การรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลของนักศึกษามหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์

Main Article Content

จุฑามาศ พรหมทอง

บทคัดย่อ

      การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลของนักศึกษามหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์ และ 2) ศึกษาปัญหาและอุปสรรคในการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัล กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ นักศึกษามหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์ จำนวน 384 คน ได้มาจากการคำนวณขนาดกลุ่มตัวอย่างตามสูตรของ Yamane (1973) โดยกำหนดค่าความคลาดเคลื่อนที่ระดับ .05 เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบสอบถามมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน


ผลการวิจัยพบว่า 1) นักศึกษามีระดับการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลโดยรวมอยู่ในระดับมาก (𝑥̅ = 4.18) โดยด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงที่สุด คือ ด้านการเข้าถึงสื่อ รองลงมาคือ ด้านความเข้าใจ ด้านการประเมินคุณค่าสื่อ ด้านการวิเคราะห์สื่อ และด้านการใช้สื่ออย่างสร้างสรรค์ ตามลำดับ และ 2) ปัญหาและอุปสรรคในการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลโดยรวมอยู่ในระดับน้อย (𝑥̅ = 2.02) โดยปัญหาที่พบมากที่สุด ได้แก่ ด้านความเข้าใจ รองลงมาคือ ด้านการเข้าถึงสื่อ ด้านการใช้สื่อ ด้านการวิเคราะห์สื่อ และด้านการประเมินคุณค่าสื่อ ตามลำดับ


ผลการวิจัยสะท้อนให้เห็นว่านักศึกษามีศักยภาพในการใช้สื่อดิจิทัลในระดับดี แต่ยังคงมีข้อจำกัดที่ควรได้รับการส่งเสริมและพัฒนา โดยเฉพาะทักษะการคัดกรอง วิเคราะห์ และจัดการข้อมูล เพื่อเสริมสร้างการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัล  

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
พรหมทอง จ. (2026). การรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลของนักศึกษามหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์. มนุษยสังคมสาร (มสส.) คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์, 24(1), 88–102. สืบค้น จาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/jhusoc/article/view/301131
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม. (2568). แผนปฏิบัติราชการกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ระยะ 5 ปี พ.ศ. 2566–2570 (ฉบับปรับปรุงประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2568). สำนักงานปลัดกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม.

โครงการสุขภาพคนไทย. (2567). การใช้เทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อสุขภาพของประชาชน. ใน สุขภาพคนไทย 2567 (น. 8–9). สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล.

จิรภัทร ภู่ขวัญทอง, จุฑาภรณ์ ภารพบ, & เวคิน หนูนำวงศ์. (2564). การใช้เครือข่ายสังคมออนไลน์เพื่อการเรียนรู้ของนักศึกษามหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลศรีวิชัย สงขลา. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 21–34.

จุฑามาศ ฉัตรสุริยาวงศ์. (2564). พฤติกรรมการเปิดรับสื่อสังคมออนไลน์กับการรู้เท่าทันสื่อของนักศึกษาในเขตกรุงเทพมหานคร (วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์).

จุฬารัตน์ บุษบงก์. (2561). การพัฒนารูปแบบการรู้เท่าทันสื่อในศตวรรษที่ 21 ของนักศึกษาระดับปริญญาตรี. วารสารนิสิตวัง, 25(2).

ธนารักษ์ สารเถื่อนแก้วขัณธ์ชัย อธิเกียรติ, & ทิชพร นามวงศ์. (2567). การใช้สื่อสังคมออนไลน์เพื่อส่งเสริมทักษะการเรียนรู้ของผู้เรียนในยุคดิจิทัล. Journal of Applied Education, 2(5), 37–44.

นักรบ นาคสุวรรณ์. (2564). การรู้เท่าทันสื่อสังคมออนไลน์ของนักศึกษาไทยในยุคดิจิทัล. วารสารวิทยาลัยดุสิตธานี, 15(1), 490–502.

ปองปรารถน์ สุนทรเภสัช. (2563). การรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลของนักศึกษานิเทศศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏลำปาง. วารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏลำปาง, 10(1).

เพ็ญพนอ พ่วงแพ, และคณะ. (2565). สภาพปัญหาและความต้องการใช้นวัตกรรมทางการศึกษาเพื่อพัฒนาการจัดการศึกษา. วารสารศิลปากรศึกษาศาสตร์วิจัย, 14(1), 116–126.

พวงเพชร วอนวัฒนา. (2563). ปัจจัยในการสำเร็จการศึกษาล่าช้าและสำเร็จการศึกษาตามเกณฑ์ของนิสิตระดับบัณฑิตศึกษา คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม. วารสารวิชาการ มจร บุรีรัมย์, 5(2).

ศรวัสย์ สมสวัสดิ์. (2565). การรู้เท่าทันสื่อเฟซบุ๊กของนักศึกษามหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่ (วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช).

สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2561). นโยบายและแผนระดับชาติว่าด้วยการพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (พ.ศ. 2561–2580). กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม.

สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม. (2568). แผนกลยุทธ์ด้านดิจิทัล ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2566–2568.

อังคณา แวซอเหาะ. (2564). การรู้เท่าทันสื่อ: ทักษะที่ต้องรู้และนำไปใช้ในยุคสื่อสังคมออนไลน์. วารสารศิลปศาสตร์ (วังนางเลิ้ง) มทร. พระนคร, 1(1), 38–55.

อุบลรัตน์ ยารังกา. (2554). ปัญหาและแนวทางการพัฒนาการให้บริการสาธารณอินเทอร์เน็ตไร้สายของเทศบาลตำบลแม่แจ่ม อำเภอแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่ (วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช).

แววตา เตชาทวีวรรณ. (2559). การรู้สารสนเทศสำหรับการเรียบเรียงโครงงาน (พิมพ์ครั้งที่ 2). มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.

Yamane, T. (1973). Statistics: An introductory analysis (3rd ed.). Harper & Row.