ปัจจัยที่ส่งผลต่อการกระทำผิดวินัยของผู้ต้องขังในเรือนจำจังหวัดมหาสารคาม

ดาวเรือง หงษา; ยุภาพร   ยุภาศ; ภักดี  โพธิ์สิงห์

doi:10.60027/iarj.2025.283294

ผู้แต่ง

ดาวเรือง หงษา มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม https://orcid.org/0009-0005-6904-1796
ยุภาพร ยุภาศ มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม https://orcid.org/0000-0003-3532-0808
ภักดี โพธิ์สิงห์ มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม https://orcid.org/0000-0002-1596-9653

DOI:

https://doi.org/10.60027/iarj.2025.283294

คำสำคัญ:

ปัจจัยที่ส่งผลต่อ, การกระทำผิดวินัย, ผู้ต้องขัง, เรือนจำจังหวัดมหาสารคาม

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: การกระทำผิดวินัยของผู้ต้องขังเป็นปัญหาที่ส่งผลกระทบทั้งต่อระบบการจัดการภายในเรือนจำและต่อการฟื้นฟูผู้ต้องขังเพื่อให้สามารถกลับสู่สังคมได้ แต่ยังสะท้อนถึงความ ท้าทายในการจัดการเรือนจำจังหวัดมหาสารคาม ซึ่งมีผู้ต้องขังจำนวนมากและมีสภาพแวดล้อมที่จำกัด ทำให้เกิดสภาพแวดล้อมที่อาจส่งผลกระทบต่อสภาพจิตใจและพฤติกรรมของผู้ต้องขัง การวิจัยครั้งนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) เพื่อศึกษาระดับการกระทำผิดวินัยของผู้ต้องขังเรือนจำจังหวัดมหาสารคาม 2) เพื่อศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อการกระทำผิดวินัยของผู้ต้องขังในเรือนจำจังหวัดมหาสารคาม 3) เพื่อศึกษาข้อเสนอแนะแนวทางการพัฒนาการกระทำผิดวินัยของผู้ต้องขังเรือนจำจังหวัดมหาสารคาม

ระเบียบวิธีการวิจัย: ใช้การวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้ต้องขังเรือนจำจังหวัดมหาสารคามที่กระทำผิดวินัยของเรือนจำ และยังคงต้องขังอยู่ภายในเรือนจำจังหวัดมหาสารคาม จำนวนทั้งสิ้น 134 คน กำหนดกลุ่มตัวอย่างโดยใช้สูตรของ ทาโร่ ยามาเน่ จากนั้นทำการแบ่งชั้นภูมิกลุ่มตัวอย่างโดยใช้การแบ่งชั้นภูมิ แบบเป็นสัดส่วน และได้มาโดยใช้การสุ่มตัวอย่างแบบง่าย เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลเป็นแบบสอบถาม สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์การถดถอยแบบพหุคูณเชิงเส้นตรง

ผลการวิจัย: 1) ระดับการกระทำผิดวินัยของผู้ต้องขังเรือนจำจังหวัดมหาสารคาม โดยรวมอยู่ในระดับมาก 2) ปัจจัยที่ส่งผลต่อการกระทำผิดวินัยของผู้ต้องขังในเรือนจำจังหวัดมหาสารคาม ประกอบด้วยปัจจัยความต้องการสร้างจุดเด่นให้ตนเอง ปัจจัยด้านจริตของแต่ละบุคคล ปัจจัยด้านอุปนิสัยส่วนตัว ปัจจัยด้านการคึกคะนอง โดยปัจจัยทั้ง 4 ตัวแปร สามารถอธิบายได้ว่าปัจจัยที่มีผลต่อการกระทำผิดวินัยของผู้ต้องขังเรือนจำจังหวัดมหาสารคาม ได้ร้อยละ 61 3) ข้อเสนอแนะแนวทางการพัฒนาการกระทำผิดวินัยของผู้ต้องขังเรือนจำจังหวัดมหาสารคาม ควรให้ความสำคัญกับกลุ่มผู้ต้องขังผิดวินัย ควรมีการสำรวจข้อมูลและจัดทำข้อมูลพื้นฐานของผู้ต้องขังผิดวินัย ควรมีนโยบายการปฏิบัติต่อกลุ่มผู้ต้องขังผิดวินัยที่ชัดเจน ควรมีการวางแผนช่วยเหลือผู้ต้องขังผิดวินัยที่เหมาะสม และควรให้ภาคเอกชนมีส่วนร่วมในการพัฒนานิสัยผู้ต้องขัง

สรุปผล: ผู้ต้องขังในเรือนจำจังหวัดมหาสารคามมีระดับการกระทำผิดวินัยโดยรวมอยู่ในระดับมาก ปัจจัยที่ส่งผลต่อการกระทำผิดวินัย ได้แก่ การต้องการสร้างจุดเด่น ความชอบส่วนตัว อุปนิสัย และความคึกคะนอง ซึ่งทั้ง 4 ปัจจัยนี้อธิบายการกระทำผิดวินัยได้ร้อยละ 61 ข้อเสนอแนะในการพัฒนาการกระทำผิดวินัย ควรมีการจัดทำข้อมูลพื้นฐาน นโยบายที่ชัดเจน การวางแผนช่วยเหลือที่เหมาะสม และเปิดโอกาสให้ภาคเอกชนเข้ามามีส่วนร่วม

เอกสารอ้างอิง

กรมราชทัณฑ์. (2556). คู่มือการบริหารงานราชทัณฑ์. กรุงเทพฯ: กรมราชทัณฑ์.

กรมราชทัณฑ์. (2561). การควบคุมผู้ต้องขังตามคำพิพากษาของศาลและคำสั่งของผู้มีอำนาจตามกฎหมาย. กรุงเทพฯ: กรมราชทัณฑ์.

นพคุณ นําจิตรไทย. (2564). ปัจจัยที่ส่งผลต่อการกระทําผิดวินัยของผู้ต้องขังชายเรือนจํากลางนครสวรรค์. Journal of Roi Kaensarn Academi, 7(2), 97-110.

ปฐมพล ไกรยา. (2564). ปัจจัยที่ส่งผลต่อการกระทำผิดวินัยของผู้ต้องขังชาย : กรณีศึกษาเรือนจำกลางสมุทรปราการ. วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยรามคำแหง.

ปิยพงศ์ สุพรัตน์ (2556). ปัจจัยที่มีผลต่อการกระทำผิดวินัยของผู้ต้องขัง ศึกษาเฉพาะกรณีในเรือนจำกลางคลองเปรม. ปริญญามหาบัณฑิต. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

พรชัย ขันตี, กฤษณพงค์ พูตระกูล, และจอมเดช ตรีเมฆ. (2558). ทฤษฎีอาชญาวิทยา: หลักการ. งานวิจัยและนโยบายประยุกต์. กรุงเทพฯ: ส.เจริญการพิมพ์.

รังสรรค์ สิงหเลิศ. (2551). ระเบียบวิธีวิจัยทางสังคมศาสตร์. มหาสารคาม: มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.

ราชกิจจานุเบกษา. (2560). กรอบของพระราชบัญญัติราชทัณฑ์ พ.ศ. 2560. 134(21ก), 20-23).

เรือนจำจังหวัดมหาสารคาม. (2566). รายงานผลการดำเนินงานประจำปี 2566. มหาสารคาม: เรือนจำจังหวัดมหาสารคาม.

Cohen, S. (1972). Folk devils and moral panics: The creation of the Mods and Rockers. London: MacGibbon and Kee.

Foucault, M. (1975). Discipline and punishment: The birth of the prison (A. Sheridan, Trans.). New York: Pantheon Books. (Original work published 1975)

Garland, D. (1990). Punishment and modern society: A study in social theory. Chicago: University of Chicago Press.

Goffman, E. (1961). Asylums: Essays on the social situation of mental patients and other inmates. Garden City, NY: Anchor Books.

Irwin, J. (1985). The jail: Managing the underclass in American society. Berkeley: University of California Press.

Likert, R. (1967). “The Method of Constructing and Attitude Scale,” in Attitude Theory and. Measurement. P.90-95. New York: Wiley & Sons.

Schein, E. H. (1985). Organizational culture and leadership: A dynamic view. San Francisco: Jossey-Bass.

Sintoppant, A. (2002). Appropriate Model of Prison For Institutional Treatment of Prisoners in Thailand. Doctor of Philosophy, Criminology, Justice Administration and Society Thesis, Mahidol University, Bangkok. (In Thai).

Toch, H. (1977). Living in prison: The ecology of survival. New York: Free Press.

Yamane, T. (1973). Statistics: An Introductory Analysis. New York: Harper and Row.