพธิสาร และสุนันท์ ศลโกสุม. (2562). การใช้สถิติอ้างอิงทดสอบสมมติฐานในการวิจัยเพื่อพัฒนาการสอนของครู. วารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยนอร์ทกรุงเทพ, 8(2), 1-8. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/NBU/article/view/277794
มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย. (2564). แผนพัฒนามหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย พ.ศ. 2564–2568.
รังสรรค์ โฉมยา และสมบัติ ท้ายเรือคำ. (2566). เทคนิคการกำหนดขนาดกลุ่มตัวอย่างสำหรับการวิจัยทางพฤติกรรมศาสตร์. วารสารมนุษย์ศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 42(4), 566-584.
วรพล พินิจ. (2560). บทบาทของสำนักงานยุติธรรมจังหวัดกับการขับเคลื่อนนโยบายสาธารณะเพื่ออำนวยความยุติธรรมในสังคม. วารสารสำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยทักษิณ, 6(2), 41–63.
ศักรินทร์ ชนประชา. (2562). การศึกษาตลอดชีวิต. วารสาร AL-NUR, 14(26), 159–176. สืบค้นจากhttps://so01.tci-thaijo.org/index.php/NUR_YIU/article/view/137662
ศุภมาส ชุมแก้ว และปัญญา ธีรวิทยเลิศ. (2567). รูปแบบการบริหารงานโดยใช้วิธีการสัมมนาอิงผู้เชี่ยวชาญ (Connoisseurship) ในงานวิจัยด้านการบริหารการศึกษา. วารสารคุรุสภาวิทยาจารย์, 5(3), 15-28. https://ph02.tci-thaijo.org/index.php/withayajarnjournal/article/view/255407
สำนักงานกิจการยุติธรรม (สกธ.). (2564). รายงานสถานการณ์อาชญากรรมและกระบวนการยุติธรรม ประจำปี พ.ศ. 2564. PDF: https://www.oja.go.th/wp-content/uploads/2022/09/WhitePaper2021.pdf
สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ. (2560). จริยธรรมการวิจัยในคน. วารสาร Thai Dent Public Health Journal, 22(2), 70–72.
อรรณพ จีนะวัฒน์ และสุบิน ยุระรัช. (2559). การเลือกใช้ระเบียบวิธีทางสถิติให้เหมาะกับปัญหาวิจัยทางการบริหารการศึกษา. Veridian E-Journal, Silpakorn University, 9(2), 1396-1415.
อัคคกร ไชยพงษ์, วชิรวิชญ์ อิทธิธนาศุภวิชญ์, และนิรมล ยินดี. (2561). การศึกษาบทบาทและศักยภาพของศูนย์ยุติธรรมชุมชนในการแก้ไขปัญหาความเดือดร้อนของประชาชน [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, หาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี].
Bandura, A. (1977). Social learning theory. Prentice-Hall.
Blumer, H. (1969). Symbolic interactionism: Perspective and method. University of California Press.
Braithwaite, J. (1989). Crime, shame and reintegration. Cambridge University Press. https://www.cambridge.org/core/books/crime-shame-and-reintegration/8A32C9C4BCA66D5E0EBE1E5F8A4583D5
Coleman, J. S. (1988). Social capital in the creation of human capital. American Journal of Sociology, 94(Suppl.), S95–S120.
Jarvis, P. (2004). Adult education and lifelong learning: Theory and practice (3rd ed.). Routledge. https://www.taylorfrancis.com/books/mono/10.4324/9780203561560
Payutto, P. A. (1992). Buddhist economics. Bangkok: Buddhadhamma Foundation. Retrieved from https://r.jordan.im/download/economics/Buddhist_Economics.pdf
Rahula, W. (1959). What the Buddha taught. Gordon Fraser.
Sarwade, W. (2016). Resource management based on Buddhist approach for sustainable development. Journal of Economics and Development Studies, 4(1), 21–24. Retrieved from
Thong-on, R., Kaewkerd, O., Chaiyasit, Y., & Waiwitriyaku, N. (2025). Discovering the essence of spiritual resilience and implications for mental health practice: A metasynthesis. Bangkok Medical Journal, 21(2), 109–116.
United Nations Office on Drugs and Crime. (2020). Handbook on restorative justice programmes (2nd ed.). United Nations Office on Drugs and Crime.
