การบริหารงานงบประมาณตามหลักธรรมาภิบาลของผู้บริหารสถานศึกษา โรงเรียนขยายโอกาส สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ประถมศึกษาร้อยเอ็ดเขต 2

Main Article Content

อารดา อาจเดช
สมาน แก้วคำไสย์
พีรวัฒน์ ชัยสุข

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพการบริหารงานงบประมาณ 2) ศึกษาวิธีการบริหารงานงบประมาณตามหลักธรรมาภิบาล และ 3) เสนอแนวทางการบริหารงานงบประมาณตามหลักธรรมาภิบาลของผู้บริหารสถานศึกษาโรงเรียนขยายโอกาส สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาร้อยเอ็ด เขต 2 การวิจัยแบ่งเป็น 3 ระยะ ได้แก่ ระยะที่ 1 การวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มประชากรคือผู้บริหารสถานศึกษา จำนวน 98 คน เก็บข้อมูลด้วยแบบสอบถาม ระยะที่ 2 การวิจัยเชิงคุณภาพ โดยสัมภาษณ์ผู้ทรงคุณวุฒิด้านการบริหารงบประมาณตามหลักธรรมาภิบาล จำนวน 10 คน และระยะที่ 3 การยืนยันแนวทาง โดยผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 9 คน ประเมินความเหมาะสม ความเป็นไปได้ และความเป็นประโยชน์ ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพการบริหารงานงบประมาณตามหลักธรรมาภิบาลโดยรวมอยู่ในระดับมาก (  = 4.21,  = 0.77) โดยเรียงลำดับจากมากไปหาน้อย ได้แก่ ด้านการตรวจสอบ ติดตาม และประเมินผล ด้านการจัดสรรงบประมาณ ด้านการระดมทรัพยากรและการลงทุนเพื่อการศึกษา ด้านการบริหารการเงิน ด้านการบริหารบัญชี ด้านการจัดทำและเสนอของบประมาณ และด้านการบริหารพัสดุและสินทรัพย์ 2) วิธีการบริหารงานงบประมาณของผู้บริหารสถานศึกษาครอบคลุมทุกขั้นตอน โดยยึดหลักความโปร่งใส การมีส่วนร่วม ความคุ้มค่า ความรับผิดชอบ และหลักนิติธรรม และ 3) แนวทางการบริหารงานงบประมาณตามหลักธรรมาภิบาลที่พัฒนาขึ้นมีลักษณะเป็นระบบ ครอบคลุมทุกด้าน และได้รับการยืนยันว่ามีความเหมาะสม  ความเป็นไปได้ และความเป็นประโยชน์ในระดับมากที่สุด (  = 4.79,  = 0.53)

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
อาจเดช อ., แก้วคำไสย์ ส., & ชัยสุข พ. (2026). การบริหารงานงบประมาณตามหลักธรรมาภิบาลของผู้บริหารสถานศึกษา โรงเรียนขยายโอกาส สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ประถมศึกษาร้อยเอ็ดเขต 2. บัณฑิตสาเกตปริทรรศน์, 11(1), 244–257. สืบค้น จาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/saketreview/article/view/298661
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ภาษาไทย

เกตุจันทร์ฑา ศรีวะรมย์. (2560). กลยุทธ์การบริหารงบประมาณในสถานศึกษาขั้นพื้นฐานสังกัดกรุงเทพมหานคร. วารสารวิจัยทางการศึกษา คณะศึกษาศาสตร์. มหาวิทยาลัยศรีนครินทร์วิโรฒ .

จิดานันท์ สวนคล้าย และคณะ. (2563). การบริหารงานงบประมาณของผู้บริหารสถานศึกษาในสังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดนนทบุรี. SOUTHEAST BANGKOK JOURNAL: 122-139.

จินตนา สุนาวงศ์ และคณะ. (2562). บทบาทของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพของการบริหารงานงบประมาณของสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาฉะเชิงเทรา เขต 2. วารสารการจัดการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร: 544-557.

ณัฐฐินันท์ นิ่มสุดใจ. (2566). แนวทางการบริหารงานงบประมาณในยุคดิจิทัล ตามหลักสุจริต 3 โรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาพระนครศรีอยุธยา. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพุทธบริหารการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

นฤมล ทองอินทร์ และคณะ. (2566). กลยุทธ์การบริหารงบประมาณในสถานศึกษา. มจร.กาญจนปริทรรศน์: 146-160.

บุญทิวา วงษ์เสือ. (2567). การวิจัยเชิงประเมินผลนวัตกรรมการบริหารจัดการงานงบประมาณของโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุพรรณบุรี เขต 2. วารสารการจัดการภาครัฐและการเมือง: 48-58.

ปรีชา วีระพลขันธ์ และคณะ. (2566). แนวทางการบริหารงานงบประมาณตามหลักธรรมาภิบาลของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา.

นครศรีธรรมราช. นครศรีธรรมราช. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาพุทธบริหารการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระมหาณัชพล สิทฺธิเมธี (สิทธิพรหม). (2568). การบริหารงานงบประมาณตามหลักธรรมาภิบาลของผู้บริหารโรงเรียนการกุศลของวัดในพระพุทธศาสนา ภาคอีสาน เขต 3. วิทยานิพนธ์ครุ ศาสตรมหาบัณฑิต สาขาพุทธบริหารการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พัชรินทร์ ขำวงษ์. (2564). การบริหารความเสี่ยงงานการเงิน บัญชีและพัสดุของสถานศึกษาภาครัฐแห่งหนึ่ง. การค้นคว้าอิสระ ปริญญาบริหารธุรกิจบัณฑิต สาขาการบัญชี. มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี.

พิทยา ชาวดร และคณะ. (2568). การบริหารงานพัสดุในยุคดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาขนาดใหญ่ของสหวิทยาเขตพระพุทธบาทบัวบก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาอุดรธานี. วารสารการจัดการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร: 728-743.

เมธาพัฒน์ กิตติ์ธนาเถียร. (2567). แนวทางการพัฒนาการระดมทรัพยากรเพื่อการบริหารจัดการศึกษาในยุค Generative AI ของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพิจิตร เขต 1. วารสารการวิจัยนวัตกรรมการจัดการธุรกิจ: 1-20.

วนิดา ยอดวันดี และคณะ. (2568). การบริหารงานงบประมาณของผู้บริหารโรงเรียนกลุ่มเมือง6 สังกัด สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุดรธานี เขต 1. วารสารวิทยากรจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร: 1150-1161.

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุราษฎร์ธานี เขต 3. (2562, มีนาคม 20). ระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการสร้างระบบบริหารกิจการบ้านเมืองและสังคมที่ดี พ.ศ. 2542. วันที่สืบค้น 1 มกราคม 2568 แหล่งที่มา: https://www.surat3.go.th/?p=8525.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ. (2563). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2545 และ (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2553. วันที่สืบค้น 5 พฤศจิกายน 2568 จาก: https://www.moe.go.th/%E0%B8%9E%E0.

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2566). แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 พ.ศ. 2566–2570. กรุงเทพมหานคร: สานักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.

สุนีย์ ใจเรือง. (2562). การบริหารงานงบประมาณของโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื่นที่การศึกษาประถมศึกษาศรีสะเกษ เขต 1. วารสารส่งเสริมและพัฒนาวิชาการสมัยใหม่: 466-481.

สุพัตรา สิงมะหันต์. (2568). การบริหารงานงบประมาณของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสกลนคร. วารสารสหศาสตร์การพัฒนาสังคม: 934-949.

อาทิตยา ชาติบุตร และคณะ. (2568). แนวทางการพัฒนาการระดมทรัพยากรเพื่อการบริหารจัดการศึกษาในยุค Generative AI ของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพิจิตร เขต 1. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์: 30-43.

ภาษาอังกฤษ

Chaoworn, P., et al. (2025). Digital-era procurement administration of large school administrators in Phra Phutthabat Buabok Consortium under Udon Thani Educational Service Area Office. Sakon Nakhon Rajabhat University Journal of Management. 728–743.

Chatibut, A., et al. (2025). Guidelines for resource mobilization development for educational management in the Generative AI era under Phichit Primary Educational Service Area Office 1. Journal of Interdisciplinary Innovation Review. 30–43.

Jairueang, S. (2019). Budget administration of schools under Sisaket Primary Educational Service Area Office 1. Journal of Modern Academic Development. 466–481.

Ketjantada, S. (2017). Budget management strategies in basic education institutions under the Bangkok Metropolitan Administration. Educational Research Journal, Faculty of Education, Srinakharinwirot University. 20–33.

Khamwong, P. (2021). Financial, accounting, and procurement risk management in a public educational institution (Independent study, Bachelor of Business Administration in Accounting). Graduate School, Rajamangala University of Technology Thanyaburi.

Kittithanathian, M. (2024). Guidelines for resource mobilization development for educational management in the Generative AI era under Phichit Primary Educational Service Area Office 1. Journal of Business Management Innovation Research. 1–20.

Nimsutjai, N. (2023). Guidelines for budget administration in the digital era based on the Threefold Honesty principles in schools under Phra Nakhon Si Ayutthaya Secondary Educational Service Area Office. Master’s thesis, Buddhist Educational Administration. GraduateSchool: Mahachulalongkornrajavidyalaya University.

Office of the National Economic and Social Development Council. (2023). The Thirteenth National Economic and Social Development Plan (2023–2027). Bangkok: Office of the National Economic and Social Development Council.

Office of the National Education Commission. (2020, October 12). National Education Act B.E. 2542 (1999) and Amendments (No. 2) B.E. 2545 (2002) and (No. 3) B.E. 2553 (2010). Retrieved November 5, 2025, from https://www.moe.go.th/.

Phra Maha Natchaphon Siddhimethi (Sittiphrom). (2025). Budget administration based on good governance principles of administrators in Buddhist temple charity schools, Northeastern Region Area 3.Master’s thesis. Buddhist Educational Administration. Graduate School: Mahachulalongkornrajavidyalaya University.

Singmahan, S. (2025). Budget administration of school administrators under Sakon Nakhon Secondary Educational Service Area Office. Interdisciplinary Journal of Social Development. 934–949.

SuanKlai, J., et al. (2020). Budget administration of school administrators under the Nonthaburi Provincial Administrative Organization. Southeast Bangkok Journal. 122–139.

Sunawong, J., et al. (2019). Roles of school administrators affecting the efficiency of budget administration in schools under Chachoengsao Primary Educational Service Area Office 2. Sakon Nakhon Rajabhat University Journal of Management. 544–557.

Surat Thani Primary Educational Service Area Office 3. (2019, March 20). Prime Minister’s Office Regulation on Good Governance Administration B.E. 2542 (1999). Retrieved January 1, 2025, from https://www.surat3.go.th/?p=8525.

Thongin, N., et al. (2023). Budget management strategies in educational institutions. MCU Kanchana Review. 146–160.

Weerapolkhan, P., et al. (2023). Guidelines for budget administration based on good governance principles in schools under Nakhon Si Thammarat Secondary Educational Service Area Office. Master’s thesis. Buddhist Educational Administration. Graduate School: Mahachulalongkornrajavidyalaya University.

Wongseua, B. (2024). An evaluation research of innovative budget management in schools under Suphanburi Primary Educational Service Area Office 2. Journal of Public Management and Politics. 48–58.

Yodwandi, W., et al. (2025). Budget administration of school administrators in Muang Cluster 6 under Udon Thani Primary Educational Service Area Office 1. Sakon Nakhon Rajabhat University Journal of Management. 1150–1161.