พิธีกงจี่เช็งเม้ง เคารพสุสานบรรพชนนิรนามจีนไทย: กรณีศึกษา มูลนิธิสว่างจรรยาธรรมสถาน จังหวัดบุรีรัมย์

ผู้แต่ง

  • วิภาดา ทองธรรมสิริ สาขาวิชาภาษาอังกฤษ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์

DOI:

https://doi.org/10.14456/jhusoc.2026.14

คำสำคัญ:

พิธีกงจี่, เทศกาลเช็งเม้ง, สุสานอนุสรณ์บรรพชนนิรนามจีนไทย, มูลนิธิสว่างจรรยาธรรมสถาน, จังหวัดบุรีรัมย์

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาขั้นตอนและรายละเอียดของพิธีกงจี่เช็งเม้ง เคารพสุสานอนุสรณ์บรรพชนนิรนามจีนไทย และ 2) เพื่อศึกษาคุณค่าของพิธีกงจี่เช็งเม้ง เคารพสุสานอนุสรณ์บรรพชนนิรนามจีนไทย กรณีศึกษา มูลนิธิสว่างจรรยาธรรมสถาน จังหวัดบุรีรัมย์ โดยใช้วิธีเก็บรวบรวมข้อมูลจากการวิจัยภาคสนาม ผ่านการมีส่วนร่วมในพิธี ร่วมกับการสัมภาษณ์ ผลการศึกษาพบว่า พิธีกงจี่มีลำดับขั้นตอนที่สะท้อนความเชื่อและแบบแผนพิธีของชาวจีน โดยเริ่มจากการไหว้ขอบคุณศาลเจ้าที่ ได้แก่ ศาลฮกเต็ก ศาลแป๊ะกง และศาลโหงวโท้ว ภายในพื้นที่สุสานสว่างจรรยาธรรม ก่อนเข้าสู่พิธีกงจี่เคารพสุสานอนุสรณ์บรรพชนนิรนามจีนไทย นอกจากนี้ พิธีกงจี่ยังสะท้อนคุณค่าใน 3 มิติ ได้แก่ ด้านเศรษฐกิจที่ก่อให้เกิดรายได้ เกิดเงินหมุนเวียนในตลาดและร้านค้าท้องถิ่น ด้านสังคมและจิตอาสาที่ส่งเสริมความร่วมมือและการมีส่วนร่วมของกลุ่มมูลนิธิสว่างจรรยาธรรมสถาน และด้านวัฒนธรรมที่ช่วยสืบทอดอัตลักษณ์ ความเชื่อ และประเพณีของมูลนิธิสว่างจรรยาธรรมสถาน ให้ดำรงอยู่ในบริบทสังคมไทยร่วมสมัย จึงสะท้อนให้เห็นว่าพิธีกงจี่เช็งเม้งไม่ได้มีความหมายเพียงในฐานะพิธีกรรมทางความเชื่อ แต่ยังเป็นพื้นที่ทางวัฒนธรรมที่เชื่อมโยงผู้คน และความทรงจำ

เอกสารอ้างอิง

ณัฐธิดา สุขมนัส. (2539). ความเชื่อเรื่องฮวงจุ้ยในวิถีชีวิตของชาวไทยเชื้อสายจีนในกรุงเทพมหานคร [วิทยานิพนธ์มานุษยวิทยามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย].

ถาวร สิกขโกศล. (2554). แต้จิ๋ว : จีนกลุ่มน้อยที่ยิ่งใหญ่. มติชน.

ธนากร ทองธรรมสิริ และโอชัญญา บัวธรรม. (2564). แนวทางสำหรับการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมเพื่อสัมผัสประสบการณ์ท้องถิ่นในเขตพื้นที่เมืองเก่าบุรีรัมย์ อำเภอเมือง จังหวัดบุรีรัมย์. วารสารวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี, 3(1), 21-34.

นริศ วศินา และLan, Y. D. (2562). เทศกาลเช็งเม้ง: กรณีศึกษาเปรียบเทียบชาวจีนแต้จิ๋วในจังหวัดกรุงเทพมหานคร และชาวจีนในเมืองซัวเถา. วารสารศิลปกรรมบูรพา, 20(3), 353-363.

พงษ์ทัช จิตวิบูลย์ และปัญญา เทพสิงห์. (2560). ประเพณีเช็งเม้ง : คุณค่าที่มีต่อสังคมในเมืองหาดใหญ่. วารสารมหาวิทยาลัยนครพนม, 7(1),72-80.

วรัญญา อักโขมี. (2565). วัฒนธรรมด้านวันสำคัญ. วารสารวัฒนธรรมจีนที่มีอิทธิในประเทศไทย, 2(1),20-24.

ศิลปวัฒนธรรม. (2568). เช็งเม้ง เทศกาลไหว้บรรพบุรุษ จีนกับในเมืองไทยต่างกันอย่างไร. https://www.silpa-mag.com/culture/article_130164

สุริยา รัตนกุล. (2555). พิธีกรรมในศาสนา เล่ม 1 (พิมพ์ครั้งที่ 2). สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยมหิดล.

HakkaPeople (Thai). (2008). เทศกาลเช็งเม้ง 清明节 ประเพณีเดือน 3. https://hakkapeople.com/node/166.html

Shiya, L., & Onkam, I. (2020). ศึกษาเปรียบเทียบประเพณีในรอบปีของชาวจีนแต้จิ๋ว: กรณีศึกษาย่านเยาวราชประเทศไทยและจังหวัดกิกเอี๊ย มณฑลกวางตุ้ง สาธารณรัฐประชาชนจีน. วารสารศิลปศาสตร์วิชาการและวิจัย, 15(2), 28-45.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

19-08-2026

รูปแบบการอ้างอิง

ทองธรรมสิริ ว. (2026). พิธีกงจี่เช็งเม้ง เคารพสุสานบรรพชนนิรนามจีนไทย: กรณีศึกษา มูลนิธิสว่างจรรยาธรรมสถาน จังหวัดบุรีรัมย์. มนุษยสังคมสาร (มสส.) คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์, 24(2), 187–199. https://doi.org/10.14456/jhusoc.2026.14

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิชาการ