ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการตัดสินใจของมารดาต่อการยุติการตั้งครรภ์ไม่พึงประสงค์ในโรงพยาบาลสงขลา จังหวัดสงขลา

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพแบบปรากฏการณ์วิทยา โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการตัดสินใจต่อการยุติการตั้งครรภ์ ของมารดาที่ตั้งครรภ์ไม่พึงประสงค์ ในโรงพยาบาลสงขลา จังหวัดสงขลา ตั้งแต่เดือนธันวาคม พ.ศ.2565 ถึง กุมภาพันธ์ พ.ศ.2566 ผู้ให้ข้อมูล คือ มารดาที่ตัดสินใจยุติการตั้งครรภ์ไม่พึงประสงค์ที่ได้รับอนุญาตให้ยุติการตั้งครรภ์ตามกฎหมาย เข้ารับบริการในโรงพยาบาลสงขลา และยินดีให้ข้อมูลตลอดการวิจัย จำนวน 8 คน มีอายุอยู่ในช่วง 17 - 42 ปี โดยใช้เครื่องมือแบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้างที่ผ่านการตรวจคุณภาพเครื่องมือจากผู้เชี่ยวชาญวิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา มีการจำแนกประเด็น และจัดหมวดหมู่

ผลการศึกษาพบว่า ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการตัดสินใจต่อการยุติการตั้งครรภ์ และการวางแผนการใช้ชีวิตใหม่ของมารดาที่ตั้งครรภ์ไม่พึงประสงค์สามารถแบ่งออกเป็น 5 มิติ ได้แก่ 1) มิติทางด้านร่างกาย จากมารดาที่มีโรคประจำตัว ส่งผลกระทบต่อการดำรงชีวิตประจำวัน และมีภาวะแทรกซ้อนที่เกิดจากการตั้งครรภ์ โดยมีการวางแผนคุมกำเนิดถาวร และไม่ตั้งครรภ์อีก 2) มิติทางด้านจิตใจจากมารดาที่มีอาการเครียด วิตกกังวลในการใช้ชีวิต ส่งผลให้พฤติกรรมเปลี่ยนไป และไม่สามารถจัดการกับปัญหา นำไปสู่ภาวะซึมเศร้า โดยมีการวางแผนคุมกำเนิดชั่วคราว และรักษาอาการซึมเศร้าให้หายก่อน จึงตั้งครรภ์ใหม่ 3) มิติทางเศรษฐกิจ จากมารดาที่ตกงาน ไม่มีรายได้ที่เพียงพอต่อการใช้จ่ายมีหนี้สินจำนวนมาก ต้องรับผิดชอบภาระหน้าที่ของตัวเองที่เพิ่มมากขึ้น โดยมีการวางแผนคุมกำเนิดชั่วคราว หางานทำ และรอให้ภาวะการเงินพร้อมจึงจะตั้งครรภ์ 4) มิติทางด้านศึกษา จากมารดาที่เป็นวัยเรียน ด้วยการตั้งครรภ์ส่งผลกระทบต่อด้านการเรียน อีกทั้งอยู่ในภาวะที่ต้องพึ่งพิงครอบครัว และยังขาดวุฒิภาวะในการเลี้ยงดูบุตร โดยมีการวางแผนคุมกำเนิดชั่วคราว และกลับไปศึกษาต่อ และ 5) มิติทางด้านครอบครัวและสังคม จากมารดาที่มีปัญหาครอบครัวจากฝ่ายชายปฏิเสธ ไม่รับผิดชอบ ครอบครัวไม่ยอมรับ อับอายตัวเอง นำไปสู่การไม่กล้าออกไปเจอสังคม โดยมีการวางแผนคุมกำเนิดแบบชั่วคราว และตระหนักในการมีสัมพันธ์ทางเพศ

ผลการศึกษาครั้งนี้สามารถใช้เป็นข้อมูลพื้นฐานให้แก่มารดาที่ตัดสินใจยุติการตั้งครรภ์ไม่พึงประสงค์ และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องทั้งภาครัฐ ภาคเอกชนนำผลการวิจัยในครั้งนี้เพื่อนำไปเป็นแนวทางในการช่วยเหลือแก้ไขปัญหาสำหรับมารดาที่ตัดสินใจยุติการตั้งครรภ์ต่อไป