เค่ง: การปรับตัวของวัฒนธรรมดนตรีม้งในยุคทุนนิยม ของกลุ่มชาติพันธุ์ม้ง บ้านป่าไผ่ เขาค้อ จ.เพชรบูรณ์
คำสำคัญ:
เค่ง, การปรับตัวของวัฒนธรรมดนตรี, กลุ่มชาติพันธุ์ม้งบทคัดย่อ
บทคัดย่อ
บทความฉบับนี้ได้ทำการศึกษาดนตรีของกลุ่มชาติพันธุ์ม้ง บ้านป่าไผ่ เขาค้อ จ.เพชร์บูรณ์ โดยใช้ระเบียบวิธีการศึกษาทางมานุษยวิทยาดนตรี (Ethnomusicology) ในการเก็บข้อมูลและวิเคราะห์ข้อมูล เพื่อนำเสนอข้อมูลเชิงพรรณนาวิเคราะห์ (Descriptive Analysis) ผลการศึกษาพบว่าเค่งนั้นไม่สามารถระบุได้แน่นอนว่าอยู่ในวัฒนธรรมดนตรีม้งมานานเท่าใด เนื่องจากม้งไม่มีตัวหนังสือเป็นของตนเอง จึงไม่พบการจดบันทึกประวัติศาสตร์ไว้ บทบาทของเค่งมีต่อสังคมนั้นจะเข้าไปเกี่ยวกับขนบธรรมเนียมประเพณีและมีข้อห้ามต่าง ๆ ในด้านลักษณะทางกายภาพของเค่งจะใช้วัสดุธรรมชาติที่หาได้จากป่าบริเวณที่อยู่อาศัย เช่น ไม้ไผ่ ไม้ต่าง ๆ และใช้ทองเหลืองเป็นลิ้นของเค่ง ซึ่งเค่งจัดเป็นเครื่องดนตรีที่อยู่ในตระกูลเครื่องลมประเภทที่มีท่อเสียง (Aerophones) ในปัจจุบันจากการศึกษาภาคสนามพบว่าได้มีการพัฒนานำเอาท่อพลาสติกมาใช้เป็นส่วนประกอบหลักของเค่ง
ผลการศึกษาพบว่าการปรับตัวของเค่งได้มีการปรับตัวให้เข้ากับบริบททางสังคมและการพัฒนาทางด้านเทคโนโลยี เพื่อการดำรงอยู่และเพื่อให้สามารถปรับเปลี่ยนให้เข้ากับสังคมในปัจจุบัน การพัฒนาและปรับตัวไม่ใช่การรื้อทิ้งแต่เป็นการอนุรักษ์ให้คงไว้