การนำเสนอภาพแทนชาวตะวันตกในนวนิยายเรื่อง บูรพา
คำสำคัญ:
ชาวตะวันตก, ภาพแทน, อัสดงคตนิยมบทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา การนำเสนอภาพแทนชาวตะวันตกในนวนิยายเรื่อง บูรพา โดยพิจารณาการสร้างภาพแทนชาวตะวันตกของ ว. วินิจฉัยกุล ตามแนวทางการศึกษาเรื่องภาพแทน และแนวคิดอัสดงคตนิยม (Occidentalism) ผลการศึกษาพบว่า ว. วินิจฉัยกุล ได้นำเสนอภาพแทนชาวตะวันตกที่สอดคล้องกับแนวคิดอัสดงคตนิยม โดยภาพแทนดังกล่าวแสดงผ่านตัวละครชาวตะวันตกที่เดินทางมายังสยาม เนื่องจากต้องการหลีกหนีออกจากสังคมที่น่าเบื่อหน่ายในตะวันตก แต่เมื่อเดินทางมาถึงสยามชาวตะวันตกกลับกลายเป็นความแปลกประหลาดทั้งรูปลักษณ์ วัฒนธรรม และความคิด ผู้เขียนกำหนดให้ชาวตะวันตกไร้อำนาจในพื้นที่ของชาวสยาม ถูกชาวสยามตัดสินว่าไร้ประโยชน์ ชาวตะวันตกเองก็ตระหนักว่าตนเองกำลังอยู่ผิดที่ผิดทาง และต้องเดินทางกลับสู่ตะวันตกในท้ายที่สุด การแสดงภาพแทนในลักษณะดังกล่าวทำให้ชาวตะวันตกมีสถานะเป็น “คนอื่น” ในสังคมสยาม ไม่สามารถที่จะกลมกลืนกับชาวสยามได้ ซึ่งการนำเสนอภาพแทนในลักษณะดังกล่าวเป็นการมุ่งลดคุณค่าและความสำคัญของตะวันตก และยกย่องคุณค่าและวัฒนธรรมของสยามเหนือตะวันตกผ่านงานวรรณกรรม
เอกสารอ้างอิง
ชาญวิทย์ เกษตรศิริ. (2559). ประวัติศาสตร์การเมืองไทยประเทศไทย พ.ศ. 2475- 2500. มูลนิธิโครงการตำราสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์.
ตรีศิลป์ บุญขจร. (2546). ทฤษฎีวรรณคดีวิจารณ์แนวโพสโคโลเนี่ยล: ความเป็นมา ลักษณะเด่นและแนวโน้ม. ใน เอกสารประกอบการประชุมระดับชาติ วรรณกรรมโพสต์โคโลเนี่ยลนานาชาติ. 25-26 มิถุนายน 2546 ณ ห้องประชุม 105 อาคารมหาจุฬาลงกรณ์. (สำเนา)
ธงรบ รื่นบรรเทิง. (2560). นิราศลอนดอน: การสร้างวาทกรรมอัสดงคตนิยมยุคสยามใหม่. ใน นัทธนัย ประสานนาม. (บ.ก.), เล่าเรื่องเรื่องเล่า. การประชุมวิชาการระดับชาติ เล่าเรื่องเรื่องเล่า เพื่อเชิดชูเกียรติ รองศาสตราจารย์ ดร.สรณัฐ ไตลังคะ ในวาระเกษียณอายุ. (น. 84-100). คณะมนุษยศาสมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
นัทธนัย ประสานนาม. (2556ก). “การฟื้นประวัติศาสตร์และเกียรติภูมิของชาติ: ทวิภพ ในฐานะภาพยนตร์ไทยแนวโต้กลับอาณานิคม”. นิยายแห่งนิยาม: เรื่องเล่าสมัยใหม่ในปริทัศน์การเมืองวัฒนธรรม. (น. 202 – 252). โครงการสร้างสรรค์และพัฒนาเอกสารวิชาการทางวรรณคดี ภาควิชาวรรณคดี คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
นัทธนัย ประสานนาม. (2556ข). “เรื่องเล่านักเดินทาง ภาพแทน และดินแดนเอ็กโซติก: การประกอบสร้าง “ไทย” ในหนังสือ Lonely Planet”. นิยายแห่งนิยาม: เรื่องเล่าสมัยใหม่ในปริทัศน์การเมืองวัฒนธรรม. (น.164 – 201). โครงการสร้างสรรค์และพัฒนาเอกสารวิชาการทางวรรณคดี ภาควิชาวรรณคดี คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
นพพร ประชากุล. (2552). ยอกอักษร ย้อนความคิด เล่ม 2 เล่ม 2 ว่าด้วยสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์. อ่านและวิภาษา.
แพร จิตติพลังศรี. (2558). ลัทธิบูรพนิยมในวรรณกรรมแปลของไทย: กรณีศึกษาเรื่องเล่านางแอนนาเลียวโนเวนส์. http://elibrary.trf.or.th/project_content.asp?PJID=MRG5580230
ว. วินิจฉัยกุล.(นามแฝง). (2552). บูรพา. (พิมพ์ครั้งที่ 4). ทรีบีส์.
สุรเดช โชติอุดมพันธ์. (2548). วาทกรรม ภาพแทน และอัตลักษณ์ วรรณคดีศึกษาในบริบทสังคมและวัฒนธรรม 2. http://www.phd-lit.arts.chula.ac.th/Download/discourse.pdf
สุรเดช โชติอุดมพันธ์. (2559). ทฤษฎีวรรณคดีวิจารณ์ตะวันตกในคริสต์ศตวรรษที่ 20. สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
Carrier, J. G. (1995). Occidentalism: images of the West. Clarendon Press; Oxford University Press.
Hall, S. (1997). The Work of Representation. In S. Hall (Eds.), Representation: Cultural representations and signifying. Sage Publications, Inc; Open University Press.
Jouhki, J., & Pennanen, H.-R. (2016). The Imagined West: Exploring Occidentalism. Suomen Antropologi: Journal of the Finnish Anthropological Society, 41(2), 1–10. https://journal.fi/suomenantropologi/article/view/59639
Malik, J. (2012). Orientalism and Occidentalism: The Case of Earl of Gleichen. Islamic Studies, 51(2), 119–137. http://www.jstor.org/stable/23643956
Said, E. W. (1994). Orientalism 25th anniversary edition. With a new preface by the author. Vintage Books.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2024 วารสารวิชาการคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
This article has been published in the Journal of Humanities and Social Sciences at Prince of Songkla University, Pattani Campus.
