กลยุทธ์การบริหารจัดการหลักสูตรสาขาวิชาเคมีเชิงรุกในยุควิกฤตประชากรลดลง สู่ความเป็นเลิศอย่างยั่งยืน
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาการบริหารจัดการหลักสูตรสาขาวิชาเคมีในยุควิกฤตประชากรลดลง และ 2) พัฒนากลยุทธ์การบริหารจัดการหลักสูตรสาขาวิชาเคมีเชิงรุกสู่ความเป็นเลิศอย่างยั่งยืน เป็นการวิจัยแบบผสานวิธี ผู้ให้ข้อมูลประกอบด้วย ผู้ทรงคุณวุฒิระดับบริหารและคณาจารย์ จำนวน 9 คน และกลุ่มตัวอย่างนักศึกษาสาขาวิชาเคมีจาก 3 สถาบันอุดมศึกษา จำนวน 68 คน เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ แบบวิเคราะห์เอกสาร แบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้าง และแบบสอบถามความพึงพอใจที่มีค่าความเชื่อมั่นทั้งฉบับ (Cronbach’s Alpha Coefficient) เท่ากับ 0.95 วิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์เนื้อหา (Content Analysis) การหาค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน
ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพการบริหารจัดการหลักสูตรมีการปรับตัวโดยเน้นการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) ที่เชื่อมโยงกับภาคอุตสาหกรรม และให้ความสำคัญสูงสุดกับระบบดูแลสุขภาวะนักศึกษา (Well-being) โดยนักศึกษามีความพึงพอใจต่อการบริหารจัดการหลักสูตรในภาพรวมอยู่ในระดับมาก (M = 4.08, SD = 0.69) และพึงพอใจสูงสุดในประเด็นการดูแลช่วยเหลือนักศึกษาเมื่อเกิดสถานการณ์วิกฤต (M = 4.31, SD = 0.89) 2) กลยุทธ์การบริหารจัดการหลักสูตรสาขาวิชาเคมีเชิงรุกประกอบด้วย 5 องค์ประกอบ ได้แก่ 1) การปรับตำแหน่งเชิงกลยุทธ์และความหลากหลาย 2) การจัดการเรียนรู้เชิงรุกและสมรรถนะนวัตกร 3) ระบบดูแลและสร้างความสุข 4) การสร้างพันธมิตรและเครือข่าย และ 5) การบริหารจัดการโครงสร้างและทรัพยากร ซึ่งกลยุทธ์ดังกล่าวเป็นแนวทางสำคัญในการพลิกฟื้นหลักสูตรให้ก้าวข้ามข้อจำกัดด้านประชากรศาสตร์และสร้างความยั่งยืนทางการศึกษา
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ยังไม่เคยลงตีพิมพ์ในวารสารใดมาก่อน และไม่อยู่ระหว่างการพิจารณาของวารสารอื่น
บทความที่ลงพิมพ์เป็นข้อคิดเห็น/แนวคิด/ทัศนคติของผู้เขียนเท่านั้น หากเกิดผลทางกฎหมายใดๆที่อาจ
เกิดขึ้นจากบทความนี้ ผู้เขียนจะเป็นผู้รับผิดชอบ และบทความนี้เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
กองพัฒนาข้อมูลและตัวชี้วัดสังคม. (2563). รายงานสถานการณ์โครงสร้างประชากรไทยกับการเปลี่ยนแปลงอุดมศึกษา. สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
บัวระภา พรหมศิริ, ประเวศ เวชชะ, และสุรเดช อุปปินใจ. (2567). นวัตกรรมการบริหารจัดการเชิงรุกเพื่อพัฒนาหลักสูตรกลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และ
วัฒนธรรม เพื่อรองรับการเปลี่ยนแปลงในยุคปัญญาประดิษฐ์. วารสารการบริหารการศึกษาและนวัตกรรมการศึกษา, 4(2), 79-93.
ศุภภัทรวริศรา เกตุสุนทร และฉัตรณรงค์ศักดิ์ สุธรรมดี. (2564). การศึกษาในยุค Disruptive Technology. วารสารการบริหารท้องถิ่นและนวัตกรรม, 5(3), 73-74.
ASEAN University Network-Quality Assurance. (2020). Guide to AUN-QA assessment at programme level (Version 4.0). ASEAN University Network.
Baik, C., Larcombe, W., & Brooker, A. (2019). How universities can enhance student mental wellbeing: The student perspective. Higher Education Research & Development, 38(4), 674-687. https://doi.org/10.1080/07294360.2019.1576596
Daizen, T. (2020). Higher education reform and shrinking student populations in Japan: Policy and institutional responses. Higher Education Forum, 17, 45–59. https://doi.org/10.15027/49123
Darling-Hammond, L. (2021). Defining teaching quality around the world. European Journal of Teacher Education, 44(3), 295–308. https://doi.org/10.1080/02619768.2021.1919080
Fullan, M., & Gallagher, Q. (2020). The Devil is in the Details: System Solutions for Equity and Excellence. Corwin Press.
Kim, S., & Lee, J. (2022). Survival strategies of regional universities in South Korea facing the demographic cliff: A curriculum restructuring perspective. Journal of Higher Education Policy and Management, 44(3), 281–297. https://doi.org/10.1080/1360080X.2022.2041234
Likert, R. (1967). The Method of Constructing an Attitude Scale. Wiley.
Schiller, D., & Liefner, I. (2007). Higher education funding reform and university-industry links in developing countries: The case of Thailand. Higher Education, 54(4), 543-556. https://doi.org/10.1007/s10734-006-9012-1
Seemiller, C., & Grace, M. (2022). Generation Z: A Century in the Making. Routledge.
Seery, M. K. (2019). Establishing curriculum framework and outcome-based assessment in tertiary chemistry education. Chemistry Education Research and Practice, 20(4), 640–651. https://doi.org/10.1039/C9RP00082K
Spady, W. G. (1994). Outcome-Based Education: Critical Issues and Answers. American Association of School Administrators.
Thaikla, A., Puncreobutr, V., & Jiraro, P. (2021). Strategic management model for internationalization of specialized and professional higher education institutions. Journal of Educational and Social Research, 11(6), 260-268. https://doi.org/10.36941/jesr-2021-0144
Towns, M. H., & Chiu, M. H. (2019). Outcome-based assessment and meaningful learning in undergraduate chemistry laboratories. Journal of Chemical Education, 96(11), 2351–2360. https://doi.org/10.1021/acs.jchemed.9b00412
Vygotsky, L. S. (1978). Mind in Society: The Development of Higher Psychological Processes. Harvard University Press.
World Bank. (2023). Demographic shifts and the future of higher education enrollment in Southeast Asia (World Bank Policy Research Working Paper No. 10452). World Bank Group.
Zuin, V. G., & Borghesan, E. A. (2021). Green and sustainable chemistry education in the age of machine learning. Current Opinion in Green and Sustainable Chemistry, 32, 100535. https://doi.org/10.1016/j.cogsc.2021.100535
