แนวทางการแก้ไขปัญหา และข้อจำกัดเกี่ยวกับการกำกับดูแลองค์กรปกครอง ส่วนท้องถิ่นของประเทศไทย

Main Article Content

อธิภัทร สินทรโก

บทคัดย่อ

               การกำกับดูแลขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นของประเทศไทยในปัจจุบัน ยังไม่สามารถสร้างความสมดุลระหว่างความเป็นอิสระของท้องถิ่นกับความรับผิดชอบและการตรวจสอบได้อย่างมีประสิทธิภาพ จนนำไปสู่ปัญหาและข้อจำกัดเกี่ยวกับการกำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัญหาและข้อจำกัดเกี่ยวกับการกำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นของประเทศไทย และเพื่อให้ได้มาซึ่งข้อเสนอแนะการแก้ไขปัญหาและข้อจำกัดเกี่ยวกับการกำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่เหมาะสมในบริบทของประเทศไทย จากศึกษาเปรียบเทียบประเทศฝรั่งเศส และประเทศญี่ปุ่น และคำพิพากษาที่เกี่ยวข้องกับการกำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น สะท้อนให้เห็นถึงปัญหาและข้อจำกัดเกี่ยวกับการกำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นของประเทศไทย กล่าวคือ 1) ปัญหาการไม่ปฏิบัติตามกระบวนการ และขั้นตอนอันเป็นสาระสำคัญของการกำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และ 2) การใช้อำนาจการกำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเกินขอบเขตตามที่กฎหมายกำหนด จากปัญหาและข้อจำกัดดังกล่าวทำให้ได้มาซึ่งข้อเสนอแนวทางการแก้ไขปัญหา และข้อจำกัด ที่เหมาะสมในบริบทของประเทศไทย 3 ประการ คือ 1) การกำหนดหลักเกณฑ์แนวทางการกำกับดูแล ที่เป็นระบบและมีความชัดเจน 2) การจัดตั้งหน่วยงานที่ปรึกษา และ 3) การปรับปรุงกฎหมาย กฎเกณฑ์ ให้เหมาะสมกับแนวทางปฏิบัติ เพื่อให้การกำกับดูแลขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น สามารถนำไปปฏิบัติได้อย่างถูกต้องตามกรอบของกฎหมายหรืออำนาจหน้าที่ตามที่ได้กำหนดไว้ และเป็นไปตามเจตนารมณ์ ตามหลักการกำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่มุ่งเน้นความเป็นอิสระในการปกครองท้องถิ่น ของตนเอง โดยมีเป้าหมายสำคัญเพื่อการปกป้องผลประโยชน์สาธารณะ  และตอบสนองความต้องการของประชาชนอย่างแท้จริง

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น. (2569). ข้อมูลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. ศูนย์ข้อมูลการเลือกตั้งท้องถิ่นแห่งชาติ. https://nlc.dla.go.th/public/orgInfo01.do

กองวิชาการและแผนงาน กรมการปกครอง. (2560). คู่มือปฏิบัติราชการเรื่อง บทบาทฝ่ายปกครองกับการกำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. กรมการปกครอง.

ชาญชัย แสวงศักดิ์. (2558). คำอธิบายกฎหมายปกครอง (พิมพ์ครั้งที่ 22 แก้ไขเพิ่มเติม). วิญญูชน.

ชูชาติ อัศวโรจน์. (2563). คำอธิบายกฎหมายปกครองสำคัญที่ใช้ในการปฏิบัติงานขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นของประเทศไทย. เดือนตุลา.

นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ และคณะ. (2546). ทิศทางการปกครองท้องถิ่นของไทยและต่างประเทศเปรียบเทียบ. วิญญูชน.

นันทวัฒน์ บรมานันท์. (2544). การปกครองท้องถิ่นฝรั่งเศส. สถาบันนโยบายศึกษา.

พนารัตน์ มาศฉมาดล. (2564). กฎหมายปกครอง. วิญญูชน.

พระราชบัญญัติกำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ. 2542. (2542, 17 พฤศจิกายน). ราชกิจจานุเบกษา, 116(114 ก), 14.

พระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. 2542. (2542, 10 ตุลาคม). ราชกิจจานุเบกษา, 116(94 ก), 1.

พระราชบัญญัติเทศบาล พ.ศ. 2496. (2496, 17 กุมภาพันธ์). ราชกิจจานุเบกษา, 70(14), 222–257.

พระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการกรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2528. (2528, 11 สิงหาคม). ราชกิจจานุเบกษา, 102(115 ฉบับพิเศษ), 1.

พระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน พ.ศ. 2534. (2534, 4 กันยายน). ราชกิจจานุเบกษา, 108(156 ฉบับพิเศษ), 1–2.

พระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการเมืองพัทยา พ.ศ. 2542. (2542, 29 พฤศจิกายน). ราชกิจจานุเบกษา, 116(120 ก), 21.

พระราชบัญญัติวิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง พ.ศ. 2539. (2539, 14 พฤศจิกายน). ราชกิจจานุเบกษา, 113(60 ก), 1–24.

พระราชบัญญัติสภาตำบลและองค์การบริหารส่วนตำบล พ.ศ. 2537. (2537, 2 ธันวาคม). ราชกิจจานุเบกษา, 111(53 ก), 11.

พระราชบัญญัติองค์การบริหารส่วนจังหวัด พ.ศ. 2540. (2540, 31 ตุลาคม). ราชกิจจานุเบกษา, 114(62 ก), 1.

พัสตราภรณ์ เหลืองอิงคะสุต. (2560). ปัญหาการออกกฎของกระทรวงมหาดไทยเพื่อกำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์]. TU Digital Collections.

ภิรมย์พร ไชยยนต์. (2557). การกระจายอำนาจการปกครองท้องถิ่น: ศึกษากรณีการปกครองตนเองตามเจตนารมณ์ของประชาชนในระดับจังหวัด [วิทยานิพนธ์นิติศาสตรมหาบัณฑิต, สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์]. https://doi.org/10.14457/NIDA.the.2014.127

มานิตย์ จุมปา. (2554). คำอธิบายกฎหมายปกครอง เล่ม 2 ว่าด้วยการจัดระเบียบราชการบริหาร (พิมพ์ครั้งที่ 3). สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ศรัณย์ จิระพงษ์สุวรรณ. (ม.ป.ป.). การกำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. สถาบันพระปกเกล้า. https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=การกำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น

ศาลปกครองสูงสุด. (2549). คำพิพากษาศาลปกครองสูงสุด คดีหมายเลขแดงที่ อ. 61/2549. สำนักงานศาลปกครอง.

ศาลปกครองสูงสุด. (2553). คำพิพากษาศาลปกครองสูงสุด คดีหมายเลขแดงที่ อ. 78/2553. สำนักงานศาลปกครอง.

ศาลปกครองสูงสุด. (2566). คำพิพากษาศาลปกครองสูงสุด คดีหมายเลขแดงที่ อบ. 2/2566. สำนักงานศาลปกครอง.

ศุภสวัสดิ์ ชัชวาลย์. (2555). การปฏิรูปการกระจายอำนาจและการจัดการปกครองท้องถิ่น. เปนไท.

สมคิด เลิศไพฑูรย์. (2550). กฎหมายการปกครองท้องถิ่น. เอ็กซเปอร์เน็ท.

สุพิศ บุญลาภ และพงษ์เสฐียร เหลืองอลงกต. (2568). การบริหารองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. คณะรัฐศาสตร์และนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา.

เอกฉัตร วิทยอภิบาลกุล. (2564). คำอธิบายกฎหมายการปกครองท้องถิ่น. สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.