แนวโน้มและองค์ประกอบของคุณลักษณะรูปแบบการท่องเที่ยวเกษตรรื่นรมย์ ในประเทศไทย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาแนวโน้มของรูปแบบการท่องเที่ยวเกษตรรื่นรมย์ในประเทศไทย 2) เพื่อสร้างทฤษฎีฐานรากเกี่ยวกับองค์ประกอบของคุณลักษณะการท่องเที่ยวเกษตรรื่นรมย์ในประเทศไทย ซึ่งเป็นงานวิจัยเชิงคุณภาพ โดยใช้วิธีวิทยาการสร้างทฤษฎีฐานราก เพื่อให้ได้ข้อค้นพบที่มีรากฐานมาจากข้อมูลเชิงประจักษ์ผ่านการเก็บรวมรวบข้อมูลแบบสัมภาษณ์เชิงลึกจากกลุ่มผู้ให้ข้อมูลหลักประกอบด้วย ตัวแทนเกษตรกร ผู้เชี่ยวชาญด้านการเกษตร การท่องเที่ยวเชิงเกษตร อาหาร การเพาะปลูก การออกแบบและสร้างสรรค์ และการรับรองมาตรฐานด้านเกษตรอินทรีย์ รวม 20 คน โดยผ่านการตรวจสอบแบบสามเส้าด้านข้อมูลจากการทบทวนวรรณกรรมที่แตกต่างกัน ร่วมกับการสัมภาษณ์เชิงลึกและการสังเกตแบบไม่มีส่วนร่วม ผลการศึกษานำเสนอคุณลักษณะของการท่องเที่ยวเกษตรรื่นรมย์ที่สำคัญ 5 มิติในไทย ได้แก่
1) มิติการเกษตรเชิงนิเวศวัฒนธรรม 2) มิติประสบการณ์สุนทรียเกษตรเชิงสร้างสรรค์ 3) มิติด้านการบริหารจัดการแบบองค์รวม 4) มิติการมีส่วนร่วมของชุมชนและกระจายผลประโยชน์และ
5) มิติการสร้างคุณค่าการท่องเที่ยวเกษตรและมูลค่าเพิ่ม ทั้งนี้สามารถสรุปความสัมพันธ์
เชิงทฤษฎีระหว่างมิติได้ดังนี้ ความสัมพันธ์แบบพึ่งพากัน ความสัมพันธ์แบบวงจร และความสัมพันธ์เชิงลำดับ ซึ่งสามารถนำไปใช้เป็นพื้นฐานสำหรับการพัฒนาและยกระดับการท่องเที่ยวรูปแบบการท่องเที่ยวเกษตรรื่นรมย์อย่างยั่งยืนต่อไป
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ทัศนะและข้อคิดเห็นของบทความที่ปรากฏในวารสารฉบับนี้เป็นของผู้เขียนแต่ละท่าน ไม่ถือว่าเป็นทัศนะและความรับผิดชอบของกองบรรณาธิการ
เอกสารอ้างอิง
Amloy, C., Tongkumchum, P., Aroonmanakun, P., & Chansangar, W. (2024). Agroecology-based agritourism in Thailand’s biosphere reserve: A pathway toward sustainable rural resilience. Sustainable Development, 32(1), 134–148. https://doi.org/10.1002/sd.2919
Andéhn, M., & L’Espoir Decosta, J. N. P. (2021). Authenticity and product geography in the making of the agritourism destination. Tourism Geographies, 23(3), 467–486.
Barbieri, C. (2013). Assessing the sustainability of agritourism in the US: A comparison between agritourism and other farm entrepreneurial ventures. Journal of Sustainable Tourism, 21(2), 252–270.
Barbieri, C., & Mahoney, E. (2009). Why is diversification an attractive farm adjustment strategy? Insights from Texas farmers and ranchers. Journal of Rural Studies, 25(1), 58–66.
Barbieri, C., & Mshenga, P. M. (2008). The role of the firm and owner characteristics on the performance of agritourism farms. Sociologia Ruralis, 48(2), 166–183.
Blevins, J. P. (2003). Passives and impersonals. Journal of linguistics, 39(3), 473-520.
Buaraphan, K. (2011). Qualitative research is not as difficult as you think (5th ed.). Nakhon Pathom: Institute for Innovative Learning. (in Thai)
Campos, A. C., Mendes, J., do Valle, P. O., & Scott, N. (2023). Networks and sustainable tourism: A community integration model. Sustainability, 15(7), 5856.
Chambers, R. (1997). Whose reality counts? Putting the first last. London: Intermediate Technology.
Che, D., Veeck, A., & Veeck, G. (2005). Sustaining production and strengthening the agritourism product: Linkages among Michigan agritourism destinations. Geographical Review, 95(3), 380–395.
Csikszentmihalyi, M. (1990). Flow: The psychology of optimal experience. New York: Harper & Row.
Designated Areas for Sustainable Tourism Administration (Public Organization). (2016). Meaning and case studies of creative tourism. Retrieved June 10, 2025, from https://cucreativetourismias.wordpress.com/28-2/
Duhamel, P. N., Pathak, S., Chen, J. L. Y., & Thammachote, P. (2024). Exploring critical success factors in agritourism: A mixed methods approach. Journal of Human, Earth, and Future, 5(3), 421-437.
Flanigan, S., Blackstock, K., & Hunter, C. (2015). Agritourism from the perspective of providers and visitors: A typology-based study. Tourism Management, 50, 106–115.
Flora, C. B., & Flora, J. L. (2008). Rural communities: Legacy and change (3rd ed.). Colorado: Westview.
Giampiccoli, A., & Mtapuri, O. (2012). Community based tourism: An exploration of the concept(s) from a political perspective. Tourism Review International, 16(1), 29–43.
Gielen, P. M., Hoeve, A., & Nieuwenhuis, L. F. (2003). Learning entrepreneurs as experts. The Journal of agricultural education and extension, 9(3), 103-116.
Gohori, O., & van der Merwe, P. (2024). Equitable Benefit Sharing in Community-Based Tourism. Tourism and Hospitality, 6(1), 29.
Grillini, F., de Ferri, L., Pantos, G. A., George, S., & Veseth, M. (2024). Reflectance imaging spectroscopy for the study of archaeological pre-Columbian textiles. Microchemical Journal, 200, 110168.
Gyamfi, E. K., ElSayed, Z., Kropczynski, J., Yakubu, M. A., & Elsayed, N. (2024). Agricultural 4.0 leveraging on technological solutions: Study for smart farming sector. arXiv.
Harris-Smith, R., & Palmer, N. (2022). Capacity building for sustainable tourism in rural communities. Tourism and Hospitality, 6(1), 10–20.
Katpiyarat, P. (2021). Tourism Experiences affecting the Satisfaction of Thai tourists Visiting Farmstay in Nakhon Ratchasima Province. Journal of Local Governance and Innovation, 5(2), 61–74.
Khianpanya, I. (2019). The guidelines of creative agro tourism destination at Rajamangala University of Technology Isan Surin Campus. KKBS Journal of Business Administration and Accountancy, 3(2), 1–19.
Kretzmann, J. P., & McKnight, J. L. (1993). Building communities from the inside out: A path toward finding and mobilizing a community's assets. Illinois: ACTA.
Li, B. (2023). The integration of cultural tourism and rural revitalization in big data and the Internet of Things. Journal of Cultural Management, 26(2), 157–168.
Li, W. (2006). Community decision-making: Participation in development. Annals of Tourism Research, 33(1), 132–143.
Liu, X., Zhang, Y., & Wang, L. (2024). Eco-cultural management based on the cultural identity of the Sapotaw Desert: Definitions and implications for eco-cultural tourism. Journal of Ecotourism and Cultural Studies, 15(2), 123–140.
MacCannell, D. (1976). The tourist: A new theory of the leisure class. California: University of California.
Macmillan, T. T. (1971). The delphi technique. In The Annual Meeting of the California Junior Colleges Associations Committee on Research and Development (pp. 1-20). Santa Barbara City School, Monterey, California.
Marlina, E., Purwaningsih, M., Siagian, A. H. A. M., & Hakim, S. A. (2024). Ensuring Trustworthiness in Qualitative Research: The Role of Triangulation Techniques Qualitative Research Methods for Dissertation Research (pp.347–376). (Book Chapter). IGI Global.
Mitchell, M., & Turner, G. (2010). Agri-tainment: A new crop for farmers. Journal of Food Products Marketing, 16(4), 373–385. https://doi.org/10.1080/10454446.2010.509238
Mitchell, M., Damonte, L. T., & Domke-Damonte, D. J. (2007). Agri-Tainment: Combining Agriculture and Entertainment Along the Grand Strand. The Coastal Business Journal, 6(1), 2.
Office of Agricultural Economics. (2020). Statistic Coffee 2020. Bangkok: Office of Agricultural Economics. (in Thai).
Oh, H., Fiore, A. M., & Jeoung, M. (2007). Measuring experience economy concepts: Tourism applications. Journal of Travel Research, 46(2), 119–132. https://doi.org/10.1177/0047287507304039
Patton, M. Q. (1999). Enhancing the quality and credibility of qualitative analysis. Health services research, 34(5 Pt2), 1189.
Pei, Q., Wang, L., Du, P., & Wang, Z. (2022). Optimization of tourism routes in Lushunkou District based on ArcGIS. Plos one, 17(3), e0264526.
Penn State Extension. (n.d.). Agritainment. Penn State College of Agricultural Sciences. Retrieved June 10, 2025, from https://extension.psu.edu/agritainment
Phuthong, T., Panrod, T., & Chongchua, K. (2020). Factors influencing knowledge sharing behavior and consumers’ purchase intention through social commerce platform: A Partial Least Squares structural equation modeling analysis. Journal of Liberal Arts and Management Science Kasetsart University, 7(2), 70–87.
Pine, B. J., & Gilmore, J. H. (1999). The experience economy: Work is theatre & every business a stage. Massachusetts: Harvard Business School.
Prasitsangthong, P., Submahachok,P., & Seisawatwanit,P.(2022).The Management of Agricultural Tourism with The POSDCoRB Concept. Jounal of Liberal of Rajamangala University of Technology Suvaranabhumi, 4(1), 173-186.
Pretty, J. N. (1995). Participatory learning for sustainable agriculture. World Development, 23(8), 1247–1263.
Sachs, J. D. (2015). The age of sustainable development. New York: Columbia University.
Sangnak, D., Poo Udom, A., Tamnanwan, P., Kongduang, T., & Chanthothai, S. (2025). Agritourism as a catalyst for sustainable rural development: Innovations, challenges, and policy perspectives in the post COVID 19 era. Journal of Innovative Policy & Development, 9(1), 11185.
Sanium, S., & Buaraphan, K. (2021). Ninth grade students’ metacognitive experience from learning with the Metacognitive Experience Learning Box in the equilibrium of moments. The International Journal of Science, Mathematics and Technology Learning, 28(1), 41–59.
Sawagvudcharee, O. (2024). Integrated marketing communication for agricultural tourism using the brand archetypes: A case study of Phato District, Chumphon Province. Journal of Southern Technology, 17(2), 38–49.
Schilling, B. J., Attavanich, W., & Jin, Y. (2012). Does agritourism enhance farm profitability? Journal of Agricultural and Resource Economics, 37(3), 624–640.
Srathonghak, S. (2022). Community learning process for developing community knowledge: A case study of the Thai Song Dam ethnic community, Ban Don Sai, Saka Thiam Subdistrict, Mueang Nakhon Pathom District, Nakhon Pathom Province. Journal of Roi Kaensarn Academi, 7(9), 75–95.
Srithongyin, S., Rattanasakul, A., & Srisuk, N. (2024). Agri-tourism: Driving the tourism and service industry through community learning resources to increase sustainable income. Journal of Tourism and Services, 12(1), 45–62.
Sriyadi, S., & Yekti, A. (2021). Farmers’ behavior towards risks of shallot farming: a case study in Kalisoro village, Tawangmangu district, Karanganyar regency, Central Java. In E3S Web of Conferences (Vol. 316, pp. 02043). EDP Sciences.
Su, B., Wall, G., Wang, Y., & Jin, M. (2020). Integrating agritourism into rural development in China: A social-ecological systems perspective. Sustainability, 12(10), 4004.
Taweephol, R. (2017). Concepts and business operation of boutique hotel in Chaing Mai Municipality, Mueang Chaing Mai District, Chiang Mai. Dusit Thani College Journal, 11(1), 116-132. (in Thai)
Tew, C., & Barbieri, C. (2012). The perceived benefits of agritourism: The provider’s perspective. Tourism Management, 33(1), 215–224. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2011.02.005
Turcu, C., & Turcu, C. (2017). Internet Orchestra of Things: A different perspective on the Internet of Things. International Journal of Advanced Computer Science and Applications, 8(12), 53-58.
Tussyadiah, I. P. (2014). Toward a theoretical foundation for experience design in tourism. Journal of Travel Research, 53(5), 543–564. https://doi.org/10.1177/0047287513513175
Uymanachai, N. (2011). Influencers in the online world and word-of-mouth communication. Journal of Executives, 33(3), 47-51. (in Thai)
Veeck, G., Che, D., & Veeck, A. (2006). America's changing farmscape: A study of agricultural tourism in Michigan. The Professional Geographer, 58(3), 235–248.
Wichit, A. K., Toey, N. K. B., & Phitsanu, S. (2017). The creation of public art projects for ecological aesthetics in the Thai rice culture. Veridian E-Journal, Silpakorn University (Humanities, Social Sciences and Arts), 10(1), 2054–2076. (in Thai)
Wisudthiluk, S., Saiphan, P., Thephalakul, A., & Sindechareonrak, T. (2013). Creative tourism. Bangkok: Designated Areas for Sustainable Tourism Administration (Public Organization). (in Thai)
Zhang, S. N., Li, Y. Q., Liu, C. H., & Ruan, W. Q. (2022). The impact of the creative performance of agricultural heritage systems on tourists’ cultural identity: A dual perspective of knowledge transfer and novelty perception. Frontiers in Psychology, 13, 968820.
