ปัจจัยที่ส่งผลต่อความตั้งใจในการใช้กล่องพัสดุใช้แล้วนำกลับมาใช้ซ้ำของผู้บริโภคชาวไทย
คำสำคัญ:
ความตั้งใจในการใช้, กล่องพัสดุใช้แล้วนำกลับมาใช้ซ้ำ, พฤติกรรมการใช้บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อความตั้งใจในการใช้กล่องพัสดุใช้แล้วนำกลับมาใช้ซ้ำของผู้บริโภคชาวไทย โดยใช้แบบสอบถามในการเก็บข้อมูลจากกลุ่มตัวอย่างผ่านทางออนไลน์ จำนวน 336 คน ด้วยวิธีการสุ่มแบบชั้นภูมิ จำแนกตามถิ่นที่อยู่อาศัย ทำการวิเคราะห์ข้อมูลด้วยเทคนิคการวิเคราะห์แบบจำลองสมการโครงสร้าง (Structural Equation Model: SEM)
ผลการวิจัย พบว่า 1) ปัจจัยด้านการตระหนักถึงผลที่ตามมา การควบคุมพฤติกรรมการรับรู้ และบรรทัดฐานทางศีลธรรม ล้วนส่งผลต่อความตั้งใจใช้ แต่ปัจจัยที่ส่งผลมากที่สุด คือ ความสะดวก 2) ความตั้งใจใช้ และความสะดวก ส่งผลต่อพฤติกรรมการใช้จริงของผู้บริโภค 3) ปัจจัยด้านความสะดวก ส่งผลต่อความตั้งใจใช้ และการควบคุมพฤติกรรมการรับรู้ ในระดับที่สูงมาก และ 4) การคล้อยตามกลุ่มอ้างอิง ส่งผลต่อความตั้งใจใช้ โดยผ่านบรรทัดฐานทางศีลธรรม
เอกสารอ้างอิง
กรมพัฒนาธุรกิจการค้า. (2563). มูลค่าตลาด e-Commerce 2557-2563. สืบค้นเมื่อ 20 มกราคม 2564, จาก https://www.dbd.go.th/download/document_file/Statisic/2559/T26/T26_201608.pdf
เดอะ สแตนดาร์ด. (2563). ไปรษณีย์ไทยชวน ‘กลับกล่อง’ แชร์ไอเดียหยิบกล่องพัสดุกลับมาใช้ซ้ำ ช่วยลดขยะ. สืบค้นเมื่อ 20 มกราคม 2564, จาก https://thestandard.co/thai-post-invite-people-to-recycle-boxes/
ไปรษณีย์ไทย. (2563a). จับตาเทรนด์ใช้ซ้ำมาแรง REPACK ถุงใช้ซ้ำตัวเลือกใหม่ร้านค้าออนไลน์ยุคพลาสติกคือผู้ร้าย. สืบค้นเมื่อ 20 มกราคม 2564, จาก https://postconnex.in.th/marketing-hub/จับตาเทรนด์ใช้ซ้ำมาแรง-r/
ไปรษณีย์ไทย. (2563b). ไปรษณีย์ไทย เผยยอดส่งกล่อง ซองเก่า “ไปรษณีย์ reBOX” จากคนไทยกว่า 10,000 กก. พร้อมชวนส่งกล่องเหลือใช้จากมหกรรมช็อปออนไลน์ 9.9 นำมาผลิตโต๊ะเก้าอี้ให้. สืบค้นเมื่อ 20 มกราคม 2564, จาก https://www.thailandpost.co.th/un/article_detail/article/11/18955.
Ajzen, I. (1991). The theory of planned behavior. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 50(2):179-211, DOI: 10.1016/0749-5978(91)90020-T.
Beck, L., & Ajzen, I. (1991). Predicting dishonest actions using the theory of planned behavior. Journal of Research in Personality, 25, 285–301.
Botetzagias, I., Dima, A., & Malesios, C. (2015). Extending the theory of planned behavior in the context of recycling: The role of moral norms and of demographic predictors. Resources, Conservation Recycling, 95, 58–67, https://doi.org/10.1016/j.resconrec.2014.12.004.
Cao, X., & Liu, C. (2019). Research on customers’ willingness to participate in express package recycling. ICEMEE, IOP Conference series: Earth and environmental science 295, doi:10.1088/1755-1315/295/3/032030.
Ding, H., Zhao, Q., An, Z., & Tang, O. (2016). Collaborative mechanism of a sustainable supply chain with environmental constraints and carbon caps. International Journal of Production Economics, 181, 191–207. https://doi.org/10.1016/j.ijpe.2016.03.004.
Dong, F., & Hua, Y. (2018). Are Chinese residents willing to recycle express packaging waste? Evidence from a bayesian regularized neural network model. Sustainability, 10, 4152.
Echegaray, F., & Hansstein, F.. (2017). Assessing the intention-behavior gap in electronic waste recycling: The case of Brazil. Journal of Cleaner Production, 142(1): 180-190, DOI: 10.1016/j.jclepro.2016.05.064.
Fazio, R. H. (1990). Multiple processes by which attitudes guide behavior: The mode model as an integrative framework. In Advances in Experimental Social Psychology; Elsevier: Amsterdam, The Netherlands, 1990.
Fishbein, M., & Ajzen, I. (1975). Belief, Attitude, Intention and Behavior: An Introduction to Theory and Research. Addison-Wesley: Reading, MA, USA.
Greaves, M., Zibarras, L.D., & Stride, C. (2013). Using the theory of planned behavior to explore environmental behavioral intentions in the workplace. Journal of Environment Psychology, 34, 109–120.
Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2010). Multivariate data analysis (7th ed.). Englewood Cliffs: Prentice Hall.
Hersey, P., Blanchard, K. H., & Johnson, D. E. (2007). Management of Organizational Behavior. 10 edition, Upper Saddle River, NJ: Prentice Hall.
Khan, F., Ahmed, W., & Najmi, A. (2018). Understanding consumers’ behavior intentions towards dealing with the plastic waste: perspective of a developing country. Resources Conservation and Recycling, 142, 49–58, DOI: 10.1016/j.resconrec.2018.11.020.
Kochan, C.G., Pourreza, S., Tran, H., Prybutok, V.R. (2016). Determinants and logistics of e-waste recycling. Int.J. Logist. Manage. 27 (1), 52–70.
Kochan, T., Bezrukova, K., Ely, R., & Jackson, S. E. (2003). The effects of diversity on business performance: Report of the diversity research network. Human Resource Management, 41(2): 3-21.
Krueger, R., Rashidi, T.H., & Rose, J.M. (2016). Preferences for shared autonomous vehicles. Transportation Research Part C: Emerging Technologies, 69: 343–355, https://doi.org/10.1016/j.trc.2016.06.015.
Law, K. L., Starr, N., Siegler, T. R., Jambeck, J. R., Mallos, N. J., & Leonard, G. H. (2020). The United States’ contribution of plastic waste to land and ocean. Science Advances, 6(44), eabd0288, DOI: 10.1126/sciadv.abd0288 https://advances.sciencemag.org/content/6/44/eabd0288.
Li, J., Zuo, J., Cai, H., & Zillante, G. (2018). Construction waste reduction behavior of contractor employees: an extended theory of planned behavior model approach, Journal of Cleaner Production, 172, 1399–1408, https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2017.10.138.
Likert, R. (1932). A technique for the measurement of attitudes. Archives of Psychology (1): 55.
Lizin, S., Van Dael, M., & Van Passel, S. (2017). Battery pack recycling: behaviour change interventions derived from an integrative theory of planned behaviour study. Resources, Conservation & Recycling, 122, 66–82.
Mamun, A., Mohiuddin, M., & Ahmad, G. B. (2018). Recycling Intention and Behavior among Low-Income Households. Sustainability, 10(7): 1-22, DOI: 10.3390/su10072407.
Parker, D., Manstead, A. S., & Stradling, S. G. (1995). Extending the theory of planned behaviour: The role of personal norm. Brithish Journal of Social Psychology, 34(2) 127–138. https://doi.org/10.1111/j.2044-8309.1995.tb01053.x.
Parker, L. (2020). U.S. generates more plastic trash than any other nation, report finds. National Geographic, https://www.nationalgeographic.com/environment/2020/10/us-plastic-pollution/
Schwartz, S. H. (1977). Normative Influence on Altruism. In L. Berkowitz (Ed.), Advances in Experimental Social Psychology. 10, 221-279, New York: Academic Press. http://dx.doi.org/10.1016/s0065-2601(08)60358-5.
Shi, H., Fan, J., & Zhao, D. (2017a). Predicting household PM2.5-reduction behavior in Chinese urban areas: an integrative model of theory of planned behavior and norm activation theory. Journal of Cleaner Production, 145, 64-73, DOI: 10.1016/j.jclepro.2016.12.169.
Spence, A., & Townsent, E. (2006). Examining consumer behavior toward genetically modified (GM) food in Britain. Risk analysis, 26(3), 657-670.
Tonglet, M., Phillips, P.S., & Read, A.D. (2004). Using the theory of planned behaviour to investigate the determinants of recycling behaviour: a case study from Brixworth, UK. Resources, Conservation and Recycling, 41 (3), 191-214, https://doi.org/10.1016/j.resconrec.2003.11.001.
Wan, C., Cheung, R., & Shen, G.Q., (2012). Recycling attitude and behaviour in university campus: A case study in Hong Kong. Facilities, 30 (13/14), 630–646.
Wang Z, Guo D, Wang X, et al. (2018). How does information publicity influence residents’ behaviour intentions around e-waste recycling? Resources, Conservation and Recycling, 133: 1–9.
Wang, Q., Zhang, W., Tseng, M., & Su n, Y. (2020). Intention in use recyclable express packaging in consumers’ behavior: An empirical study. Resources, Conservation & Recycling, 164 (2021) 105115. https://doi.org/10.1016/j.resconrec.2020.105115.
Wang, Y., & Hazen, B. T. (2016). Consumer Product Knowledge and Intention to Purchase Remanufactured Products. International Journal of Production Economics, 181(B), 460-469, https://doi.org/10.1016/j.ijpe.2015.08.031.
Wang, Y., Wiegerinck, V., Krikke, H., & Zhang, H. (2013). Understanding the purchase intention towards remanufactured product in closed-loop supply chains: An empirical study in China. International Journal of Physical Distribution & Logistics Management, 43(10): 866–888, DOI: 10.1108/IJPDLM-01-2013-0011.
Wang, Z., Guo, D., & Wang, X., (2016). Determinants of residents’ e-waste recycling behaviour intentions: evidence from China. Journal of Cleaner Product, 137, 850–860, https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2016.07.155.
Yadav, R., & Pathak, G. S. (2016). Young consumers' intention towards buying green products in a developing nation: Extending the theory of planned behavior. Journal of Cleaner Production, 135: 732-739, https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2016.06.120.
Translated Thai References
Department of Business Development. (2020). e-Commerce Market value 2557-2563. Retrieved January 20, 2020, from https://www.dbd.go.th/download/document_file/Statisic/2559/T26/T26_201608.pdf (in Thai)
Thailand Post. (2020). Keep an eye on the hot reusable trend, REPACK, reusable bags, new options, online shop, plastic age is the culprit. Retrieved January 20, 2020, from https://postconnex.in.th/marketing- hub/จับตาเทรนด์ใช้ซ้ำมาแรง-r/ (in Thai)
Thailand Post. (2020). Thai Post revealed the amount of sending boxes of old "reBOX postage" from Thai people over 10,000 kg. Retrieved January 20, 2020, from https://www.thailandpost.co.th/un/article_detail/article/11/18955 (in Thai)
The Standard. (2020) .Thai Post invites 'back the box' to share the idea of picking up the package and reusing it to reduce waste. . Retrieved January 20, 2020, from https://thestandard.co/thai-post-invite-people-to-recycle-boxes/ (in Thai)
