Measures for Monitoring Local Government Employees Who Have Been Disciplined Civil Indemnification

สุกัญญา  เขียวเมือง; กิจบดี  ก้องเบญจภุช; ศิริวดี  วิวิธคุณากร; อภิชาติ  บวบขม; กานดิศ  ศิริสานต์

doi:10.60027/iarj.2026.e290568

ผู้แต่ง

สุกัญญา เขียวเมือง มหาวิทยาลัยราชภัฏพิบูลสงคราม https://orcid.org/0000-0003-0587-4922
กิจบดี ก้องเบญจภุช มหาวิทยาลัยรามคำแหง https://orcid.org/0009-0003-6447-3173
ศิริวดี วิวิธคุณากร มหาวิทยาลัยราชภัฏนครราชสีมา https://orcid.org/0000-0002-0842-7709
อภิชาติ บวบขม มหาวิทยาลัยราชภัฏพิบูลสงคราม https://orcid.org/0009-0007-3827-3310
กานดิศ ศิริสานต์ มหาวิทยาลัยราชภัฏพิบูลสงคราม https://orcid.org/0009-0003-1316-7125

DOI:

https://doi.org/10.60027/iarj.2026.e290568

คำสำคัญ:

มาตรการในการกำกับติดตาม, พนักงานส่วนท้องถิ่น, โทษทางวินัย, ค่าเสียหายทางแพ่ง

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์หลัก 3 ประการ ได้แก่ 1) วิเคราะห์อำนาจหน้าที่ของคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) ในการกำกับติดตามและบังคับให้พนักงานส่วนท้องถิ่นที่ถูกลงโทษทางวินัยหรือลาออกชดใช้ค่าเสียหายทางแพ่ง 2) ศึกษาเปรียบเทียบกลไกการติดตามการชดใช้ค่าเสียหายทางแพ่งในต่างประเทศ 3) เสนอแนะแนวทางปฏิรูปกฎหมายและนโยบายเพื่อเสริมสร้างอำนาจหน้าที่ของ ป.ป.ช. และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการบังคับชดใช้ค่าเสียหายทางแพ่ง

ระเบียบวิธีการวิจัย: การศึกษานี้ใช้วิธีการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) โดยใช้วิธีการดังต่อไปนี้ 1) การวิจัยเอกสาร (Documentary Research): ศึกษากฎหมาย ระเบียบข้อบังคับ และงานวิชาการที่เกี่ยวข้อง 2) การวิจัยเชิงเปรียบเทียบ (Comparative Research): เปรียบเทียบระบบการติดตามการชดใช้ค่าเสียหายในประเทศสิงคโปร์ เกาหลีใต้ และมาเลเซีย

ผลการวิจัย: 1) ป.ป.ช. มีอำนาจชี้มูลความผิดแต่ไม่มีอำนาจบังคับชดใช้ค่าเสียหายโดยตรง ต้องพึ่งพาหน่วยงานต้นสังกัดซึ่งมักประสบปัญหาความล่าช้าและขาดประสิทธิภาพ 2) ประเทศที่มีระบบป้องกันทุจริตที่มีประสิทธิภาพ เช่น สิงคโปร์ เกาหลีใต้ และมาเลเซีย มีระบบที่ครบวงจรตั้งแต่การสอบสวนจนถึงการบังคับใช้กฎหมาย พร้อมระบบข้อมูลกลางและบทลงโทษเชิงรุก 3) ควรปฏิรูปทั้งด้านกฎหมายและนโยบาย โดยเพิ่มอำนาจให้ ป.ป.ช. ออกคำสั่งทางปกครองได้ จัดตั้งระบบฐานข้อมูลกลาง กำหนดระยะเวลาดำเนินการที่ชัดเจน และจัดตั้งหน่วยงานเฉพาะด้าน

สรุปผล: ระบบการติดตามการชดใช้ค่าเสียหายทางแพ่งของประเทศไทยยังมีข้อจำกัดด้านอำนาจหน้าที่และความไม่เป็นเอกภาพ การนำแนวทางจากประเทศที่มีระบบป้องกันทุจริตที่มีประสิทธิภาพมาปรับใช้ พร้อมกับการปฏิรูปกฎหมายและนโยบาย จะช่วยเพิ่มประสิทธิภาพในการบังคับชดใช้ค่าเสียหายและสร้างความเชื่อมั่นในระบบราชการ

เอกสารอ้างอิง

กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น. (2563). แนวทางการติดตามและประเมินผลแผนพัฒนาท้องถิ่นขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. สืบค้นจาก https://www.dla.go.th/upload/callcenter/type1/2020/12/76149_1.pdf

ปิยนุช วุฒิสวัสดิ์. (2561). การกำกับดูแลและติดตามความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ของรัฐ. วารสารกฎหมายและการบริหาร, 10(2), 42–56.

วรากรณ์ สามโกเศศ. (2560). บทบาทของกฎหมายในการป้องกันการทุจริตของเจ้าหน้าที่รัฐ. วารสารนิติศาสตร์ปริทัศน์, 2(3), 19–31.

สำนักงานการตรวจเงินแผ่นดิน. (2564). รายงานผลการตรวจสอบการใช้จ่ายงบประมาณขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. กรุงเทพฯ: สำนักงานการตรวจเงินแผ่นดิน.

สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน. (2563). คู่มือการบริหารงานบุคคลสำหรับข้าราชการท้องถิ่น. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน.

สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ. (2565). รายงานประจำปี 2565. นนทบุรี: สำนักงาน ป.ป.ช.

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ. (2563). แนวทางการประเมินผลและติดตามผลการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดีขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ.

สุวิทย์ สุขบัว. (2562). การบริหารจัดการข้อร้องเรียนด้านวินัยในองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. วารสารบริหารท้องถิ่น, 7(1), 33–45.

Hughes, O. E. (2018). Public management and administration: An introduction (5th ed.). Palgrave Macmillan.

Lee, J., & Rhee, S. Y. (2020). Anti-corruption strategies and their effectiveness in Korea. Asian Journal of Political Science, 28(2), 153–173. https://doi.org/10.1080/02185377.2020.1795102

Quah, J. S. T. (2015). Minimizing corruption in Singapore: Is this an impossible dream? Asian Education and Development Studies, 4(2), 186–210. https://doi.org/10.1108/AEDS-07-2014-0031

Siddiquee, N. A. (2010). Combating corruption and managing integrity in Malaysia: A critical overview of the initiatives and challenges. International Journal of Public Administration, 33(14), 701–712. https://doi.org/10.1080/01900692.2010.514451