อิทธิพลของกรอบแนวคิดบทบาท สิทธิ ค่านิยม และหน้าที่ของสตรีอินเดียโบราณที่มีต่อบทบาทของพระเทวี ในคัมภีร์เทวีมาหาตมยะและคัมภีร์ลลิโตปาขยานะ

อิทธิพลของกรอบแนวคิดบทบาท สิทธิ ค่านิยม และหน้าที่ของสตรีอินเดียโบราณที่มีต่อบทบาทของพระเทวี ในคัมภีร์เทวีมาหาตมยะและคัมภีร์ลลิโตปาขยานะ

ผู้แต่ง

  • ศุภัค ศักดิ์อุดมขจร ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต (สาขาวิชาภาษาสันสกฤต) คณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร

คำสำคัญ:

เทวีมาหาตมยะ, ลลิโตปาขยานะ, บทบาทของพระเทวี, ฤคเวท, มนุสมฤติ

บทคัดย่อ

        บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาอิทธิพลของกรอบแนวคิดสิทธิ ค่านิยม บทบาทและหน้าที่ของสตรีตามคัมภีร์ฤคเวทและคัมภีร์มนุสมฤติที่ปรากฏในบทบาทของพระเทวีจากคัมภีร์เทวีมาหาตมยะและคัมภีร์ลลิโตปาขยานะ
        ผลการศึกษาพบว่าคัมภีร์เทวีมาหาตมยะได้เน้นแสดงบทบาทของพระเทวีในฐานะมารดาผู้ยิ่งใหญ่ของสิ่งมีชีวิตทั้งปวงเป็นบทบาทหลักและได้แทรกบทบาทของพระเทวีในฐานะบุตรสาวและภรรยาเป็นบทบาทรองที่มีความสำคัญต่อเนื้อเรื่องน้อยกว่าบทบาทในฐานะมารดา ในขณะที่คัมภีร์ลลิโตปาขยานะได้แสดงบทบาทของพระเทวีในฐานะบุตรสาว ภรรยาและมารดาตามค่านิยมที่ปรากฏในคัมภีร์ฤคเวทและคัมภีร์มนุสมฤติเป็นบทบาทหลักที่มีความสำคัญต่อเนื้อเรื่องเท่ากัน
        การศึกษาในครั้งนี้ได้แสดงให้เห็นว่าผู้ประพันธ์คัมภีร์เทวีมาหาตมยะและคัมภีร์ ลลิโตปาขยานะได้รับอิทธิพลทางความคิดมาจากกรอบแนวคิดค่านิยมและบทบาทของสตรีที่ปรากฏในคัมภีร์ฤคเวทและคัมภีร์มนุสมฤติและได้คัดเลือกค่านิยมและสิทธิของสตรีที่มีลักษณะเชิดชูบทบาทของสตรีให้มีความสำคัญเทียบเท่ากับบทบาทของบุรุษมาใช้สร้างบทบาทของพระเทวีซึ่งเป็นตัวละครเอกในผลงานวรรณกรรมของตนเอง

เอกสารอ้างอิง

วาสนา ไอยรารัตน์. (2522). สิทธิและหน้าที่ของสตรีในวรรณกรรมสันสกฤตที่ว่าด้วยธรรมศาสตร์. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

Buhler, G. (2024). Manusmriti. Pandua. Saraswat Prakashan.

Hattangadi, S., Wortman, K., Shankaran, K., chakroborty, D., & Jarve, A. (2024). Devi Mahatmyam or Durga Saptashati. Retrieved from https://sanskritdocuments.org/doc_devii/durga700.pdf

Indra. (1940). THE STATUS OF WOMEN IN ANCIENT INDIA. Lahore. THE MINERVA BOOKSHOP.

TIRUMULPAD, T. N. K.. (1918). LALITOPAKHYANA From the Uttarkhanda of Brahmandapurana. Bombay. Niryana Sagar Press.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-06-03

รูปแบบการอ้างอิง

ศักดิ์อุดมขจร ศ. (2026). อิทธิพลของกรอบแนวคิดบทบาท สิทธิ ค่านิยม และหน้าที่ของสตรีอินเดียโบราณที่มีต่อบทบาทของพระเทวี ในคัมภีร์เทวีมาหาตมยะและคัมภีร์ลลิโตปาขยานะ: อิทธิพลของกรอบแนวคิดบทบาท สิทธิ ค่านิยม และหน้าที่ของสตรีอินเดียโบราณที่มีต่อบทบาทของพระเทวี ในคัมภีร์เทวีมาหาตมยะและคัมภีร์ลลิโตปาขยานะ. วารสารภาษา ศาสนา และวัฒนธรรม, 15(1), 125–138. สืบค้น จาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/gshskku/article/view/297015

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย