เมื่อความเป็นชายปะทะกัน: การต่อรองและโต้กลับทางวาทกรรมในนวนิยาย Alí en la fiesta del País de las Maravillas
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) จำแนกและอธิบายภาพแทนความเป็นชายที่ปรากฏในนวนิยาย Alí en la fiesta del País de las Maravillas ตามกรอบแนวคิดความเป็นชาย 4 ประเภท ได้แก่ ความเป็นชายกระแสหลัก ภาวะชายเป็นพิษ ภาวะชายเชิงบวก และความเป็นชายกระแสรอง และ (2) อธิบายพลวัตการปะทะทางวาทกรรมระหว่างความเป็นชายกระแสหลักกับความเป็นชายกระแสรอง โดยจำแนกการปะทะออกเป็น 3 รูปแบบ ได้แก่ วาทกรรมการต่อรองเชิงอัตลักษณ์ วาทกรรมทวงคืนเชิงตอบโต้ และ
วาทกรรมโต้กลับเชิงความคิด งานวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพที่ใช้แนวทางการตีความและการวิเคราะห์วาทกรรมเชิงวิพากษ์ โดยบูรณาการแนวคิดอำนาจนำ ภาพแทน และความเป็นชาย พร้อมนำการนับความถี่และสัดส่วนร้อยละมาใช้ประกอบการวิเคราะห์ตัวบท ผู้วิจัยคัดเลือกหน่วยข้อมูลจากคำ ข้อความ บทสนทนา และฉากเหตุการณ์ย่อยในต้นฉบับภาษาสเปนจำนวน 100 หน่วย แล้วจัดเข้าสู่มิติการวิเคราะห์หลักตามลักษณะที่เด่นที่สุด แบ่งเป็นหน่วยข้อมูลด้านภาพแทนความเป็นชาย 84 หน่วย และหน่วยข้อมูลด้านการปะทะทางวาทกรรม 16 หน่วย ผลการศึกษาพบว่า ในมิติภาพแทนความเป็นชาย ภาวะชายเป็นพิษปรากฏมากที่สุดจำนวน 35 หน่วย คิดเป็นร้อยละ 41.7 รองลงมาคือความเป็นชายกระแสหลัก 23 หน่วย คิดเป็นร้อยละ 27.4 ความเป็นชายกระแสรอง 18 หน่วย คิดเป็นร้อยละ 21.4 และภาวะชายเชิงบวก 8 หน่วย คิดเป็นร้อยละ 9.5 ภาวะชายเป็นพิษทำหน้าที่ทั้งเป็นเครื่องมือกดทับผู้ที่เบี่ยงเบนจากบรรทัดฐานรักต่างเพศและเป็นกลไกป้องกันตัวที่ตัวละครใช้รักษาสถานะความเป็นชายของตน ขณะที่ภาวะชายเชิงบวกแม้ปรากฏในสัดส่วนน้อยที่สุดแต่สะท้อนการก่อตัวของความเป็นชายทางเลือกผ่านความเห็นอกเห็นใจ ความรับผิดชอบ และการยอมรับความเปราะบาง ในมิติการปะทะทางวาทกรรม วาทกรรมทวงคืนเชิงตอบโต้และวาทกรรมโต้กลับเชิงความคิดปรากฏมากที่สุดเท่ากัน รูปแบบละ 6 หน่วย คิดเป็นร้อยละ 37.5 ส่วนวาทกรรมการต่อรองเชิงอัตลักษณ์ปรากฏ 4 หน่วย คิดเป็นร้อยละ 25.0 การปะทะทั้งสามรูปแบบแสดงให้เห็นการเคลื่อนจากการตั้งคำถามต่อกรอบความคิดเดิม ไปสู่การเผชิญหน้าและปฏิเสธความอับอาย ตลอดจนการให้ความหมายใหม่แก่ถ้อยคำเหยียดหยามเพื่อสร้างสัญลักษณ์แห่งความภาคภูมิใจ ข้อค้นพบชี้ให้เห็นว่า ความเป็นชายมิใช่อัตลักษณ์ที่หยุดนิ่ง แต่เป็นความสัมพันธ์เชิงอำนาจที่สามารถถูกต่อรอง ท้าทาย และเปลี่ยนแปลงได้ วรรณกรรมร่วมสมัยจึงทำหน้าที่เป็นพื้นที่ทางวาทกรรมที่สะท้อน ตั้งคำถาม และเปิดความเป็นไปได้ในการเปลี่ยนแปลงความหมายของความเป็นชายในสังคม
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
นฤพนธ์ ด้วงวิเศษ. (2558, 12 มิถุนายน). รื้อสร้างมายาคติ “ความเป็นชาย” ในสังคมไทย เราจะศึกษา
“ความเป็นชาย” อย่างไร. ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน). https://anthropology-concepts.sac.or.th/articles/3
นฤพนธ์ ด้วงวิเศษ. (2566, 3 สิงหาคม). ความเป็นชายละมุนละไม (Soft Masculinity). ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน). https://www.sac.or.th/portal/th/article/detail/508
ปรัชญา นาดี. (2563). การสร้างสรรค์ภาพยนตร์สั้นเกี่ยวกับภาวะความเป็นชายเป็นพิษในครอบครัว
[จุลนิพนธ์นิเทศศาสตรบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศิลปากร]. Silpakorn University Repository. https://sure.su.ac.th/xmlui/handle/123456789/27663
ศศิพิมพ์ ภู่ระหงษ์. (2565). ความสัมพันธ์ระหว่างกลวิธีทางภาษากับภาพตัวแทนเพศสภาวะต่าง ๆ ในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานสุขศึกษา ชั้นมัธยมศึกษา: การศึกษาตามแนววาทกรรมวิเคราะห์เชิงวิพากษ์
[วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย]. Chula Digital Collections. https://doi.org/10.58837/CHULA.THE.2022.712
American Psychological Association, Boys and Men Guidelines Group. (2018). APA guidelines for psychological practice with boys and men. https://www.apa.org/about/policy/boys-men-practice-guidelines.pdf
Arciniega, G. M., Anderson, T. C., Tovar-Blank, Z. G., & Tracey, T. J. G. (2008). Toward a fuller conception of Machismo: Development of a traditional Machismo and Caballerismo Scale. Journal of Counseling Psychology, 55(1), 19–33. https://doi.org/10.1037/0022-0167.55.1.19
Bliss, S. (1995). Mythopoetic men's movements. In M. S. Kimmel (Ed.), The politics of manhood: Profeminist men respond to the mythopoetic men's movement (and the mythopoetic leaders answer) (pp. 292–307). Temple University Press.
Connell, R. W. (1995). Masculinities. University of California Press.
Cowan, B. A. (2017). How machismo got its spurs—in English: Social science, Cold War imperialism, and the ethnicization of hypermasculinity. Latin American Research Review, 52(4), 606–622. https://doi.org/10.25222/larr.100
Crowther Centre. (2020, July 3). Positive masculinity: What are the experts saying? https://www.crowthercentre.org.au/resources/positive-masculinity-in-boys-and-young-men/
Dhar, S. (2024). Masculinity and its depiction in 21st-century literature: A critical study. International Journal of Arts, Humanities and Social Studies, 6(2), 308–310. https://doi.org/10.33545/26648652.2024.v6.i2c.138
Eduardo, A. (2022). Ali in the party of Wonderland [Alí en la fiesta del País de las Maravillas]. Grafica Premier.
Fairclough, N. (1989). Language and power. Longman.
Fuller, N. J. (2012). Rethinking Latin American machismo [Repensando el machismo latinoamericano]. Masculinities & Social Change, 1(2), 114–133. https://doi.org/10.4471/MCS.2012.08
Gramsci, A. (1971). Selections from the prison notebooks (Q. Hoare & G. N. Smith, Trans.). International Publishers.
Gupta, T., Barker, G., & Lewis, C. (2025). State of American Men 2025. Equimundo: Center for Masculinities and Social Justice.
Gutmann, M. C. (2007). The Meanings of Macho: Being a Man in Mexico City, Tenth Anniversary Edition, With a New Preface (2nd ed.). University of California Press.
Hall, S. (Ed.). (1997). Representation: Cultural Representations and Signifying Practices. Sage.
Hernandez, F., & Macaluso, M. (2024). Read like a man: Comparing narratives of masculinity in adolescent literature. Frontiers in Sociology, 9, Article 1329041. https://doi.org/
3389/fsoc.2024.1329041
Lateef, W., Manzoor, B., Yaseen, M., & Khoso, A. K. (2022). Male chauvinism and its effects on the society: A feministic analysis of Gabriel Garcia's novel Chronicle of a Death Foretold. Central European Management Journal, 30(3), 1963–1969.
Lomas, T. (2013). Critical positive masculinity. Masculinities and Social Change, 2(2), 167–193. https://doi.org/10.4471/MCS.2013.28
Nasir, M., Hasnain, H., Ameen, H. M. T., & Amin, M. (2023). Representation of gender roles in children's fictional tales: A semiological discourse analysis. Al-Aijaz Research Journal of Islamic Studies & Humanities, 7(4), 1–18.
