ศึกษาแนวทางการพัฒนาความสามัคคีของชุมชนด้วยหลักสาราณียธรรม ในตำบลวัดหลวง อำเภอโพนพิสัย จังหวัดหนองคาย
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยเรื่องนี้มีวัตถุประสงค์ (1) เพื่อศึกษาหลักสาราณียธรรมในพระพุทธศาสนาเถรวาท (2) เพื่อศึกษาสภาพความสามัคคีของชุมชนในตำบลวัดหลวง (3) เพื่อศึกษาแนวทางการพัฒนาความสามัคคีของชุมชนด้วยหลักสาราณียธรรม ในตำบลวัดหลวง อำเภอโพนพิสัย จังหวัดหนองคาย เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยการศึกษาข้อมูลด้านเอกสาร แล้ววิเคราะห์ข้อมูลจากการสัมภาษณ์ มีผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 25 รูป/คน ผลการวิจัยพบว่า
หลักสาราณียธรรมในพระพุทธศาสนาเถรวาทช่วยเสริมสร้างความรู้สึกที่ดีให้เกิดขึ้นต่อกันและกันอยู่เสมอ ประกอบด้วย 1) เมตตากายกรรม 2) เมตตาวจีกรรม 3) เมตตามโนกรรม 4) สาธารณโภคิตา 5) สีลสามัญญตา 6) ทิฏฐิสามัญญตา เป็นหลักธรรมที่ชุมชนใช้เป็นเครื่องมือในการเสริมสร้างความสามัคคีให้เกิดขึ้นด้วย
สภาพความสามัคคีของชุมชนในตำบลวัดหลวง (1) หลักความสามัคคี (2) ประโยชน์ของความสามัคคี (3) ความขัดแย้งกันในชุมชน (4) การแก้ไขปัญหาความขัดแย้งในชุมชน (5) โทษของการขาดความสามัคคีในชุมชน และ (6) การสร้างความสามัคคีในชุมชน ยังขาดความสามัคคีใน 4 ด้าน ได้แก่ (1) ขาดการพร้อมเพรียงกันทางกาย ไม่ช่วยกันสนับสนุนส่งเสริมการงานของหมู่คณะให้สำเร็จลุล่วง (2) ขาดความพร้อมเพรียงกันทางใจ (3) ขาดพลังในการทำงาน (4) ถือทิฏฐิมานะ
แนวทางการพัฒนาความสามัคคีของชุมชนด้วยหลักสาราณียธรรม ดังนี้ 1) การส่งเสริมความสามัคคีทางกาย คือ (1) เมตตากายกรรม ปรับใช้ด้านกาย ให้เกียรติกันทั้งต่อหน้าและลับหลัง (2) เมตตาวจีกรรม ปรับใช้ด้านวาจา การพูดแต่สิ่งที่ดีงาม (3) สาธารณโภคี ปรับใช้ด้านเอื้อเฟื้อแบ่งปัน ไม่แบ่งพรรคแบ่งพวก (4) สีลสามัญญตา ปรับใช้ด้านประพฤติตนเสมอกัน การประพฤติปฏิบัติดำรงตนอยู่ในสังคมด้วยความถูกต้อง 2) การส่งเสริมความสามัคคีทางใจ คือ การใช้หลักเมตตามโนกรรม การปรับความคิดเห็นเข้าหากัน การให้ความเคารพยอมรับความคิดเห็นของคนอื่น
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารบัณฑิตสาเกตปริทรรศน์ ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรงซึ่งกองบรรณาธิการวารสาร ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใด ๆบทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารบัณฑิตสาเกตปริทรรศน์ ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารบัณฑิตสาเกตปริทรรศน์ หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อกระทำการใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักอักษรจากวารสารบัณฑิตสาเกตปริทรรศน์ ก่อนเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
ภาษาไทย
ชัยวัฒน์ อัตพัฒน์ และวิธาน สุชีวคุปต์. (2538). หลักการดำรงชีวิตในสังคม. พิมพ์ครั้งที่ 4. กรุงเทพมหานคร: สํานักพิมพ์มหาวิทยาลัยรามคําแหง.
พระพรหมคุณาภรณ์ (ป. อ. ปยุตฺโต). (2547). ธรรมนูญชีวิต. พิมพ์ครั้งที่ 30. กรุงเทพมหานคร: บริษัทสหธรรมิก จำกัด.
พระมหาอุดม สารเมธี. (2550). ความสามัคคีนั้นสำคัญนัก. พิมพ์ครั้งที่ 2. นครปฐม: ระฆังทอง.
พระมหาสมพงษ์ อานนฺโท (สุทธิวรรณา). (2563). การศึกษาประเพณีฮีต 12 ในฐานะเป็นปัจจัยส่งเสริมหลักสาราณียธรรมของชุมชนตำบลโพธิ์ชัย อำเภอเมือง จังหวัดหนองคาย. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระสมุห์อมร อมโร (สีดำ). (2562). แนวทางการประยุกต์ใช้หลักสาราณียธรรมในการมีส่วนร่วมของชุมชนบ้านช่อง ตำบลช่อง อำเภอนาโยง จังหวัดตรัง. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
สมโภชน์ สุวรรณรัตน์ และคณะ. (2560). การสร้างความสามัคคีในหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบด้วยหลักพุทธธรรม. ดุษฎีนิพนธ์ศาสนศาสตรดุษฎีบัณฑิต ภาควิชาพุทธศาสน์ศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย.
ภาษาอังกฤษ
Atthaphat C. and Suchiwakun W. (1995). Principles of Living in Society. 4th ed. Bangkok: Ramkhamhaeng University Press.
Mahachulalongkornrajavidyalaya University. (1996). Thai Tripitaka, Mahachulalongkornrajavid yalaya Edition. Bangkok: Mahachulalongkornrajavidyalaya Printing House.
Phra Phromkunaphon (P. A. Payutto). (2004). The Constitution of Life. 30th ed. Bangkok: Saha Thamik Company Limited.
Phra Maha Udom Saramethi. (2007). Unity is Very Important. 2nd ed. Nakhon Pathom: Rakhangthong.
Phra Maha Sompong Ananto (Suthiwanna). (2020). A Study of the 12 Heet Traditions as a Factor Promoting the Saraniya Dharma Principles of the Pho Chai Subdistrict Community, Mueang District, Nong Khai Province. Master of Buddhist Studies Thesis, Department of Buddhism. Graduate School: Mahachulalongkornrajavidyalaya University.
Phra Sommuh Amorn Amorn (Dam See). (2019). Guidelines for the Application of Saraniyadhamma Principles in Community Participation in Ban Chong, Tambon Chong, Amphoe Na Yong, Trang Province. Master of Buddhist Studies Thesis, Major in Buddhism. Graduate School: Mahachulalongkornrajavidyalaya University.
Suwannarat P., et al. (2017). Creating Unity in a Model Sufficiency Economy Village with Buddhist Principles. Doctor of Philosophy in Religious Studies Thesis, Department of Buddhist Studies. Graduate School: Mahamakut Buddhist University.