The Travelling Cat Chronicles กับการต่อรองกับแนวคิดมนุษย์เป็นศูนย์กลาง
A Case Study of The Travelling Cat Chronicles
คำสำคัญ:
แนวคิดมนุษย์เป็นศูนย์กลาง, สัตว์ศึกษา, พรมแดนระหว่างมนุษย์กับสัตว์, ความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับสัตว์, มิตรสหายต่างสายพันธุ์บทคัดย่อ
แนวคิดมนุษย์เป็นศูนย์กลาง (Anthropocentrism) เป็นแนวคิดที่มนุษย์ใช้บรรทัดฐานของตนเองตัดสินคุณค่าหรือให้ค่าความหมายกับสิ่งมีชีวิตอื่น แนวคิดดังกล่าวปรากฏอยู่ในปรัชญาและทฤษฎีหลายสำนักคิดที่พยายามกำหนดเส้นแบ่งระหว่างมนุษย์กับสัตว์ให้ชัดเจน อย่างไรก็ตาม ในช่วงเวลาถัดมา วงการวิชาการเริ่มเล็งเห็นว่ามนุษย์ไม่สามารถแยกขาดจากสัตว์ได้อย่างเป็นเอกเทศ ดังนั้นสัตว์ศึกษาจึงถือกำเนิดขึ้นเพื่อสั่นคลอนการแบ่งแยกระหว่างมนุษย์กับสัตว์ดังกล่าว นักวิชาการต่างเสนอแนวทางของสัตว์ศึกษาไว้หลากหลาย หากแต่ทั้งหมดมีแก่นร่วมกันคือการพิจารณาความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับสัตว์เพื่อขยายไปสู่การสำรวจวิธีการที่มนุษย์ลดทอนคุณค่าของสัตว์ นอกจากนี้สัตว์ศึกษายังให้ความสำคัญกับโอกาสที่สัตว์จะต่อรองกับมนุษย์ บทความนี้จะใช้นวนิยายเรื่อง The Travelling Cat Chronicles โดยฮิโระ อะริกะวะเป็นกรณีศึกษา โดยจากการศึกษาพบว่าตัวละครมนุษย์ในนวนิยายเรื่องนี้ด้อยค่าสัตว์ด้วยการยึดโยงพวกมันเข้ากับสิ่งที่พวกเขาปรารถนา แม้กระนั้นสัตว์ได้ต่อรองกับการถูกด้อยค่านี้ผ่านการปฏิเสธการยึดโยงดังกล่าวหรือเสนอองค์ประกอบร่วมที่ตนมีร่วมกับมนุษย์ อนึ่ง แม้สัตว์จะได้ต่อรองกับการถูกด้อยค่าโดยมนุษย์ หากแต่ผลการศึกษาพบการเติมแต่งความเป็นมนุษย์ให้กับสัตว์ซึ่งทำให้นวนิยายเรื่องนี้ไม่สามารถก้าวข้ามแนวคิดมนุษย์เป็นศูนย์กลางได้
เอกสารอ้างอิง
ภาษาไทย
Ekkachai Eutanpisit เอกชัย เอื้อธารพิสิฐ. 2002. “Suansad: Mayakhati wa duay thammachat lae sud pa” สวนสัตว์: มายาคติว่าด้วยธรรมชาติและสัตว์ป่า. [Zoo: Myth of Nature and Wildlife]. Master’s thesis, Thammasat University.
Suradech Chotiudompan สุรเดช โชติอุดมพันธ์. 2017. Sadsuksa: Su lok lang pab tan สัตว์ศึกษา: สู่โลกหลังภาพแทน [Animal Studies: To the World after the Representation]. In Singsarasad: manudsaya widdhaya wa duay sad lae sad suksa สิงสาราสัตว์: มานุษยวิทยาว่าด้วยสัตว์และสัตว์ศึกษา [Animals: The Anthropology about Animals and Animal Studies], ed. Suddan Wisuddhiluk สุดแดน วิสุทธิลักษณ์, 203-233. Bangkok: Kob Fai Publishing.
Thanya Sangkhaphanthanon ธัญญา สังขพันธานนท์. 2017. Chai piang deratchan: Sudsuksa nai mummong kong kan wijarn cheung nived ใช่เพียงเดรัจฉาน: สัตว์ศึกษาในมุมมองของการวิจารณ์เชิงนิเวศน์ [Not only the Beasts: Animal Studies in the Perspective of Ecocriticism]. In Tridsadee kab kan wichan silapa: Tassana kong nak wichakarn Thai ทฤษฎีกับการวิจารณ์ศิลปะ ทัศนะของนักวิชาการไทย [Theory and Arts Criticism in Thai Academicians’ Perspective, ed. Runruthai Satchapan, 328-400. Bangkok: Nakorn Publishing.
ภาษาต่างประเทศ
Arikawa, Hiro. 2018. The Travelling Cat Chronicles (Philip Gabriel, Trans.). New York: Berkley.
Calarco, Matthew R. 2021. Animal Studies: The Key Concepts. Abingdon, Oxon: Routledge. Kindle.
Derrida, Jacques. 2002. The Animal That Therefore I Am (More to Follow) (David Wills, Trans.). Critical Inquiry 28(2): 369-418. http://www.jstor.org/stable/1344276
Gordon, Joan. 2009. Animal Studies. In The Routledge Companion to Science Fiction, Mark Bould, Andrew M. Butler, Adam Roberts, and Sherryl Vint, eds., 331-339. London: Routledge.
Haraway, Donna J. 2003. The Companion Species Manifesto: Dogs, People, and Significant Otherness. Chicago: Prickly Paradigm Press.
Haraway, Donna J. 2008. When Species Meet. Minneapolis: University of Minnesota.
McDonell, Jennifer. 2013. Literary Studies, the Animal Turn, and the Academy. Social Alternatives 32(4):
-14. https://search.informit.com.au/documentSummary;dn=115441073550414;res=IELLCC
Probyn-Rapsey, Fiona. 2018. Anthropocentrism. In Critical Terms for Animal Studies, ed. Lori Gruen, 47-63. Chicago: The University of Chicago Press.
Ryan, Derek. 2015. Animal Theory: A Critical Introduction. Edinburgh: Edinburgh University Press.
Singer, Peter. 1990. Animal Liberation (2nd ed.). New York: Avon Books.
Stone, Ken. 2018. Reading the Hebrew Bible with Animal Studies. Stanford, California: Stanford University Press.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
การป้องกันปัญหาด้านลิขสิทธิ์และการคัดลอกผลงาน
ผู้เขียนบทความมีหน้าที่ในการขออนุญาตใช้วัสดุที่มีลิขสิทธิ์คุ้มครองจากเจ้าของลิขสิทธิ์ ผู้เขียนบทความมีความรับผิดชอบที่จะต้องปฏิบัติตามกฎหมายในการคัดลอกและทำสำเนาวัสดุที่มีลิขสิทธิ์อย่างเคร่งครัด การคัดลอกข้อความและการกล่าวพาดพิงถึงเนื้อหาจากวัสดุตีพิมพ์อื่น ต้องมีการอ้างอิงแหล่งที่มากำกับและระบุแหล่งที่มาให้ชัดเจนในส่วนบรรณานุกรม การคัดลอกข้อความหรือเนื้อหาจากแหล่งอื่นโดยไม่มีการอ้างอิงถือเป็นการละเมิดจริยธรรมทางวิชาการที่ร้ายแรง และเข้าข่ายการละเมิดลิขสิทธิ์ตามพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2537 หากมีการฟ้องร้องดำเนินคดีใด ๆ เกิดขึ้น ผู้เขียนบทความมีความรับผิดชอบทางกฎหมายแต่เพียงผู้เดียว