ดนตรีรูเงกในพิธีกรรมแก้บนของกลุ่มชาติพันธุ์อูรักลาโว้ย
คำสำคัญ:
รูเงก, รองเง็ง, พิธีกรรมแก้บน, ชาวเล, อูรักลาโว้ยบทคัดย่อ
การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาความเป็นมาของพิธีกรรมแก้บนของกลุ่มชาติพันธุ์อูรักลาโว้ย และ 2) เพื่อศึกษาขั้นตอนพิธีกรรมแก้บน และดนตรีที่ใช้ในพิธีกรรมแก้บนของกลุ่มชาติพันธุ์อูรักลาโว้ย เป็นวิจัยเชิงคุณภาพทางด้านดนตรีวิทยา ทำการศึกษาโดยเลือกผู้ที่มีความรู้ ผู้ปฏิบัติ และผู้ที่เกี่ยวข้องที่มีประสบการณ์ดนตรีอูรักลาโว้ยเป็นเวลานาน จากคำแนะนำของบุคคลในชุมชนที่บอกต่อ ๆ กันไป ซึ่งเป็นบุคคลที่ได้รับการกล่าวถึงบ่อยที่สุด และเลือกตามเหตุการณ์ หรือสถานที่เฉพาะหน้าขณะพบผู้รู้โดยบังเอิญในการเก็บข้อมูล เครื่องมือที่ใช้เก็บรวบรวมข้อมูลประกอบด้วย แบบสำรวจ แบบสังเกต และแบบสัมภาษณ์ วิเคราะห์โดยใช้แนวคิดอัตลักษณ์ชาติพันธุ์ เลือกพื้นที่ศึกษาได้แก่ บ้านแหลมตุ๊กแก บริเวณหาดราไวย์ อำเภอเมือง จังหวัดภูเก็ต บ้านสังกะอู้ อำเภอเกาะลันตา จังหวัดกระบี่ และเกาะหลีเป๊ะ อำเภอเมือง จังหวัดสตูล ผลจากการศึกษาพบว่า 1) พิธีกรรมแก้บนเกิดจากระบบความคิดในเรื่องอำนาจของวิญญาณของบรรพบุรุษที่ช่วยให้สมปรารถนาตามคำขอและตอบแทนตามคำมั่นสัญญาที่ให้ไว้ 2) ขั้นตอนพิธีกรรม ประกอบด้วย การจัดสถานที่ การเตรียมอุปกรณ์เครื่องเซ่น และเครื่องดนตรี บทเพลงแก้บนมี 7 บทเพลง ได้แก่ ลาฆูดูวา ลาฆูมะอินัง ลาฆูอายัมดิเดะ ลาฆูเลงังกังกง ลาฆูทะลักทักทัก ลาฆูปากูเกลัง และลาฆูซาปาอีตู