รูปแบบการส่งเสริมพลังสุขภาพจิตของผู้สูงอายุในยุคนิวนอร์มัล ด้วยกิจกรรมกลุ่มเชิงจิตวิทยาแนวพุทธ

Main Article Content

ประสิทธิ์ แก้วศรี

บทคัดย่อ

การวิจัยกึ่งทดลองนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) สร้างรูปแบบการส่งเสริมพลังสุขภาพจิตของผู้สุงอายุในยุคนิวนอร์มัล ด้วยกิจกรรมกลุ่มเชิงจิตวิทยาแนวพุทธ 2) ศึกษาผลการทดลองรูปแบบการส่งเสริมพลังสุขภาพจิตของผู้สุงอายุในยุคนิวนอร์มัล ด้วยกิจกรรมกลุ่มเชิงจิตวิทยาแนวพุทธ เครื่องมือวิจัยคือแบบประเมินพลังสุขภาพจิต มีค่าความเชื่อมั่นรวมที่ 0.88 และกิจกรรมกลุ่มเชิงจิตวิทยาแนวพุทธมีคะแนนความเหมาะสมของกิจกรรมระดับเหมาะสมมาก ค่าเฉลี่ยที่ 3.75 ประชากรเป็นผู้สูงอายุในโรงเรียนผู้สูงอายุราษฎร์บูรณะจำนวน 50 คน คัดเลือกเข้ากลุ่มตัวอย่างโดยกำหนดคุณสมบัติ จำนวน 14 คน 


ผลการศึกษาพบว่า 1) รูปแบบการส่งเสริมพลังสุขภาพจิตของผู้สุงอายุในยุคนิวนอร์มัล ด้วยกิจกรรมกลุ่มเชิงจิตวิทยาแนวพุทธ เป็นกิจกรรมการเรียนรู้ที่บูรณาการจิตวิทยาและพุทธศาสนาสร้างเป็นกิจกรรมกลุ่ม 6 กิจกรรม ดังนี้ 1) เปิดใจใส่ธรรม 2) ถอดธรรมนำใจ 3) ชีวิตจิตใจ 4) 1 คำ บันดาลใจ 5) สื่อเสริมพลังใจ 6) สรุปธรรมนำใจ 2) การทดสอบคะแนนของผู้สูงอายุ พบว่า คะแนนพลังสุขภาพจิต หลังการทดลอง สูงกว่าก่อนการทดลองอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 


จากผลการวิจัยแสดงให้เห็นว่า รูปแบบกิจกรรมกลุ่มเชิงจิตวิทยาแนวพุทธมีประสิทธิผลในการเสริมสร้างพลังสุขภาพจิตของผู้สูงอายุ ดังนั้น หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เช่น โรงเรียนผู้สูงอายุ ชมรมผู้สูงอายุ หรือองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น สามารถนำรูปแบบกิจกรรมดังกล่าวไปประยุกต์ใช้ในการจัดกิจกรรมส่งเสริมสุขภาพจิตในบริบทชุมชนได้

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
แก้วศรี ป. (2026). รูปแบบการส่งเสริมพลังสุขภาพจิตของผู้สูงอายุในยุคนิวนอร์มัล ด้วยกิจกรรมกลุ่มเชิงจิตวิทยาแนวพุทธ. วารสารพุทธจิตวิทยา, 11(1), 134–145. สืบค้น จาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/jbp/article/view/298431
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กนกภรณ์ ท้องคุ้ม. (2564). พลังสุขภาพจิตในผู้สูงอายุ: แนวคิดและแนวทางการเสริมสร้างพลังสุขภาพจิต. วารสารคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 29(1), 105–116.

กรมสุขภาพจิต. (2563). หลักสูตรเสริมพลังใจ อึด ฮึด สู้. กรุงเทพฯ: บริษัท บียอนด์ พับลิสซิ่ง จำกัด.

กรมสุขภาพจิต. (ม.ป.ป.). สื่อสุขภาพจิต. สืบค้นเมื่อ 9 มกราคม 2566, จาก https://mhc8.dmh.go.th/รายละเอียดสื่อสุขภาพจิต.php?MentalhealthID=30

เครือวัลย์ ลิ่มอภิชาต. (2531). หลักและเทคนิคการจัดฝึกอบรมและพัฒนา (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: สยามศิลป์การพิมพ์.

จตุภูมิ เขตจัตุรัส. (2555). การวิจัยทางการศึกษา: ทฤษฎีสู่การปฏิบัติ. ขอนแก่น: คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น.

ฐิติมา ดวงวันทอง. (2560). การเรียนรู้สำหรับผู้สูงอายุ (โรงเรียนผู้สูงอายุ) (วิทยานิพนธ์สถาปัตยกรรมศาสตร์มหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยศรีปทุม.

ปณิชา บุญสวัสดิ์ และคณะ. (2565). การสำรวจพลังสุขภาพจิตของผู้สูงอายุแผนกผู้ป่วยนอก โรงพยาบาลแห่งหนึ่ง. วารสารพยาบาลการกาชาดไทย, 15(2), 235–250.

ประภาศรี ปัญญาวชิรชัย, และภวมัย กาญจนจิรางกูร. (2565). การศึกษาความเข้มแข็งทางใจของประชาชนในสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ, 15(1), 318–332.

พระครูพิสณฑ์สิทธิการ (อรุณ ธมฺมวโร). (2561). กระบวนการเสริมสร้างสุขภาวะพลังบวกของผู้สูงอายุตามแนวพุทธจิตวิทยา (ดุษฎีนิพนธ์พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต). มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระสมุห์สมชาย นนฺทิโก (สุนนท์). (2566). ผลของการให้การปรึกษาแนวพุทธต่อความเข้มแข็งทางด้านจิตใจของผู้ดูแลผู้สูงอายุที่ป่วยเรื้อรัง. วารสาร มจร ภาษาและวัฒนธรรม, 3(1), 15–26.

พิไลพร สุขเจริญ. (2566). ประสบการณ์ความเข้มแข็งทางใจของผู้สูงอายุที่ผ่านการติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019. พยาบาลสาร มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, 50(2), 98–111.

มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย. (2556). รายงานสถานการณ์ผู้สูงอายุไทย. กรุงเทพฯ: มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย.

เมธทิพา ศุภผลศิริ. (2566). โปรแกรมการใช้ศิลปะมานดาลาและสุนทรียสนทนาเชิงพุทธเพื่อพัฒนาภูมิคุ้มกันทางใจของพนักงานต้อนรับบนเครื่องบิน. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 8(1), 733–745.

วรวุฒิ ชมภูพาน, และวรางคณา ชมภูพาน. (2564). ผลของการเข้าร่วมกิจกรรมกลุ่มต่อความสุขของผู้สูงอายุในชุมชน. วารสารสหวิชาการเพื่อสุขภาพ, 3(1), 53–60.

สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2567). หนังสือสถิติรายปีประเทศไทย พ.ศ. 2567. สืบค้นเมื่อ 9 มกราคม 2568, จาก https://www.nso.go.th/public/e-book/Statistical-Yearbook/SYB-2024/55/

World Health Organization. (2023). Thailand’s leadership and innovations towards healthy ageing. Retrieved January 9, 2025, from https://www.who.int/southeastasia/news/feature-stories/detail/thailands-leadership-and-innovation-towards-healthy-ageing