การศึกษากลวิธีการขับร้องเพลงสุดสงวน สามชั้น ทางอาจารย์เจริญใจ สุนทรวาทิน กรณีศึกษาแผ่นเสียงชุดเบญจพรรณ ตรากมลสุโกศล

摘要

งานวิจัยนี้มีจุดประสงค์สองประการ คือ (1) เพื่อศึกษากลวิธีการขับร้องเพลงสุดสงวน สามชั้น ของอาจารย์เจริญใจ สุนทรวาทิน จากแผ่นเสียงชุดเบญจพรรณตรากมลสุโกศล  (2) เพื่อศึกษารูปแบบการจัดกลุ่มคำการจัดวางทำนองเอื้อนและตำแหน่งการหายใจ เพลงสุดสงวนสามชั้นของอาจารย์เจริญใจ สุนทรวาทิน จากแผ่นเสียงชุดเบญจพรรณ ตรากมลสุโกศล ดำเนินการวิจัยตามกรอบการวิจัยเชิงคุณภาพ ศึกษาเอกสาร สัมภาษณ์ผู้เชี่ยวชาญ วิเคราะห์ทำนองหลักและวิเคราะห์ทางร้อง ผลการวิจัยพบว่า กลวิธีการร้องเพลงสุดสงวนสามชั้นของอาจารย์เจริญใจ สุนทรวาทิน แบ่งเป็นสองด้าน คือ กลวิธีการเอื้อนและกลวิธีการปั้นคำ กลวิธีการเอื้อนประกอบด้วย การเอื้อนสามเสียง เอื้อนกระทบเสียง ผันเสียงและการครั่น ประกอบสร้างมาจากฐานเสียงการเอื้อนจำนวน 13 เสียง คือ เออ เอ่อ เอิง เอย เอ๋ย อือ เฮอ เฮ้อ ฮึ ฮือ ฮะ เงอ เงย การปั้นคำแสดงออกเพื่อสื่อความหมายและถ่ายทอดอารมณ์มีสองลักษณะ คือ หนึ่งคำ-หนึ่งเสียง และหนึ่งคำ-หลายเสียง การจัดกลุ่มคำมีสองรูปแบบ คือ การแบ่งกลุ่มคำสามช่วง เช่น 3-2-3 และการแบ่งกลุ่มคำสี่ช่วง เช่น 2-1-2-3 การจัดวางทำนองเอื้อนส่วนมากอยู่ระหว่างห้องที่ 1-6 ของแต่ละบรรทัด ส่วนห้องที่ 7-8 เป็นตำแหน่งของคำร้อง ตำแหน่งการหายใจส่วนมากอยู่ระหว่างช่วงสิ้นสุดการเอื้อนและก่อนที่จะขึ้นคำร้อง