แนวทางการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ในยุคโลกพลิกผัน ตามหลักวุฒิธรรม 4 กลุ่มโรงเรียนท่าเรือพัฒนา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา

Main Article Content

พลอยไพลิน นิ่มนวลเกตุ

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาความต้องการจำเป็นในการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ในยุคโลกพลิกผัน กลุ่มโรงเรียนท่าเรือพัฒนา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา 2) เพื่อศึกษาแนวทางการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ในยุคโลกพลิกผันตามหลักวุฒิธรรม 4 และ 3) เพื่อเสนอแนวทางการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ในยุคโลกพลิกผันตามหลักวุฒิธรรม 4 การวิจัยใช้รูปแบบการวิจัยแบบผสานวิธี (Mixed Methods Research) ประชากรเชิงปริมาณ ได้แก่ ผู้บริหาร ครู และบุคลากรทางการศึกษา จำนวน 104 คน กำหนดขนาดกลุ่มตัวอย่างด้วยการสำรวจประชากรทั้งหมด (Census) ได้รับแบบสอบถามสมบูรณ์กลับคืนมา จำนวน 104 คน คิดเป็นร้อยละ 100 และผู้ให้ข้อมูลสำคัญเชิงคุณภาพ จำนวน 7 รูป/คน ประกอบด้วย ผู้บริหารสถานศึกษา 2 คน ครูวิชาการ 3 คน และพระสงฆ์/นักวิชาการ 2 รูป/คน เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ แบบสอบถามแบบมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ และแบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้าง วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณด้วยค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย (equation) ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (equation) และค่าดัชนีความต้องการจำเป็นแบบปรับปรุง (PNI_modified) และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา


ผลการวิจัยพบว่า



  1. ความต้องการจำเป็นในการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ในยุคโลกพลิกผัน โดยภาพรวมมีสภาพปัจจุบันอยู่ในระดับมาก (equation= 4.05, equation=0.83) และสภาพที่พึงประสงค์อยู่ในระดับมากที่สุด (equation= 4.60, equation=0.58) โดยมีค่าดัชนีความต้องการจำเป็นแบบปรับปรุงเท่ากับ 136 (PNI_modified=0.136) เมื่อพิจารณารายด้าน พบว่า ลำดับความต้องการจำเป็นสูงสุดคือ ด้านเนื้อหาและหลักสูตร (PNI_modified=0.160) รองลงมาคือ ด้านครู (PNI_modified=0.148) ด้านนักเรียน (PNI_modified=0.140) ด้านสื่อและสภาพแวดล้อมทางการเรียนรู้ ( =0.125) และด้านวิธีการจัดการเรียนรู้ (PNI_modified=0.108) ตามลำดับ

  2. แนวทางการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ในยุคโลกพลิกผันตามหลักวุฒิธรรม 4 ประกอบด้วย
    4 กระบวนการหลัก ได้แก่ การสร้างเครือข่ายกัลยาณมิตรทางวิชาการและชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (สัปปุริสสังเสวะ) การเปิดรับองค์ความรู้ใหม่และนวัตกรรมดิจิทัล (สัทธัมมัสสวนะ) การวิเคราะห์ไตร่ตรองและออกแบบการเรียนรู้เชิงรุก (โยนิโสมนสิการ) และการลงมือปฏิบัติจริงในชั้นเรียนอย่างมีคุณภาพ (ธัมมานุธัมมปฏิปัตติ)

  3. แนวทางการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ตามหลักวุฒิธรรม 4 สามารถประยุกต์ใช้ได้ใน 5 ด้านหลัก ได้แก่ ด้านเนื้อหาและหลักสูตร ด้านครู ด้านนักเรียน ด้านสื่อและสภาพแวดล้อมทางการเรียนรู้ และด้านวิธีการจัดการเรียนรู้ เพื่อพัฒนาผู้เรียนให้มีทักษะการเรียนรู้ การคิดวิเคราะห์ การใช้เทคโนโลยีดิจิทัล และการนำความรู้ไปประยุกต์ใช้ในชีวิตจริงอย่างเหมาะสม

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
นิ่มนวลเกตุ พ. (2026). แนวทางการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ในยุคโลกพลิกผัน ตามหลักวุฒิธรรม 4 กลุ่มโรงเรียนท่าเรือพัฒนา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา. วารสารพุทธจิตวิทยา, 11(5), 1084–1093. สืบค้น จาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/jbp/article/view/303261
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ทิศนา แขมมณี. (2566). ศาสตร์การสอน: องค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ. (พิมพ์ครั้งที่ 26). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

นนทลี พรธาดาวิทย์. (2564). การจัดการเรียนรู้แบบ Active Learning. (พิมพ์ครั้งที่ 3). นนทบุรี: ทริปเพิ้ล เอ็ดดูเคชั่น.

พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตฺโต). (2541). พุทธวิธีในการสอน. (พิมพ์ครั้งที่ 9). กรุงเทพฯ: สหธรรมิก.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2554). พจนานุกรมพุทธศาสน์ ฉบับประมวลศัพท์ (พิมพ์ครั้งที่ 17). กรุงเทพฯ: พระพุทธศาสนาของธรรมสภา.

พระพรหมบัณฑิต (ประยูร ธมฺมจิตฺโต). (2562). การบริหารเชิงพุทธ. (พิมพ์ครั้งที่ 2). พระนครศรีอยุธยา: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

ไพฑูรย์ สินลารัตน์. (2563). การศึกษาไทยในยุคพลิกผัน: แนวคิดและทางออก. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

วิจารณ์ พานิช. (2562). การสร้างการเรียนรู้สู่ยุคเปลี่ยนผ่าน. กรุงเทพฯ: มูลนิธิสยามกัมมาจล.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560 - 2579. กรุงเทพฯ: สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2564). แนวทางการจัดการเรียนรู้ฐานสมรรถนะสำหรับผู้เรียนระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน. กรุงเทพฯ: 21 เซ็นจูรี่.

สุมน อมรวิวัฒน์. (2533). การสอนโดยสร้างศรัทธาและโยนิโสมนสิการ. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สุวิมล ว่องวาณิช. (2558). การวิจัยประเมินความต้องการจำเป็น. (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

อาภรณ์ ใจเที่ยง. (2561). หลักการสอน. (พิมพ์ครั้งที่ 6). กรุงเทพฯ: โอเดียนสโตร์.

Fullan, M. (2013). Stratosphere: Integrating technology, pedagogy, and change knowledge. Toronto: Pearson.

OECD. (2018). The future of education and skills: Education 2030. Paris: OECD Publishing.

Piaget, J. (1972). The psychology of the child. New York: Basic Books.

Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes. Cambridge, MA: Harvard University Press.