การบริหารจัดการแบบความร่วมมือขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพื่อส่งเสริมคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ ในจังหวัดสมุทรปราการ
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อวิเคราะห์เงื่อนไขเริ่มต้นและปัจจัยที่สนับสนุนต่อการบริหารจัดการแบบความร่วมมือขององค์รกรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.)เพื่อส่งเสริมคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ ในจังหวัดสมุทรปราการ 2) เพื่อศึกษาถึงลักษณะการบริหารจัดการแบบความร่วมมือของ อปท.เพื่อส่งเสริมคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ ในจังหวัดสมุทรปราการ 3) เพื่อวิเคราะห์ปัญหาอุปสรรคต่อการบริหารจัดการแบบความร่วมมือของ อปท. เพื่อส่งเสริมคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ ในจังหวัดสมุทรปราการ เก็บรวบรวมข้อมูลโดยการศึกษาเอกสาร การสัมภาษณ์เชิงลึก และการจัดสนทนากลุ่ม กลุ่มผู้ให้ข้อมูลสำคัญในการสัมภาษณ์ รวม 15 คน และในการจัดสนทนากลุ่ม รวม 8 คน โดยการเลือกแบบเจาะจง วิเคราะห์ข้อมูลโดยวิธีการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัย พบว่า
1) เงื่อนไขเริ่มต้นและปัจจัยที่สนับสนุนการบริหารจัดการแบบความร่วมมือของ อปท.เพื่อส่งเสริมคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ ในจังหวัดสมุทรปราการ มี 4 อย่าง ได้แก่ (1) บริบททั่วไป ในด้านสภาพเศรษฐกิจ สังคม นโยบายภาครัฐและกฎหมาย (2) ความไม่สมดุลทางทรัพยากรและอำนาจ (3) แรงจูงใจในการมีส่วนร่วมของผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย คือ ปัจจัยอำนวยความสะดวก ความคาดหวังที่จะได้รับสวัสดิการและบริการสาธารณะที่ดี การบริหารงานที่มีความรับผิดชอบต่อชุมชน (4) ปัจจัยด้านภาวะผู้นำ การมีส่วนร่วมของภาคประชาชน/ภาคเอกชน และระบบกลไกลของรัฐที่ส่งเสริมการมีส่วนร่วม 2) ลักษณะการบริหารจัดการแบบความร่วมมือของ อปท.เพื่อส่งเสริมคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ เป็นการบริหารจัดการแบบความร่วมมือทั้งแบบระยะยาวและแบบเฉพาะกิจ ระหว่าง อปท.กับภาคประชาชนและภาคเอกชน ที่มีลักษณะเป็นกระบวนการเริ่มจากการกำหนดนโยบายไปจนถึงการนำนโยบายไปปฏิบัติ ประกอบด้วย (1) การสร้างความเชื่อมั่นระหว่างกัน (2) การสร้างความเข้าใจและข้อตกลงร่วมกัน (3) การดำเนินงานร่วมกัน และ(4) การได้รับผลลัพธ์ร่วมกัน จนเกิดเป็นผลลัพธ์ส่งผลต่อการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ 3) ปัญหาและอุปสรรคต่อการบริหารจัดการแบบความร่วมมือของ อปท. ได้แก่ (1) ปัญหาในบริหารงานของ อปท.ที่มีข้อจำกัดในด้านสิ่งอำนวยความสะดวก ด้านบุคลากร และงบประมาณ (2) ความไม่สะดวกในการเดินทางของผู้สูงอายุและกลุ่มผู้สูงอายุที่ติดบ้าน (3)ปัญหาการแพร่ระบาดของโรคไวรัสโคโรนา 2019 ทำให้การดำเนินกิจกรรมของผู้สูงอายุ ต้องหยุดลงชั่วคราวตั้งแต่ปี 2563
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
ชาย โพธิสิตา. (2554). ศาสตร์และศิลป์แห่งการวิจัยเชิงคุณภาพ (พิมพ์ครั้งที่ 4). กรุงเทพฯ: อมรินทร์ปริ้นติ้ง.
ชัยมงคล สุพรมอินทร์. (2562). ความต้องการและการได้รับการตอบสนองความต้องการของผู้สูงอายุจากการจัดบริการสาธารณะของเทศบาลไทย. วารสารสวนสุนันทาวิชาการและการวิจัย, 13(2), 19-29.
คอรี การีจิ, และณัฐฐา วินิจนัยภาค. (2563). การจัดการปกครองแบบร่วมมือกัน (Collaborative Governance) ในโครงการอุตสาหกรกรรมเพื่อการสร้างงานที่ยั่งยืนในพื้นที่ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้. วารสารการเมืองการปกครอง, 10(2), 1-17.
จุฑามาศ ทรัพย์แสนดี. (2563). การพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุเพื่อรองรับสังคมผู้สูงอายุขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในพื้นที่อำเภอหนองหญ้าปล้อง จังหวัดเพชรบุรี. Lawarath Social E- Journal, 2(1), 65-76.
ฉัตรทิพย์ ชัยฉกรรจ์. (2560). การจัดการปกครองแบบประสานความร่วมมือ (Collaborative Governance): แนวคิด วรรณกรรมคัดสรร และคำสำคัญ. Verdian E-Journal, Silpakorn University ฉบับภาษาไทย สาขามนุษยศาสตร์ สังคมศาสตร์ และศิลปะ, 10(3), 286-298.
ฉัตรทิพย์ ชัยฉกรรจ์. (2561). แนวทางการพัฒนาการประสานความร่วมมือในการจัดสวัสดิการด้านการเงินของจังหวัดน่าน. วารสารสถาบันพระปกเกล้า, 16(2), 81-103.
พลกฤต แสงอาวุธ. (2558). รูปแบบการจัดสวัสดิการสังคมของผู้สูงอายุขององคกรปกครองส่วนท้องถิ่นในจังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร, 6(2), 266-282.
ธนาคารแห่งประเทศไทย.(2561).โครงการศึกษาด้านโครงสร้างเศรษฐกิจไทยที่มีนัยต่อการดำเนินนโยบาย. (2565, 30 เมษายน). สืบค้นจาก https://www.bot.or.th/Thai/MonetaryPolicy/EconomicConditions/AAA/AgePeri odCohort.pdf.
พัชราภา ตันตราจิน. (2563). บทความปริทัศน์ การจัดการปกครองแบบร่วมคิดร่วมทำ (Collaborative Governance): ปัจจัยที่มีผลต่อการสร้างและนำไปปฏิบัติ. วารสารเศรษฐศาสตร์การเมืองบูรพา, 8(1), 131-154.
นิภาพรรณ เจนสันติกุล. (2564). การบริหารงานด้านสวัสดิการผู้สูงอายุขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น: บทสํารวจวรรณกรรม. วารสารสหศาสตร์, 21(2), 254-266.
ณัฐภัทร ถวัลยโพธิ์, และคณะ. (2557). รายงานฉบับสมบูรณ์โครงการ “การศึกษาวิเคราะห์และยกร่างกฎหมายลำดับรองเพื่อรองรับอำนาจหน้าที่ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในการใช้งบประมาณเพื่อจัดสวัสดิการสำหรับผู้สูงอายุ. มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย.
มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย. (2551). รายงานสถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ. ศ. 2550.มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย.
ประเทือง ม่วงอ่อน. (2558). บทปริทัศน์หนังสือ Collaborative public management: new strategies for local governments. by Robert Agra off and Michael McGuire.วารสารบริหารท้องถิ่น, 8(2), 103-107.
ภาคิน เจริญนนทสิทธิ์. (2562). การบริหารนโยบายขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพื่อรองรับสังคมผู้สูงอายุ. (วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต). สาขาวิชานิติรัฐกิจและการบริหาร คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีปทุม.
วสันต์ เหลืองประภัสร์, และคณะ. (2557). การสังเคราะห์ตัวแบบเชิงทฤษฎีและการบริหารจากผลการดำเนินโครงการวิจัยเพื่อพัฒนากลไกความร่วมมือเพื่อแก้ปัญหาร่วมกันของคนในพื้นที่. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
วสันต์ ศรีสมพงศ์. (2559). การบริหารจัดการแบบร่วมมือในโครงการคลองหมอนนา ตำบลรำแดง อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา. (วิทยานิพนธ์หลักสูตรรัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.
วีรศักดิ์ เครือเทพ, และคณะ. (2558). สรุปผลการวิจัยและข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย 15ปี การกระจายอำนาจของไทย. กรุงเทพ: คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2562). รายงานการศึกษาผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากร และข้อเสนอแนะเชิงนโยบายต่อการพัฒนาประเทศ จากผลการคาดประมาณประชากรของประเทศไทย. กรุงเทพฯ: สำนักงานสภาพัฒนา การเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
สุดารัตน์ สุดสมบูรณ์, วิรัตน์ ธรรมาภรณ์, ทวีศักดิ์ พุฒสุขขี, และบุญญพัฒน์ ไชยเมล. (2559). บทบาทขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในการดูแลผู้สูงอายุไทย. วารสารเทคโนโลยีภาคใต้, 9(1),121-127.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2562). สภาวะการศึกษาไทย 2561/2562: การปฏิรูปการศึกษาในยุคดิจิทัล. กรุงเทพฯ: สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.
เศรษฐวัฒน์ โชควรกุล. (2555). นโยบายการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในเขตจังหวัดภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วารสารรัฐศาสตร์และนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏกาฬสินธุ์, 1(1), 146-165.
ศิรินันท์ กิตติสุขสถิต, เฉลิมพล แจ่มจันทร์, กาญจนา ตั้งชลทิพย์, และจรัมพร โห้ลำยอง. (2556). คุณภาพชีวิต การทำงาน และความสุข. นครปฐม: สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล.
ศรีเมือง พลังฤทธิ์. (2547).การพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุโดยตนเอง ครอบครัว และชุมชน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา. (วิทยานิพนธ์หลักสูตรศิลปะศาสตร์ดุษฎีบัณฑิต). สาขาวิชาประชากรศาสตร์. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ศุภสวัสดิ์ ชัชวาลย์. (2555). การเมืองในการกระจายอำนาจ: ศึกษาผ่านบทบาทของนักวิชาการ ข้าราชการ นักการเมืองและประชาชน. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
อุดม ทุมโฆษิต. (2553). การปกครองท้องถิ่นสมัยใหม่:บทเรียนจากประเทศพัฒนาแล้ว. คณะรัฐประศาสนศาสตร์ สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์. กรุงเทพฯ: แซท โฟร์ พริ้นติ้ง.
Agranoff, R., & McGuire, M. (2003). Collaborative Public Management: New Strategies for Local Governments. Washington, D.C.: Georgetown University Press.
Ansell, C., & Gash, A. (2008). Collaborative Governance in Theory and Practice. Journal of Public Administration Research and Theory, 18(4), 543-571.
Bichler, F. B., & Losch M. (2019). Collaborative Governance in Tourism: Empirical insights into a community-oriented destination. Sustainbility, 11 (23), 1-13.
Everingham, J. A., Warburton, J., Cuthill., M. & Bartlett., H. (2011), Collaborative Governance of Ageing: Challenges for Local Government in Partnering with the Seniors' Sector. Local Government Studies, 38 (2), 1-21.
Emerson, K., & Nabatchi, T. (2015). Collaborative Governance Regimes. Washington, DC:Georgetown University Press.
Emerson, K., Nabatchi, T. & Balogh, S. (2011). An integrative framework for collaborative governance. Journal of Public Administration Research and Theory, 22(1), 1-29.
Hafel, M., Jamil, J., Uamsugi,M., & Anfas. (2021). Collaborative Governance between Stakeholders in Local Resource Management in North Maluku. Journal of Hunan University, 48 (4), 82-87.
Huxham, C., & Vangen, S. (2013). Managing to Collaborate: the Theory and Practice of Collaborative Advantage: Routledge.
Jeon, J. & Kim, H. (2021). Leading Collaborative Governance in the Cultural Sector: The Participatory Cases of Korean Arts Organizations. International Journal of Arts Management, 24 (1), 63-74.
Liu, Zh., Lin, S., Shen, Y., & Lu., T. (2021). Collaborative neighborhood governance and its effectiveness in community mitigation to COVID-19 pandemic: From the perspective of community workers in six Chinese cities. Cities, 116, 103274. https://doi.org/10.1016/j.cities.2021.103274
Lima, V. (2021). Collaborative Governance for Sustainable Development. Leal Filho et al. (eds.), Peace, Justice and Strong Institutions, Encyclopedia of the UN Sustainable Development.
Mandell, M. & Keast, R. (2007). Evaluating network arrangements: Toward revised performance measures. Public Performance & Management Review, 30(4), 574–597.
Nalbandian., John. (2005). Collaborative Public Management: New Strategies for Local Government. The Journal of Politics, 67 (1), 283–284.
Rhodes, R. A. W. (1997). Understanding governance: Policy Networks, Governance, Reflexivity, and Accountability. Open University Press, Buckingham.
Robert. H. W. (2000). Understanding local governance: an international perspective. RAE - Revista de Administração de Empresas, 40(2), 51-63.
Ullah., I. & Kim., D. Y. (2020). A model of Collaborative Governance for community-based trophy-hunting programs in Developing Countries. Perspective in ecology and conservation, 18, 145-160.
WHOQOL Group. (1998). Development of the World Health Organization WHOQOL-BREF Quality of life assessment. Psychological Medicine, (28), 551-558.