พุทธธรรม แก่นแท้แห่งจิตสำนึกในการรักษาและการฟื้นฟูสิ่งแวดล้อม

บทคัดย่อ

          บทความนี้ต้องการชี้ให้เห็นว่ารัฐบาล นักการเมือง และข้าราชการ ได้ร่วมกันกำหนดนโยบายและพัฒนาประเทสไปในแนวทางที่ไม่เหมาะสมและไม่ถูกต้อง เรียกว่า “มิจฉาพัฒนา” เพราะรัฐบาลนักการเมือง และข้าราชการไม่มีศีลธรรมที่ดี ส่งผลให้การบริหารจัดการพัฒนาประเทศมิได้เป็นการเจริญเติบโตที่ยั่งยืน เมื่อปล่อยให้กลุ่มคนเหล่านี้ปกครองประเทส ก็ยิ่งเกิดความวุ่นวายและสร้างปัญหามากขึ้นในสังคม เรียกสถานการณ์เช่นนี้ว่า “มลพิษทางการเมือง” ซึ่งเป็นต้นเหตุนำไปสู่ปัญหามลพิษประเภทต่าง ๆ รวมถึงการเสื่อมถอยคุณภาพสิ่งแวดล้อมและทรัพยากรธรรมชาติ ได้แก่ ปัญหาทรัพยากรที่ดินและป่าไม้, ปัญหาทรัพยากรน้ำและเขื่อน ปัญหามลพิษและอุตสาหกรรม เป็นต้น

          สถานการณ์ปัจจุบัน  จึงเป็นห้วงเวลาที่พุทธศาสนาเรียกว่า “สีลัพพตปรามาส” เป็นการเข้าไปหลงติดอยู่ในศีลและพรตที่ผิด คือ หลงอยู่ในแนวทางมิจฉาพัฒนา ดังนั้นมนุษย์ต้องเข้าใจว่าปัญหาสิ่งแวดล้อมเกิดจากมนุษย์ จึงต้องเริ่มแก้ไขที่มนุษย์

          การรักษาและฟื้นฟูสิ่งแวดล้อมให้เกิดเป็นโลกสีเขียวนั้น ต้องหลอมรวมองค์ความรู้สาขาต่าง ๆ เข้าด้วยกันไม่ว่าจะเป็น ศาสนศาสตร์ สังคมศาสตร์ รัฐศาสตร์ นิติศาสตร์ เศรษฐศาสตร์ วิทยาศาสตร์สาขาต่าง ๆ โดยมีพุทธศาสตร์เป็นแกนกลางในการหลอมรวมให้เกิดความคิดใหม่ จิตสำนึกใหม่ จิตสำนึกสีเขียว เพื่อเป็นพลังแห่งการพัฒนาประเทศไปสาความเจริญเติมโตที่ยั่งยืน ดังที่เรียกว่า “สัมมาพัฒนา”