คุณภาพชีวิตของเกษตรกรเกษตรอินทรีย์ จังหวัดเชียงใหม่

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาคุณภาพชีวิตของเกษตรกรเกษตรอินทรีย์จังหวัดเชียงใหม่ เพื่อเปรียบเทียบคุณภาพชีวิตของเกษตรกรเกษตรอินทรีย์จังหวัดเชียงใหม่จำแนกตามเพศ อายุ ระดับการศึกษา และรายได้ต่อปี  เพื่อศึกษาปัญหา อุปสรรคและแนวทางการพัฒนาคุณภาพชีวิตเกษตรกรเกษตรอินทรีย์ จังหวัดเชียงใหม่ เป็นการวิจัยแบบผสมผสานเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณ ประชากรที่ใช้ในการวิจัย คือ กลุ่มสมาชิกเกษตรกรเกษตรอินทรีย์จังหวัดเชียงใหม่ ที่ผ่านการรับรองมาตรฐานจากองค์กรมาตรฐานเกษตรอินทรีย์ภาคเหนือ (มอน.) จำนวน 82 ราย เครื่องมือที่ใช้คือแบบสอบถามและแบบสัมภาษณ์ ทำการวิเคราะห์โดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ในรูปแบบการแจกแจงความถี่,ค่าร้อยละ และค่าเฉลี่ย และใช้สถิติเชิงอนุมาน ในการทดสอบสมมติฐาน

                 ผลการศึกษาพบว่าเกษตรกรเกษตรอินทรีย์ส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง อายุอยู่ระหว่าง 51 – 60 ปี การศึกษาระดับประถมศึกษา/มัธยมศึกษา  รายได้เฉลี่ยต่อเดือนตํ่ากว่า 10,000 บาท  มีคุณภาพชีวิต  ด้านสุขภาพและหน้าที่ด้านสังคมเศรษฐกิจ  ด้านจิตวิญญาณ   ด้านครอบครัว  อยู่ในระดับดีมากที่สุดทุกด้าน ผลการเปรียบเทียบคุณภาพชีวิตจำแนกตามเพศ อายุ ระดับการศึกษา และรายได้ต่อปีพบว่าเกษตรกรเกษตรอินทรีย์ที่มีเพศ อายุ ระดับการศึกษา และรายได้ต่อปีต่างกัน มีคุณภาพชีวิตต่อปัจจัยด้านสุขภาพและหน้าที่, ด้านสังคมและเศรษฐกิจ, ด้านจิตวิญญาณและด้านครอบครัว ไม่แตกต่างกัน  ไม่มีปัญหา อุปสรรคด้านสุขภาพและหน้าที่, ด้านสังคมและเศรษฐกิจ, ด้านจิตวิญญาณ  แต่มีปัญหาด้านครอบครัว คือการที่ลูกหลานหรือเยาวชนรุ่นใหม่ต่างหันไปทำงานในเมืองไม่ให้ความสำคัญกับอาชีพเกษตรกร ไม่สืบทอดการทำเกษตรกรรมต่อจากพ่อแม่ ซึ่งจะส่งผลให้จำนวนเกษตรกรเกษตรอินทรีย์และผลผลิตอินทรีย์มีแนวโน้มลดลง ในขณะที่ความต้องการของผู้บริโภคมีปริมาณเพิ่มมากขึ้นอย่างต่อเนื่อง แนวทางการพัฒนาหน่วยงานที่เกี่ยวข้องควรร่วมกันสร้างแรงจูงใจให้กับคนรุ่นใหม่ได้หันมาช่วยและสืบทอดการทำเกษตรอินทรีย์ต่อจากพ่อแม่