แนวทางพัฒนาการจัดการเรียนการสอนวิชาพระพุทธศาสนาตามหลักภาวนา 4 ของโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระยอง เขต 2
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์1) เพื่อศึกษาสภาพการจัดการเรียนการสอนวิชาพระพุทธศาสนาของโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระยอง เขต 2 2) เพื่อศึกษาวิธีการพัฒนาการจัดการเรียนการสอนวิชาพระพุทธศาสนาตามหลักภาวนา 4 ของโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระยอง เขต 2 3) เพื่อเสนอแนวทางพัฒนาการจัดการเรียนการสอนวิชาพระพุทธศาสนาตามหลักภาวนา 4 ของโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระยอง เขต 2 เป็นการวิจัยแบบผสมวิธีระหว่างงานวิจัยเชิงปริมาณและงานวิจัยเชิงคุณภาพ ใช้กลุ่มตัวอย่างผู้บริหารสถานศึกษาและครู โดยใช้สถิติวิเคราะห์ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐานและวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการวิจัยพบว่า 1) การศึกษาสภาพการจัดการเรียนการสอนวิชาพระพุทธศาสนาของโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระยอง เขต 2 พบว่าโดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก ระดับการปฏิบัติทุกด้านอยู่ในระดับมากเรียงลำดับจากมากไปหาน้อย ได้แก่ด้านกิจกรรมการเรียนการสอน ด้านสื่อการเรียนรู้ ด้านการวัดผลและประเมินผลการศึกษาและด้านกระบวนการเรียนรู้โดยสภาพ รายข้อที่ควรพัฒนา ได้แก่กระบวนการเรียนรู้ส่งเสริมการนำความรู้ไปใช้ในชีวิตประจำวัน กระบวนการเรียนรู้ส่งเสริมการพัฒนาตนเอง กระบวนการเรียนรู้ส่งเสริมการคิดวิเคราะห์และแก้ปัญหา 2) วิธีการพัฒนาการจัดการเรียนการสอนวิชาพระพุทธศาสนาตามหลักภาวนา 4 ของโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระยอง เขต 2 พบว่ากระบวนการเรียนรู้ส่งเสริมการนำความรู้ไปใช้ในชีวิตประจำวัน การนำหลักธรรมทางพระพุทธศาสนาไปใช้ในชีวิตประจำวันสามารถทำได้ผ่านกิจกรรมต่างๆ ที่ส่งเสริมให้นักเรียนได้ปฏิบัติจริง เช่น การทำกิจกรรมกลุ่ม การบริการสังคม การบันทึกประสบการณ์และการเล่นเกมส์ ซึ่งจะช่วยให้นักเรียนพัฒนาทักษะต่างๆ และนำไปประยุกต์ใช้ในชีวิตจริงได้อย่างมีประสิทธิภาพ กระบวนการเรียนรู้ส่งเสริมการพัฒนาตนเองตามหลักภาวนา 4 มุ่งเน้นไปที่การพัฒนาบุคคลทั้งด้านร่างกาย จิตใจและปัญญา โดยมีกิจกรรมหลักๆคือพัฒนาร่างกาย พัฒนาศีล พัฒนาจิตใจ พัฒนาปัญญาและกระบวนการเรียนรู้ส่งเสริมการคิดวิเคราะห์และแก้ปัญหาตามหลักภาวนา 4 มุ่งเน้นไปที่การให้นักเรียนได้มีส่วนร่วมในการเรียนรู้ ฝึกคิดวิเคราะห์และนำหลักธรรมไปประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง 3) เสนอแนวทางพัฒนาการจัดการเรียนการสอนวิชาพระพุทธศาสนาตามหลักภาวนา 4 ของโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระยอง เขต 2 ด้านกระบวนการเรียนรู้ ตามหลักภาวนา 4 ส่งเสริมการนำความรู้ไปใช้ในชีวิตประจำวัน นำเรื่องราวในชีวิตประจำวันมาเป็นตัวอย่างในการอธิบายหลักธรรม เช่น การใช้หลักเมตตาในการอยู่ร่วมกับผู้อื่น การใช้ปัญญาในการแก้ปัญหา ส่งเสริมการพัฒนาตนเอง โดยสร้างสื่อการเรียนรู้ที่หลากหลายและทันสมัย เช่น วิดีโอ เอนิเมชัน เกม หรือแอปพลิเคชัน จัดกิจกรรมที่หลากหลายและน่าสนใจ เช่น การอภิปราย การทำโครงงาน การปฏิบัติธรรม ส่งเสริมการคิดวิเคราะห์และแก้ปัญหา นำหลักธรรมมาอธิบายเหตุการณ์ในชีวิตจริง เพื่อให้ผู้เรียนเห็นความสำคัญและนำไปประยุกต์ใช้ได้ สอนให้รู้จักผิดชอบชั่วดี มีความรับผิดชอบต่อตนเองและผู้อื่น
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ส่งมาขอรับการตีพิมพ์ในวารสารบวรสหการศึกษาและมนุษยสังคมศาสตร์ จะต้องไม่เคยตีพิมพ์หรืออยู่ระหว่างการพิจารณาจากผู้ทรงคุณวุฒิเพื่อตีพิมพ์ในวารสารอื่น รวมทั้งผู้เขียนจะต้องคำนึงถึงจริยธรรมการวิจัย ไม่ละเมิดหรือคัดลอกผลงานของผู้อื่นมาเป็นของตนเอง ซึ่งทางวารสารฯ ได้กำหนดความซ้ำของผลงาน ด้วยโปรแกรม CopyCat เว็บ Thaijo ในระดับ ไม่เกิน 25%
ในกรณีที่ บทความวิจัยมีกระบวนการวิจัยเกี่ยวข้องกับมนุษย์ ผู้นิพนธ์จะต้องส่งหลักฐานการรับรองจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์มาประกอบการลงตีพิมพ์ด้วยจึงจะได้รับการพิจารณาลงตีพิมพ์ในวารสาร
ผู้เขียนบทความจะต้องปฏิบัติตามหลักเกณฑ์การเสนอบทความเพื่อตีพิมพ์ในวารสารบวรสหการศึกษาและมนุษยสังคมศาสตร์ รวมทั้งระบบการอ้างอิงต้องเป็นไปตามหลักเกณฑ์ของวารสารบวรสหการศึกษาและมนุษยสังคมศาสตร์ โดยรวมทั้งทัศนะและความคิดเห็นที่ปรากฏในบทความในวารสารบวรสหการศึกษาและมนุษยสังคมศาสตร์ ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความนั้น และไม่ถือเป็นทัศนะและความรับผิดชอบของกองบรรณาธิการวารสารบวรสหการศึกษาและมนุษยสังคมศาสตร์และวารสารบวรสหการศึกษาและมนุษยสังคมศาสตร์
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2544). คู่มือการจัดกระบวนการเรียนรู้หน้าที่พลเมืองศีลธรรม ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย. กรุงเทพมหานคร: คุรุสาลาดพร้าว.
จิตติมา สุนทรรส. (2564). รูปแบบการใช้หลักภาวนา 4 เพื่อการจัดการเรียนรู้ในโรงเรียนคุณธรรมของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษามหาสารคาม เขต 1. ดุษฎีนิพนธ์พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
จิตติมา สุนทรรส. (2564). รูปแบบการใช้หลักภาวนา 4 เพื่อการจัดการเรียนรู้ในโรงเรียนคุณธรรมของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษามหาสารคาม เขต 1. ดุษฎีนิพนธ์พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
ฉวีวรรณ ยะสุรินทร์. (2540). การพัฒนาหน่วยการเรียนการสอนเรื่อง พระพุทธศาสนาสำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
ทินพันธ์ นาคะตะ. (2543). พระพุทธศาสนากับสังคมไทย. กรุงเทพมหานคร: สหายบล็อกและการพิมพ์.
พระครูปลัดกวีวัฒน์ และคณะ. (2563). การจัดการเรียนการสอนวิชาพระพุทธศาสนาของพระสอนศีลธรรมในโรงเรียน ในบริบทฐานวิถีชีวิตใหม่ (New Normal). รายงานการวิจัย. สถาบันวิจัยญาณสังวร มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย.
พระครูปัญญาวัฒนกิจ ปญฺญาวฑฺฒโน (พึ่งสูงเนิน). (2549). สภาพและปัญหาการจัดการเรียนการสอนของครูผู้สอนวิชาพระพุทธศาสนา ช่วงชั้นที่ 3 ในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษานครราชสีมา เขต 4. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยราชภัฎนครราชสีมา.
พระมหาสมศักดิ์ วิทยาสิงห์. (2556). เคราะห์หลักสูตรพระพุทธศาสนาภายใต้นโยบายปฏิรูปการศึกษา. สารนิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยเกริก.
พระราชวรมุนี (ป. อ. ปยุตฺโต). (2528). ปรัชญาการศึกษาไทย ฉบับแก้ไขรวบรวมใหม่. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพมหานคร: กระทรวงศึกษาธิการ.
วิไล ตั้งจิตสมคิด. (2534). การศึกษาและความเป็นครูไทย. กรุงเทพมหานคร: โอ เอส พริ้นติ้ง เฮ้าส์.
สภาสังคมสงเคราะห์แห่งประเทศไทย. (2542). การส่งเสริมศาสนาและพัฒนาจิตใจและการป้องกันแก้ไขปัญหายาเสพติด. กรุงเทพมหานคร: สภาสังคมสงเคราะห์แห่งประเทศไทย.
สุมน อมรวิวัฒน์. (2542). การพัฒนาการเรียนรู้ตามหลักพุทธศาสตร์. ทักกระบวนการเผชิญสถานการณ์.กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์สุโขทัยธรรมาธิราช.
Dorothy Bennett and other. (2009). It All Depends: Strategies for Designing Technologies for Education Change. Maxico: University of Minnesota.
Isaksson, Sarah. (2020). Social media in the Swedish EFL classroom: An empirical study on Swedish English teachers. Attitudes and practices regarding social media, 12(2), 18.
Johnson Rodney J. (2014). Based on Teacher Perceptions: Would the Use of Social Media Via Mobile Devices in Grades 9-12 Classrooms Increase Student Engagement in Learning Activities. Dissertations and Doctoral Studies. Dissertations and Doctoral Studies: Walden University.
Quintanilla, Brenda U. (2019). Social Media Implications: Secondary Teacher's Use of Social Media for Personal Professional and Teaching Purposes. Dissertations and Doctoral Studies. Dissertations and Doctoral Studies: Walden University.
