การศึกษาแนวทางการพัฒนาประมงพื้นบ้านในจังหวัดเพชรบุรี
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) รูปแบบและอุปสรรคในการทำประมงพื้นบ้านในจังหวัดเพชรบุรี และ 2) แนวทางในการพัฒนาประมงพื้นบ้านในจังหวัดเพชรบุรี โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) เครื่องมือที่ใช้ได้แก่ การสัมภาษณ์เชิงลึก การสนทนากลุ่ม และการวิเคราะห์เอกสาร กลุ่มเป้าหมายถูกคัดเลือกแบบเฉพาะเจาะจง (Purposive Sampling) โดยพิจารณาจากประสบการณ์ตรง ความรู้ ความเข้าใจในบริบทของประมงพื้นบ้านในพื้นที่ศึกษา รวมทั้งบทบาททางสังคม ประกอบด้วยผู้นำชุมชน 16 คน ชาวประมงพื้นบ้าน 24 คน และเจ้าหน้าที่รัฐที่เกี่ยวข้อง 4 คน ซึ่งในการเก็บข้อมูล ผู้วิจัยแยกการสัมภาษณ์เชิงลึกและการสนทนากลุ่มออกจากกันเพื่อให้ได้ข้อมูลที่ลุ่มลึกและหลากหลาย โดยผู้ให้ข้อมูลในกลุ่มสัมภาษณ์และกลุ่มสนทนาอาจมีบางรายที่ซ้ำกันแต่ไม่ทั้งหมด วิเคราะห์ โดยการวิเคราะห์เนื้อหา (Content Analysis) เพื่อจัดหมวดหมู่ ประเด็นหลัก และตีความเชิงคุณภาพตามวัตถุประสงค์การวิจัย ผลการศึกษาพบว่า 1) รูปแบบการทำประมงพื้นบ้านในจังหวัดเพชรบุรี คือ การใช้เรือและเครื่องมือพื้นบ้านในการจับสัตว์น้ำชายฝั่งแบบเฉพาะเจาะจง โดยมีอุปสรรคสำคัญ ได้แก่ (1) การจำกัดพื้นที่ทำประมง (2) การลดลงของทรัพยากรสัตว์น้ำชายฝั่ง (3) การบังคับใช้กฎหมายที่เข้มงวด (4) การลักลอบใช้อุปกรณ์ผิดกฎหมายในเขตประมงพื้นบ้าน และ (5) การเปลี่ยนแปลงของสภาพอากาศ 2) แนวทางการพัฒนาประมงพื้นบ้าน ได้แก่ (1) การส่งเสริมการมีส่วนร่วมของชุมชน (2) การสร้างกติกาชุมชน (3) การส่งเสริมอาชีพร่วมระหว่างรัฐและประชาชน และ (4) การบังคับใช้กฎหมายอย่างจริงจังในพื้นที่ชายฝั่ง
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ยังไม่เคยลงตีพิมพ์ในวารสารใดมาก่อน และไม่อยู่ระหว่างการพิจารณาของวารสารอื่น
บทความที่ลงพิมพ์เป็นข้อคิดเห็น/แนวคิด/ทัศนคติของผู้เขียนเท่านั้น หากเกิดผลทางกฎหมายใดๆที่อาจ
เกิดขึ้นจากบทความนี้ ผู้เขียนจะเป็นผู้รับผิดชอบ และบทความนี้เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
กรรณิการ์ นาคฤทธิ์. การศึกษารูปแบบการจัดการทรัพยากรประมงชายฝั่งของชุมชนประมงพื้นบ้าน: กรณีศึกษาธนาคารปูม้า ชุมชนคลอง อบต. หมู่ที่ 4 ตำบลบางแก้ว อำเภอบ้านแหลม จังหวัดเพชรบุรี. [สารนิพนธ์พัฒนาชุมชนมหาบัณฑิต ภาควิชาการพัฒนาชุมชน]. กรุงเทพมหานคร: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์; 2558.
กรมประมง. รายงานสถานการณ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เล่มที่ 6 ประมง เอกสารส่วนที่ 3 เล่มที่ 6/6. โครงการ UNEP GEF Project on Reversing Environmental Trends in the South China Sea and Gulf of Thailand (UNEP GEF SCS), ศูนย์พัฒนาประมงทะเลอ่าวไทยตอนกลาง, ชุมพร. 2549; 6: 3-7.
อภิรักษ์ สงรักษ์ และ เกสศิณีย์ แท่นนิล. ทัศนคติของชาวประมงทะเลพื้นบ้านต่อการส่งเสริมประมง : กรณีศึกษาในอำเภอสิเกา จังหวัดตรัง. กรุงเทพมหานคร : การประชุมวิชาการประมง กรมประมง ประจำปี 2549 ; 2549.
กลุ่มวิจัยและวิเคราะห์สถิติการประมง กองนโยบายและยุทธศาสตร์พัฒนาการประมง กรมประมง. สถิติการประมงแห่งประเทศไทย พ.ศ. 2561 (FISHERIES STATISTICS OF THAILAND 2018) ; 2559.
กฤษณะ มุขแก้ว. สถานภาพการจัดการทรัพยากรปูม้าในอ่าวพังงา: กรณีศึกษา การมีส่วนร่วมของประชาชนบ้านบางพัฒน์ ตำบลบางเตย อำเภอเมือง จังหวัดพังงา. [วิทยานิพนธ์วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต (วิทยาศาสตร์ทางทะเล)]. กรุงเทพมหานคร: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์; 2555.
ตวงพร จันทร์แก้ว. แนวทางการจัดการทรัพยากรชายฝั่งอำเภอเมืองนราธิวาส จังหวัดนราธิวาส. [วิทยานิพนธ์ปริญญาวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต]. กรุงเทพมหานคร: มหาวิทยาลัยมหิดล; 2550.
marinerthai Thai Fishing Ship Knowledge Center. 2561. เครื่องมือประมง : โพงพาง. [อินเทอร์เน็ต] ; 2561 [เข้าถึงเมื่อ 10 ธันวาคม 2563]. เข้าถึงได้จาก http://marinerthai.blogspot.com/2012/01/set-bag-nets.html?view=classic
สำนักข่าวอิศรา. จี้กรมประมงหยุดรื้อโพงพาง ‘นักวิชาการ’ ชงวิจัยท้องถิ่นหาทางออกร่วมกัน. [อินเทอร์เน็ต] ; 2556 [เข้าถึงเมื่อ 10 ธันวาคม 2563]. เข้าถึงได้จาก https://www.isranews.org/community/comm-news/comm-environment/24073
วรรณชัย สุวรรณกาญจน์ และ กฤษณา ไวสำรวจ. การพัฒนานโยบายประมงพื้นบ้านจังหวัดสงขลา. Research and Development Journal Suan Sunandha Rajabhat University. 2561; 2: 59-70.
ชัยรัตน์ จุสปาโล และคณะ. การพัฒนารูปแบบการจัดการทรัพยากรชายฝั่งเพื่อการพึ่งตนเองของชาวประมงพื้นบ้านใน ต.เกาะสาหร่าย อ.เมือง จ.สตูล. [สำนักงานประสานงาน ชุดโครงการ การวิจัยและพัฒนาเชิงพื้นที่ 4 จังหวัด ภาคใต้ตอนกลาง].กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.); 2557.
มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์. โครงการศึกษาวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม (Participatory Action Research : PAR) เพื่อการแก้ไขปัญหาการละเมิดสิทธิมนุษยชนในพื้นที่เรื่อง “การเคลื่อนไหวเพื่อสิทธิชุมชนของชุมชนประมงพื้นบ้านอ่าวปัตตานี”. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ; 2561.
เขมภัทท์ เย็นเปี่ยม และคณะ. แนวทางการจัดการทรัพยากรปูม้าโดยชุมชนประมงเรือเล็ก บนพื้นฐานของภูมิปัญญาท้องถิ่น กรณีศึกษา: อ่าวเพ จังหวัดระยอง. กรุงเทพมหานคร : สำนักบริหารโครงการส่งเสริมการวิจัยในอุดมศึกษาและพัฒนามหาวิทยาลัยวิจัยแห่งชาติ; 2558.
สุวิมล พิริยธนาลัย และคณะ. . โครงการการปรับตัวของชุมชนชาวประมงพื้นบ้าน จังหวัดปัตตานีกรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย ; 2554.
